در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
تهیهکنندگان برنامه گفتهاند آن را با نام «کی میخواد پولدار بشه؟ 4» به روی آنتن خواهند فرستاد و سری جدید برنامه، تفاوتهایی با سریهای قبلی آن خواهد داشت. اما خط اصلی برنامه که شامل یک سری سوال و جواب بین مجری و شرکتکنندگان آن میشود، همچنان به شیوه سابق حفظ خواهد شد. اما این بار الگوهای سوال و جواب متفاوت از گذشته خواهد بود. برخلاف سریهای گذشته این برنامه، در سری جدید حدود 3 کارشناس در تمام قسمتهای برنامه حضور دارند و به شرکتکنندگان کمک میکنند تا جواب سوالات باچان را بدهند. در عین حال، تعداد سوالاتی که باچان از هر شرکتکننده میپرسد نیز کاهش یافته است. در سریهای قبلی، او 15 سوال از داوطلبان میپرسید که حالا به تعداد 12 سوال تنزل پیدا کرده است. در3 سری قبلی برنامه، الگوی 15 سوال برای شرکتکنندگان و تماشاگران برنامه جاافتاده بود و به نظر میرسد این تغییر مهم، باعث تحول و دگرگونی نوع اجرای برنامه شود.
برخورد دوستانه با شرکتکنندگان
آمیتاب باچان به دلیل برخوردهای گرم و صمیمی خود مشهور است و یکی از دلایل موفقیت کلان «کی میخواد پولدار بشه؟» هم در همین نکته نهفته است. اما تهیهکنندگان برنامه از این بازیگر 67 ساله خواستهاند در سری جدید باز هم خونگرمتر باشد و در عین سبک مجریگری خود، برخوردهای دوستانهتری با شرکتکنندگان داشته باشد. آنها نوع اجرای این درخواست را به عهده خود بازیگر گذاشتهاند و وی هم قول داده که با نوع اجرای تازه و بدیع خود، شرکتکنندگان و تماشاگران را شوکه کند. در سری جدید برنامه، هر شرکتکننده برای پاسخگویی به اولین سوال بین 7 تا 30 ثانیه وقت دارد. زمان پاسخگویی به پرسشهای بعدی، بتدریج بیشتر و بیشتر میشود. به همین منوال، برنامه با پرسشهای آسانتر شروع و به آرامی به پرسشهای سخت میرسد.
رسانههای گروهی هند به نقل از نزدیکان باچان میگویند پخش «کی میخواد پولدار بشه؟» از اواخر سالجاری میلادی شروع خواهد شد. آنها دلیل این ادعای خود را این طور بیان میکنند که وی این روزها چندین ساعت از وقت خود را به تمرین مربوط به این برنامه اختصاص داده و از سوی دیگر، تلاش دارد تا بازی در چند فیلم جدید خود را تا آن زمان تمام کند. به گفته آنها، باچان با این کار خود دارد وقت خویش را برای روزهای پایانی سال کاملا آزاد میکند.
در حقیقت، از آنجا که این برنامه تلویزیونی در طول هفته به مدت 5 شب (و با یک طول زمانی یک ساعته) پخش میشود، باچان حداقل برای یک مدت 3 ماهه امکان حضور در هیچ پروژه سینمایی را نخواهد داشت. آگهیهای تبلیغاتی تلویزیونی برنامه «کی میخواد پولدار بشه؟» همین روزها از شبکه سونی ـ که تهیهکننده برنامه است و یکی از مطرحترین شبکههای تلویزیونی هند به شمار میرود ـ پخش میشود. باچان بازی در این آگهی تبلیغاتی را که حدود 2 دقیقه است، چند روز قبل تمام کرد. گروه سازنده حدود یک هفته وقت صرف کردند تا این آگهی تبلیغاتی را فیلمبرداری و تدوین کنند. باچان در وبلاگ خود در توییتر در این رابطه نوشته که برای حضور در نقش مجری برنامه، چند کیلو وزن کم کرده و یک دوره رژیم یک ماهه گرفته است. با پایان کار ساخت آگهی تبلیغاتی برنامه، باچان بخش عمدهای از توجه خود را معطوف تمرین خود برنامه کرده است.
