در تازهترین تحول، مجلس نمایندگان آمریکا برای سومین بار در ماههای اخیر به محدود کردن اختیار دولت دونالد ترامپ برای ادامه عملیات نظامی علیه ایران رأی داد. این قطعنامه با ۲۲۰ رأی موافق در برابر ۲۰۴ رأی مخالف تصویب شد و هفت جمهوریخواه نیز به دموکراتها پیوستند.
این رأی در شرایطی صادر شد که همزمان رسانه آمریکایی CBS تصاویر اختصاصی جدیدی از خسارت واردشده به پایگاهها و تجهیزات آمریکا در نقاط مختلف خاورمیانه منتشر کرد؛ تصاویری که به گفته این شبکه برای نخستین بار ابعاد قابل توجهی از خسارات ناشی از حملات موشکی و پهپادی ایران را آشکار میکند.
تصاویر از پشت دیوارهای سانسور
CBS اعلام کرده است تصاویر منتشرشده را نظامیان فعال آمریکایی در اختیار این شبکه گذاشتهاند؛ نظامیانی که به دلیل محدودیتهای رسانهای ارتش آمریکا نخواستهاند هویتشان فاش شود. یکی از این نظامیان به CBS گفته است: «این خسارت سنگینی است که به پایگاههای ما وارد شده و به مردم آمریکا اطلاع داده نشده است.» او شرایط را به این شکل توصیف کرده که نیروهای آمریکایی «با چشمان بسته ضربه میخورند» و در نهایت گفته است: «ما از این پایگاهها دفاع نمیکنیم؛ فقط شاهد نابودی آنها هستیم.» این اظهارات زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که تصاویر منتشرشده را در کنار ادبیات مقامهای آمریکایی درباره میزان خسارات قرار دهیم.
CBS در گزارش خود تصویری از پایگاه هوایی پرنس سلطان در عربستان سعودی منتشر کرده که به گفته این شبکه، اصابت مستقیم به بخش عقبی یک فروند هواپیمای E-۳ Sentry را نشان میدهد؛ هواپیمایی چهارموتوره که سامانه راداری چرخان آن برای مأموریتهای شناسایی و کنترل هوایی اهمیت دارد. تصاویر دیگر نیز ساختمانها، آسایشگاهها و خودروهای آسیبدیده در پایگاههای آمریکا از جمله کمپ بوهرینگ و کمپ عریفجان در کویت را نشان میدهند. CBS همچنین به گزارش بازرس کل وزارت دفاع آمریکا اشاره کرده که از خسارت تجهیزات آمریکایی به ارزش تا ۳/۷ میلیارد دلار از جمله نزدیک به ۶۰ فروند هواپیما، خبر داده است.
البته خود CBS نیز تصریح کرده که پنتاگون در پاسخ به درخواست این شبکه درباره میزان خسارتها اظهار نظری نکرده است. بنابراین، تصاویر و اظهارات نظامیان آمریکایی باید در چارچوب همین محدودیتهای راستیآزمایی و عدم ارائه توضیح رسمی از سوی پنتاگون خوانده شود.
صورتحساب ۳۸ میلیارد دلاری
اما حتی اگر از تصاویر و روایت نظامیان آمریکایی عبور کنیم، یک واقعیت را نمیتوان با سانسور رسانهای پنهان کرد: هزینه جنگ برای آمریکا به دهها میلیارد دلار رسیده است. دفتر بودجه کنگره آمریکا اعلام کرده است که عملیات نظامی علیه ایران از ۲۸ فوریه تا اول اوت، حدود ۳۸/۱ میلیارد دلار هزینه مستقیم برای دولت آمریکا به همراه داشته است. این رقم هزینههایی مانند جایگزینی مهمات مصرفشده، تجهیزات ازدسترفته، افزایش ساعات پروازی، عملیات نظامی و هزینه سوخت را دربر میگیرد. این تنها صورتحساب مالی جنگ نیست. گزارش پیشین بازرس کل وزارت دفاع آمریکا نشان داده بود که تا پایان ژوئن، عملیات آمریکا حدود ۳۳/۴ میلیارد دلار هزینه داشته که ۲۲/۳ میلیارد دلار آن صرف مهمات شده است. همین گزارش هشدار داده بود که مصرف مهمات، به ایجاد «کمبودهای راهبردی» در ذخایر تسلیحاتی آمریکا و گلوگاههایی در ظرفیت صنعتی برای جایگزینی آنها منجر شده است. در واقع، جنگ ایران فقط پول آمریکا را مصرف نکرده؛ بخشی از ذخیره نظامی آمریکا را نیز به میدان آورده و مصرف کرده است.
