دور‌ جدید آتش سوزی در‌ جنگل ‌گلستان

ماموران منابع طبیعی و نیروهای امدادی همچنان با حداقل امکانات در حال خاموش کردن آتش هستند، اما هنوز آتش در یک منطقه به طور کامل مهار نشده که خبر می‌رسد نقطه دیگری طعمه حریق شده، در عین حال 2 فروند بالگرد هلال احمر همچنان درگلستان حضور دارند تا آتش‌سوزی‌های احتمالی را با گشت هوایی روزانه بموقع شناسایی و به اطلاع مسوولان منابع طبیعی برسانند. اما در مازندران با وجود گسترش محدوده حریق در بهشهر و آمل هنوز هم خبری از امداد هوایی نیست، به این ترتیب حکایت بیل و دبه و گالن‌های آب که در نبود امکانات اطفای حریق پیشرفته، عصای دست ماموران منابع طبیعی شده، همچنان به قوت خود باقی است. هرچند فرمانده یگان حفاظت از جنگل‌ها همین بیل و گالن‌ها را هم برای خاموش کردن حریق لازم و ضروری می‌داند اما پرسش این است که چرا بعد از گذشت 80 سال از راه‌اندازی تشکیلات جنگلبانی در ایران، هنوز سازمان جنگل‌ها و مراتع به تجهیزات پیشرفته شناسایی و اطفای حریق مجهز نیست تا همین اندک باقیمانده جنگل‌های ایران در آتش نسوزند؟

در عین حال فرمانده یگان حفاظت از جنگل‌ها و مراتع در حاشیه بازدید خبرنگاران از مناطق آسیب‌دیده در جنگل‌های گلستان، در گفت‌وگو با «جام‌جم» از کمبود اعتبارات ملی برای ایجاد پایگاه اطفای حریق هوایی و خرید تجهیزات مورد نیاز برای خاموش کردن آتش در جنگل‌های شمال خبر داد. سرهنگ تقی ایروانی گفت: نجات جنگل‌های شمال از آتش و پیشگیری از آتش‌سوزی‌های بعدی امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند یک عزم ملی است که خوشبختانه در جریان آتش‌سوزی‌های اخیر همه دستگاه‌ها به یاری ما شتافتند و ما قدردان آنها هستیم اما تازمانی که یک فکر اساسی برای ایجاد ناوگان هوایی و زمینی اطفای حریق در جنگل‌های شمال نکنیم، باز هم این وقایع تکرار می‌شود.

وی درباره طولانی شدن روند اطفای حریق به کاهش شدید بارندگی در مناطق شمالی اشاره کرد اما درباره علت اصلی آتش‌سوزی‌ها، دلایل خاصی را عنوان نکرد. با این حال بسیاری از کارشناسان منابع طبیعی از عمدی بودن آتش‌سوزی‌ها خبر می‌دادند اما نه تنها فرمانده یگان حفاظت بلکه حتی مدیر کل منابع طبیعی استان گلستان هم معتقد بودند عمده این آتش‌سوزی‌ها سهوا از سوی مردم، شکارچیان و دامداران ایجاد شده و تاکنون نیز کسی که باعث ایجاد حریق عمدی شده باشد، دستگیر نشده است. اما در جریان همین سفر مورد جدیدی از حریق در بخشی از ارتفاعات صعب العبور مینودشت اتفاق افتاد که عملا حضور چوپانان محلی با دام یا مردم عادی در آن محل را نقض می‌کرد. ارتفاعات صعب‌العبوری که آتش آن دوشنبه هفته قبل با کمک بالگردهای هلال احمر مهار شده بود اما بار دیگر روز چهارشنبه بقایای کنده‌های سوخته‌اش شعله‌ور شد.

به گفته سرهنگ ایروانی 10 روز قبل سازمان جنگل‌ها و مراتع، اعضای کمیسیون کشاورزی مجلس را به استان گلستان دعوت کرد تا مناطق آسیب دیده را از طریق گشت هوایی از نزدیک مشاهده کنند و با توجه به صعب‌العبور بودن بسیاری از مناطق جنگلی، با روند اطفای حریق آشنا شوند. در همین زمان طرحی از سوی سازمان جنگل‌ها و به پیشنهاد یگان حفاظت از جنگل‌ها و مراتع کشور تهیه و ارائه شد که تحقق آن با اعتبارات استانی امکان‌پذیر نیست.

وی افزود: ما باید ناوگان هوایی و زمینی اطفای حریق جنگل را راه‌اندازی کنیم و این امر نیازمند 250 میلیارد تومان اعتبار ملی است. احداث 3 پایگاه اصلی و فرعی اطفا در مناطق بحرانی، تامین 30 فروند پرنده سبک و سنگین و تامین 500 خودروی آتش‌نشانی، تنها بخشی از نیازهای این ناوگان است که قرار است در یک برنامه بلند مدت 10 ساله تامین شود. بودجه مورد نیاز برای این طرح هم 250 میلیارد تومان برآورد شده که اگر قرار باشد بتدریج اختصاص یابد، این مبلغ افزایش می‌یابد.

در حالی که نزدیک به 50 روز از شروع آتش‌سوزی در جنگل‌های گلستان می‌گذرد، رئیس سازمان جنگل‌ها معتقد است: که فقط 10 درصد درختان مناطق آتش گرفته در جنگل‌های گلستان سوخته و از بین رفته‌اند. او با تکذیب درخت سوزی‌های بیشتر در این جنگل‌ها، می‌افزاید: اغلب آتش‌سوزی‌ها در حد برگ سوزی بودند. حال اگر بپذیریم که فقط 10 درصد درختان مناطق آسیب دیده از بین رفتند اما بازهم نمی‌توان از درختچه‌ها و نهال‌های کف جنگل که عمدتا در نتیجه ضربات بیل تا 90 درصد دچار کوفتگی شدند و از بین رفتند صرف نظر کرد. در همین حال مدیر کل منابع طبیعی استان گلستان مساحت جنگل‌هایی را که در استان گلستان دچار حریق شده‌اند تا 30 آذر ماه، حدود 2700 هکتار اعلام می‌کند که این رقم منهای 1500 هکتار جنگل آسیب دیده در پارک ملی گلستان است که توسط سازمان حفاظت محیط زیست مدیریت می‌شود.

سرهنگ ابوالحسن عبدالله تبار، فرمانده یگان حفاظت از جنگل‌های مازندران نیز با اشاره به تداوم آتش‌سوزی در جنگل‌های این استان به «جام‌جم» می‌گوید: تاکنون برآورد دقیقی از خسارات وارده از جنگل‌های استان صورت نگرفته اما به نظر می‌رسد حدودا 12 میلیارد تومان در نتیجه همین آتش‌سوزی‌های یک ماه اخیر خسارت به جنگل‌های استان مازندران وارد شده باشد. وی افزود: با توجه به صعب‌العبور بودن بسیاری از مناطق آتش گرفته، استاندار مازندران از ریاست جمهوری درخواست ایجاد پایگاه امداد هوایی اطفای حریق هم کرده که امیدواریم بزودی ایجاد شود. اما تا پیش از این درخواست تنها یک‌بار یک بالگرد برای اطفای حریق جنگل‌های گلوگاه به کمک منابع طبیعی آمد و بیشتر موارد با نیروهای زمینی آتش را خاموش کردیم. او همچنین از رسانه ملی درخواست کرد تا کمبودهای منابع طبیعی را به اطلاع مسوولان برساند.