بحران خاورمیانه چالش‌بزرگ برای اوباما

خبرگزاری رویترز در گزارشی به قلم "الیستر لیون" و "وفاعمر" از بیت المقدس نوشت که حتی پیش از تهاجم خونین 22 روزه رژیم صهیونیستی به نوار غزه تلاشهایی که جرج بوش رئیس جمهور سابق آمریکا برای برقراری سازش در خاورمیانه صورت داده بود با شکست مواجه شد. توجه ناگهانی بوش به این مسئله در آخرین سال دوره 8 ساله ریاست جمهوری خود برای آمریکا هیچ نتیجه ای در حل مسائل اصلی مناقشه 60 ساله فلسطینیان و رژیم صهیونیستی در برنداشت.

بلاتکلیفی سیاسی در اسرائیل و نیز اختلافات شدید حماس که کنترل غزه را در دست دارد و گروه فتح به ریاست محمود عباس که کنترل کرانه باختری را در اختیار دارد، موجب افزایش تردیدها دراین باره شده است که کدام یک از گروهها می تواند در مذاکرات صلح به نتیجه بخش بودن مذاکرات کمک کند. تهاجم رژیم صهیونیستی به غزه تنها موجب پیچیده ترشدن چالش دیپلماتیکی شده است که اوباما پس از مراسم تحلیف با آن روبرو است.

"ارون دیوید میلر" مذاکره کننده سابق آمریکا در امور خاورمیانه در این خصوص گفت: غزه نیز به مسئله جدیدی در فرآیند صلح خاورمیانه تبدیل شده است. وی گفت پرداختن به ابعاد اقتصادی، امنیتی و انسانی غزه از جمله مسائل مربوط به تبادل زندانیان، گذرگاههای مرزی و نیز برقراری آتش بس پایدار هفته ها و شاید ماهها طول خواهد کشید. وی گفت احتمال پیگیری مجدد فرآیند گسترده صلح که موجب دستیابی به توافقنامه پایان دهنده درگیری شود اگر از بین نرفته باشد، بسیار اندک است.

تحلیلگران اسرائیلی به طور گسترده ای موافق هستند که چشم انداز این مسئله بسیار تاریک است و احتمالا پس از انتخابات 10 فوریه نیز که مشخص خواهد شد آیا لیونی وزیر خارجه کنونی اسرائیل و یا نتانیاهو رقیب وی جایگزین اولمرت نخست وزیر کنونی می شود نیز این چشم انداز روشن نخواهد شد. فرآیند سازش هم اکنون درحال تعلیق است زیرا دو تن از بازیگران طرف اسرائیلی بعنی اولمرت و لیونی هر دو در حال ترک سمت کنونی خود هستند. لیونی اکنون گرایشات راست گرایانه خود را افزایش داده است و درصورتی که وی به اقدامات خود در زمینه فرآیند صلح ادامه دهد این امر به تبلیغات انتخاباتی اش ضربه خواهد زد .

از سوی دیگر "داو ویسگلاس" مشاور سابق آریل شارون نخست وزیر قبلی رژیم صهیونیستی می گوید: اگر نتانیاهو در انتخابات فوریه پیروز شود احتمال اینکه فرآیند صلح خیلی زود از سرگرفته شود بسیار کم است.

"یوسی الفر" تحلیلگر مسائل امنیتی اسرائیل می گوید: اوباما قول داده است که خیلی زود برای برقراری صلح در خاورمیانه اقدام کند. با این حال وی با طیف گسترده ای از مسائل سیاست خارجی روبرو است.

وی می گوید: اوباما باید انرژی دیپلماتیک فراوانی برای مسائل مربوط به پاکستان، افغانستان، ایران وعراق صرف کند. الفر می گوید: اوباما درحالی با چالش مدیریت مسئله غزه روبرو است که فضای ازسرگیری مذاکرات اسرائیل و فلسطین به هیچ وجه مناسب نیست و به نظر می رسد که پیشبرد توافقنامه صلح میان اسرائیل و سوریه و اقدام درجهت ازسرگیری مذاکرات غیر مستقیم با سوریه که هم اکنون به حال تعلیق درآمده است به نظر گزینه بهتری می باشد.

مهر