پنج سال برای جبران یک جنگ
برآوردهای منتشرشده از سوی دفتر بودجه کنگره نشان میدهد بخش بزرگی از هزینه جنگ مربوط به جایگزینی موشکها و سامانههای پدافندی بوده است. براساس دادههای ارائهشده، هزینه جایگزینی این تسلیحات به حدود ۲۱/۷ میلیارد دلار میرسد؛ از جمله ۱۳/۱ میلیارد دلار برای موشکهای رهگیر و ۷/۳ میلیارد دلار برای موشکهای کروز. اهمیت این ارقام فقط در اندازه آنها نیست. مسأله اصلی این است که بازسازی برخی ذخایر موشکهای رهگیر میتواند سالها زمان ببرد. به این ترتیب، واشنگتن برای جنگی که قرار بود با اتکا به برتری نظامی آمریکا تعیین تکلیف شود، نهتنها هزینه مالی سنگینی پرداخت کرده، بلکه بخشی از ظرفیت تسلیحاتی خود را نیز مصرف کرده است. دفتر بودجه کنگره همچنین برآورد کرده است که جنگ، بسته به شدت عملیات، همچنان میتواند حدود ۲ میلیارد دلار یا بیشتر در ماه برای آمریکا هزینه داشته باشد. این یعنی حتی اگر هزینههای جدیدی برای بازسازی پایگاههای آسیبدیده و جایگزینی کامل تجهیزات ازدسترفته در نظر گرفته نشود، ادامه جنگ همچنان برای واشنگتن یک چک سفیدامضا نیست.
سومین «نه» کنگره به ادامه جنگ
در چنین شرایطی، رأی سوم مجلس نمایندگان آمریکا علیه ادامه اختیارات جنگی ترامپ اهمیت مضاعفی پیدا میکند. مجلس نمایندگان پیش از این نیز در ماههای ژوئن و ژوئیه قطعنامههایی برای محدود کردن جنگ تصویب کرده بود. این بار نیز ۲۲۰ نماینده به قطعنامه رأی مثبت دادند و ۲۰۴نماینده با آن مخالفت کردند. با این حال، این قطعنامه نیز مانند تلاشهای قبلی برای تبدیل شدن به قانونی الزامآور با موانع جدی روبهروست و انتظار میرود ترامپ با آن مخالفت کند. سِت مولتون، نماینده دموکرات و از ارائهدهندگان قطعنامه، با اشاره به وعدههای اولیه دولت ترامپ درباره کوتاه بودن جنگ، گفت اکنون زمان آن است که کنگره به جای تسلیم شدن در برابر یک دولت جنگطلب، درباره ادامه درگیری پرسشهای جدی مطرح کند. همه اینها نشان میدهد جنگ ایران به موضوعی در سیاست داخلی آمریکا تبدیل شده است. انتخابات میاندورهای کنگره ماه نوامبر برگزار خواهد شد و تمام کرسیهای مجلس نمایندگان و حدود یکسوم کرسیهای سنا در معرض رأی مردم قرار میگیرد. از همین رو، ادامه جنگ صرفا یک پرونده سیاست خارجی برای واشنگتن نیست بلکه به مسألهای درباره مالیاتدهندگان آمریکایی، قیمت انرژی، ذخایر تسلیحاتی و آینده سیاسی نمایندگان کنگره تبدیل شده است.