پولدارهای هندی موفقتر از انگلیسیها
برنامه تلویزیونی مسابقه حضور ذهن «کی میخواد پولدار بشه؟» اقتباس هندی برنامه پربیننده تلویزیون انگلستان به نام «چه کسی میخواهد میلیونر شود؟» است. این مسابقه حضور ذهن انگلیسی، پس از پخش عمومی خود در این کشور اروپایی مورد توجه برنامهسازان تلویزیونی در سراسر جهان قرار گرفت و به سرعت نسخههای مختلف آن در کشورهای مختلف تهیه و تولید شد. این نسخههای محلی در کشورهای خود مورد توجه عموم تماشاگران تلویزیونی قرار گرفتند، اما این برنامه تلویزیونی آمیتاب باچان در کشور هند بود که بیشترین موفقیت را از آن خود کرد. در حقیقت، موفقیت کلان نسخه هندی حتی سازندگان نسخه اصلی آن در انگلستان را نیز شگفتزده کرد! بنابر آمارهای رسمی، نسخه هندی توانست موفقیتی بیشتر از نسخه اصلی انگلیسی آن کسب کند و این یک اتفاق نادر در دنیای تلویزیون و دوبارهسازی محلی یک کار موفق بینالمللی است. «کی میخواد پولدار بشه؟» پس از پخش اولین قسمت در هند، تاریخساز شد و به صورت یک جریان بزرگ درآمد.
مسابقه تلویزیونی «کی میخواد پولدار بشه؟» اولین بار اواسط آگوست سال 1996 به روی آنتن رفت. این برنامه بیش از 12 جایزه مهم تلویزیونی را از آن خود کرد. در این برنامه ـ که در زمان خود تازگی داشت و نوعی تحول در اجرای مسابقههای تلویزیونی به شمار میرفت ـ شرکتکنندگان برنامه که از طریق تلفن انتخاب میشدند، با توجه به نوع تواناییهایشان باید به 4 سوال مجری در کوتاهترین زمان ممکن پاسخ میدادند. در قسمت بعدی، آنها باید پاسخ درست 15 سوال مختلف و متنوع را میدادند. کسی که درستترین پاسخها را در هر برنامه میداد، موفق به دریافت جایزهای یک میلیون دلاری میشد. اما بخش اصلی مسابقه از اینجا شروع میشد و در این بخش، یکی از دوستان نفر برگزیده هم میتوانست در مسابقه شرکت و با نفر برنده همراهی کند.
رجس فیبین، مجری این برنامه در فاصله سالهای 1999 تا 2009 بوده است. در کنار موفقیت بالای این برنامه و پربیننده بودن آن، وقوع یک سری مسائل حاشیهای هم «کی میخواد پولدار بشه؟» را بیشتر بر سر زبانها انداخت.
شکایتهایی که بعضا علیه این برنامه شد و ادعای تقلب در انتخاب نفرات برنده، از جمله چیزهایی بود که تنور این برنامه را داغتر و به جنجالیتر شدن آن کمک کرد. رسانههای گروهی همیشه گفتهاند این بحث و جنجالها مورد تایید تهیهکنندگان برنامه بوده و به جذب بیشتر تماشاچی کمک زیادی کرده است.
پدیده تلویزیون هند
تولید و پخش نسخه هندی این برنامه از سال 2001 شروع شد. هدف تهیهکنندگان برنامه خلق یک مسابقه تلویزیونی موفق بود و به همین دلیل از باچان دعوت کردند که اجرای آن را به عهده بگیرد. آنها اصلا فکر نمیکردند مسابقه تلویزیونیشان خیلی سریع حکم یک پدیده بزرگ هنری و فرهنگی را پیدا کرده و تمام ملت هند را درگیر خود کند. باچان در شرایطی همکاری با این برنامه را پذیرفت که پس از چند سال بازنشستگی خودخواسته، دوباره به دنیای سینما برگشته بود.
