درمان عوارض رادیوتراپی سرطان سینه

وی افزود: در مراحلی که بیماری پیشرفت کرده باشد نباید بیمار و خانواده وی تصور کنند که راهی برای درمان وجود ندارد زیرا در هر مرحله از بیماری، درمان‌هایی با اهداف متفاوت وجود دارد. به طور مثال اگر بیماری در مرحله اولیه تشخیص داده شود هدف ریشه‌کنی بیماری است ولی در مراحلی که بیماری به قسمت‌های مختلف بدن سرایت کرده باشد، افزایش طول عمر بیمار و بهبود کیفیت زندگی فرد، هدف اصلی درمان است.

این انکولوژیست در گفتگو با ایسنا ادامه داد: در کشور ما پیشرفت‌های خوبی در زمینه درمان سرطان سینه صورت گرفته؛ به طوری که مراکز درمانی که در این خصوص فعالیت می‌کنند قادر هستند که تمامی مراحل درمانی لازم برای این نوع سرطان را از جراحی تا شیمی‌ درمانی، ‌رادیوتراپی و در نهایت هورمون درمانی به طور کامل انجام دهند، حتی انجام اعمال جراحی پیشرفته با حفظ پستان توسط متخصصان ایرانی امکان‌پذیر است.

توصیه ها

وی به مبتلایان سرطان سینه توصیه کرد: بیماران باید پزشک انکولوژیست خود را از سابقه بیماری‌های زمینه‌ای قلبی، دیابت و فشارخون بالا و یا آنژین قلبی و جراحی دریچه‌ای مطلع سازند و بدون دستور پزشک معالجشان، داروهایی را که از قبل درخصوص بیماری زمینه‌ای خاص مصرف می‌کردند، قطع نکنند، از افزایش وزن خودداری و از رژیم غذایی سرشار از سبزیجات استفاده کنند، آزمایشات خونی مرتب که معمولا هر 6 ماه یک بار است را انجام دهند و در نهایت ارتباطشان را با انکولوژیست قطع نکنند.

عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی یادآور شد: قلب فردی که دچار سرطان سینه شده از همان لحظه‌ای که شخص از ابتلا به این بیماری مطلع می‌شود تا زمانی که آخرین مراحل درمانی را می‌گذراند تحت تاثیر قرار می‌گیرد؛ چرا که فرد با شنیدن خبر سرطان سینه، روحیه خود را از دست می‌دهد و فعالیت‌های روزانه‌اش در طول مدت جراحی، شیمی ‌درمانی و رادیوتراپی که حدود 9 ماه به طول می‌انجامد، مختل شده و قلب بیمار را هرچند بسیار کم تحت تاثیر قرار می‌دهد، در نتیجه پزشک و بیمار باید تلاش کنند تا این عوارض را تا حد امکان به حداقل رسانند.

وی با اشاره به عملکرد رادیوتراپی خاطرنشان کرد: خوشبختانه رادیوتراپی پستان با دستگاه‌های جدید که با شتاب‌دهنده‌های خطی به شکل سه‌بعدی انجام می‌گیرد نسبت به گذشته علمی‌تر است و عوارض کمتری را برای بیمار در پی دارد.

این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی تصریح کرد: عوارض رادیوتراپی در عضوی ایجاد عارضه می‌کند که تحت تابش قرار گیرد، به طور مثال اگر قفسه سینه و پستان مورد رادیوتراپی قرار گیرد عوارض ناشی از آن محدود به همان ناحیه می‌شود و عوارض آن در دیگر اندام‌ها دیده نمی‌شود.

وی ادامه داد: در بیمارانی که پستان سمت چپ آنها درگیر سرطان شده است، طی عمل رادیوتراپی خواه ناخواه قسمت کوچکی از قلب و ریه در فیلد رادیوتراپی قرار می‌گیرد، ولی امروزه با بهره‌مندی از تکنیک‌های علمی خصوصا‌ با استفاده از روش سه‌بعدی رادیوتراپی پستان به طور دقیق میزان حجم قلب و ریه‌ای که تحت تابش قرار می‌گیرد را اندازه گرفته و در صورتی که این میزان بیش از حد استاندارد باشد اصلاح می‌شود.

هدف درمان

دکتر انبیایی در ادامه از تارگت تراپی (هدف‌درمانی) به عنوان درمان‌های کمکی شیمی درمانی یاد کرد و افزود: تارگت تراپی نوعی درمان کمک کننده به شیمی درمانی است که به شکل داخل رگی به بیمار تزریق می‌شود، ولی هیچ گاه به تنهایی نمی‌تواند جای شیمی درمانی را بگیرد و فقط در درصد کمی از بیماران تجویز می‌شود، یعنی درحدود 20 تا 25درصد آنها ممکن است کمک‌کننده باشد ولی این نوع درمان به دلیل این که تحت پوشش کامل بیمه‌ای قرار ندارد بسیار برای بیماران هزینه‌بر است.

وی با اشاره به آنتراسیکلین‌ها به عنوان یکی از عمده‌ترین داروی‌های شیمی ‌درمانی که در سرطان پستان به شکل وسیع استفاده می‌شوند، گفت: استفاده از تمامی داروهای شیمی درمانی عوارض قلبی ندارند اما یکی از گروه‌های عمده‌ داروهای شیمی‌ درمانی که در درمان سرطان پستان کاربرد دارد آنتراسیکلین‌ها هستند که عوارض قلبی آن شناخته شده است و فقط در صورتی که در دوز بالا استفاده شوند، خطرناک خواهد بود.

این انکولوژیست تاکید کرد: داشتن بیماری زمینه‌ای قلبی، فشار خون بالا، سن بالا و دریافت شیمی‌ درمانی به مقدار زیاد، فرد را برای عوارض قلبی ناشی از درمان سرطان مستعدتر می‌سازد. در همین راستا لازم است تا بیماران قبل از انجام رادیوتراپی و شیمی درمانی، توسط پزشک متخصص قلب تحت ارزیابی قرار بگیرند تا میزان تحملشان نسبت به داروهای شیمی درمانی محاسبه شود.