جنگی که هر روز گرانتر میشود
تصویر بزرگتر، اما از کنار هم گذاشتن همین چند خبر به دست میآید. از یک سو، CBS تصاویری از ساختمانهای آسیبدیده، خودروهای منهدمشده و هواپیمای آسیبدیده آمریکایی در پایگاههای منطقه منتشر میکند.
از سوی دیگر، گزارش بازرس کل پنتاگون از میلیاردها دلار تجهیزات ازدسترفته و کمبود راهبردی مهمات سخن میگوید. در سطح سوم، دفتر بودجه کنگره صورتحساب جنگ را تا اول اوت حدود ۳۸/۱ میلیارد دلار اعلام میکند و همزمان مجلس نمایندگان برای سومین بار تلاش میکند اختیار ادامه جنگ را محدود کند.
واشنگتن جنگ را با محاسبه قدرت نظامی خود آغاز کرد، اما اکنون باید همزمان هزینه مالی، هزینه تسلیحاتی و هزینه سیاسی آن را نیز بپردازد. حتی در روایت رسانههای آمریکایی نیز نشانههای فشار بر ماشین جنگی آمریکا آشکار شده است.
در شرایطی که دولت ترامپ همچنان از توان نظامی آمریکا سخن میگوید، گزارشهای رسمی نهادهای آمریکایی از مصرف دهها میلیارد دلار، کاهش ذخایر مهمات و نیاز به سالها زمان برای بازسازی برخی تسلیحات حکایت دارند.
از سوی دیگر، تصاویر منتشرشده توسط CBS نشان میدهد جنگ فقط روی کاغذ و در جدول هزینههای پنتاگون جریان ندارد؛ آثار آن به پایگاههایی رسیده که قرار بود نماد برتری و امنیت نظامی آمریکا در منطقه باشد.
به این ترتیب، جنگی که واشنگتن با تصور تحمیل هزینه به ایران آغاز کرد، اکنون خودش برای آمریکا به یک صورتحساب فزاینده مالی، نظامی و سیاسی تبدیل شده است؛ صورتحسابی که هر ماه ادامه جنگ، رقم آن را بزرگتر میکند و کاخ سفید از انتشار آنها به شدت عصبانی شده است.
علیرغم سانسور شدید صورت گرفت:
تایید اصابت پرتابههای ایرانی به کشتی آمریکا
تری یینگست، خبرنگار فاکسنیوز در تلآویودر پیامی در شبکه ایکس نوشت: «دو منبع به فاکسنیوز گفتند یک کشتی تحت قرارداد با دولت آمریکا، در جریان حمله ایران در اوایل این هفته هدف قرار گرفته است.» یینگست افزود: این حادثه در حوالی تنگه هرمز رخ داده و چهار پهپاد ایرانی و دستکم یک موشک در آن دخیل بودهاند. یکی از این پرتابهها به کشتی اصابت کرده و باعث جراحات جزئی خدمه، از جمله آسیب ناشی از استنشاق دود شده است. این خبرنگار آمریکایی با وجود تاکید بر جزئی بودن جراحت خدمه این کشتی در این پیام خود تاکید کرده که مجروحان در یکی از کشورهای حاشیه خلیج فارس تحت درمان هستند. همچنین بر اساس این گزارش پرسنل آمریکایی نیز در زمان حادثه در کشتی حضور داشتهاند.
در گفتوگو با جامجم آنلاین مطرح شد
اصغر شرفی در گفتوگو با جام جم:
دبیر شورای راهبردی روابط خارجی در گفتوگوی تفصیلی با «جام جم»:
در گفتوگو با جامجم آنلاین عنوان شد