این بازیگر که از سال 1994 و پس از درام خانوادگی «انسانیت» اعلام کرد دیگر در فیلمی بازی نمیکند، در سال 1997 دوباره با رسانه سینما آشتی کرد. اما او که در زمان بازنشستگی عنوان مطرحترین و پولسازترین بازیگر بالیوود را داشت، در بازگشت دوبارهاش فیلمهایی را بازی کرد که اکثرا در جدول گیشه نمایش شکست سخت تجاری خوردند. در حقیقت، 7 فیلم از 9 فیلم او در فاصله سالهای 1997 تا 2000 با عدم استقبال تماشاگران روبهرو شدند. بخش مهمی از منتقدان سینمایی عقیده دارند وی به دلیل همین شکست تجاری عمده فیلمهایش بود که کار مجریگری یک برنامه تلویزیونی را پذیرفت.
در همین رابطه است که منتقدان میگویند برنامه تلویزیونی «کی میخواد پولدار بشه؟» سکه شانس آمیتابباچان بود، زیرا همزمان با استقبال عظیم مردم هند از این برنامه فیلمهای سینمایی وی نیز مورد توجه عمومی قرار گرفته و از آن پس، فروش بالایی در جدول گیشه نمایش سینماهای هند کردند.
باچان دوباره ـ و این بار در کهنسالی ـ تبدیل به ستاره اول رسانهای در هند شد و رقبای جوان او همچون شاهرخخان و عامرخان متوجه شدند این بازیگر هنوز حکم زنگ خطری بزرگ را برای آنها دارد. باچان که از اواسط دهه 70 میلادی با فیلمهایی مثل «شعله» و «زنجیر» تبدیل به گرانترین و محبوبترین بازیگر سینمای هند شد، تا 3 دهه بعد این موقعیت استثنایی را برای خودش حفظ کرد. او پس از ناکامی چند فیلم اول خود در دوره بازگشت دوباره باز هم توانست جایگاه قبلی خود را کسب کرده و حفظ کند. در صنعت سینمای هند، باچان حکم یک پدیده را دارد که برای 4 دهه متوالی، حرف اول را در سینمای بالیوود زده و کل تاریخ سینمای هند، شخص دیگری را به خاطر نمیآورد که موقعیت و وضعیتی مثل او داشته باشد.
رقابت تلویزیون با سینما
برنامه تلویزیونی« کی میخواد پولدار بشه؟» خیلی سریع اکثریت مردم هند را در سراسر کشور مجذوب خود کرد. در ساعاتی که این برنامه پخش میشد، خیابانها و کوچههای تمام کشور از جمعیت خالی میشد. رسانههای گروهی هند با شگفتی و تعجب در اینباره بحث میکردند که در ساعت پخش «کی میخواد پولدار بشه؟» ملت هند ـ در هر سن و سالی و با هر دیدگاهی ـ به صفحه کوچک تلویزیونهای خود خیره میشدند. استقبال کمسابقه از مسابقه تلویزیونی باچان، باعث نگرانی و وحشت اهالی صنعت سینما شد. آنها که شاهد خالی ماندن سالنهای نمایش فیلم از حضور تماشاگران بودند، نگرانی خود را به صورت دستهجمعی در دیداری که با آبیشک باچان، پسر جوان آمیتاب باچان داشتند، مطرح کردند. آنها از آبیشک باچان خواستند با پدر خود صحبت و وی را متقاعد کند که همکاریاش را با این برنامه تلویزیونی قطع کند؛ اما آمیتاب باچان این درخواست را قبول نکرد و در عوض، از اهالی صنعت سینما خواست فیلمهایی تولید کنند که توانایی رقابت با برنامه تلویزیونی پربیننده او را داشته باشند.
اکثر منتقدان سینمایی بر این باور هستند که تغییرات عمده سینمای هند در آغاز سده جدید، به واسطه خطری است که برنامه «کی میخواد پولدار بشه؟» برای آنها ایجاد کرد. البته بعدا صنعت سینمای هند توانست به حیات خود ادامه دهد و فیلمهای پربیننده تولید کند و باچان هم همچنان به همکاری خود با بالیوود ادامه داد.
برنامه نیمساعته «کی میخواد پولدار بشه؟» به دلیل استقبال بسیار زیاد تماشاگران برای 2 فصل دیگر هم ادامه پیدا کرد و زمینه را برای حضور بازیگران سرشناس به عنوان مجری در برنامههای تلویزیونی هموار کرد. تا قبل از این برنامه، بازیگران درجه یک سینما فقط به عنوان مهمان در برنامههای تلویزیونی شرکت میکردند و حضور به عنوان مجری را یک نوع نقطه ضعف میدانستند. تا قبل از حضور باچان به عنوان مجری در یک برنامه تلویزیونی، باور عمومی در هند این بود که یک هنرمند سرشناس پس از آن که به نقطه افول خود در کار بازیگری رسید، آن وقت مجاز است که به کار مجریگری برنامههای تلویزیونی بپردازد. به همین دلیل است که اکثریت مجریهای سینمایی برنامههای تلویزیونی تا قبل از برنامه موفق باچان، بازیگرانی سن و سالدار بودند که مدتها از زمان موفقیتهای سینماییشان میگذشت.
بعد از آمیتاب باچان در مقام مجری تلویزیونی، تهیهکنندگان برنامههای تلویزیونی با آرامش خاطر بیشتری به سراغ ستارگان درجه یک سینمای بالیوود رفتند و این اطمینان خاطر را داشتند که دست خالی به استودیوهای خود برنمیگردند. تا قبل از این، کمتر کسی تصور آن را میکرد که چهرههایی درجه یک مثل شاهرخخان یا سلمانخان حاضر شوند به عنوان مجری در یک برنامه تلویزیونی شرکت کنند؛ اما این اتفاق نادر بالاخره در رسانه تلویزیون هند افتاد. عامرخان تنها خان از بین 3 خان بزرگ بالیوود بود که با تلویزیون همکاری نکرد. دلیل اصلی امر هم این است که او در رشته سینما هم فعالیت محدودی دارد و معمولا هر یک سال یا 2 سال یک بار، در فیلمی ایفای نقش میکند. این بازیگر عقیده دارد عامل اصلی موفقیت کلان او در سینمای هند، کمکاری و گزیدهکاریاش است.
فصل جدید «کی میخواد پولدار بشه؟» در شرایطی آماده پخش میشود که شرایط اجتماعی و فرهنگی هند در مقایسه با سال 2000، تفاوت زیادی کرده است. وضعیت 2 رسانه سینما و تلویزیون هم طی این مدت در این کشور تغییر کرده است. از همین رو سوالی که گروهی از تحلیلگران هنری مطرح میکنند، این است که آیا جادوی سری اول این مسابقه تلویزیونی در شرایط کنونی هم اثرگذار خواهد بود و آمیتاب باچان میتواند یک برنامه پربیننده و استثنایی دیگر ارائه دهد یا خیر. 2 سال قبل فیلم «میلیونر زاغهنشین» ساخته دنی بویل (که توانست 8 جایزه اسکار و از جمله بهترین فیلم و کارگردان سال را از آن خود کند) نگاهی انتقادی به این نوع برنامههای تلویزیونی مسابقه حضور ذهن انداخت و به اصطلاح به افشاگری درباره آن پرداخت. برای تماشاگرانی که این فیلم را دیده و تا حدودی با پشت صحنه این جور مسابقهها آشنا شدهاند، دیدار دوباره با آمیتاب باچان در نقش یک مجری مهربان چقدر جذاب خواهد بود؟
منبع: سایت هندی رایف / ترجمه: کیکاووس زیاری
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: