در ساعات اولیه حملات، تیمهای امدادی هلال احمر با جانفشانی در کوتاهترین زمان ممکن در محل حادثه حاضر شدند. عملیات جستوجو و نجات_ بهویژه در مناطق شهری و زیر آوار ساختمانهای تخریبشده_ با سرعت و دقت انجام شد.
این حضور بهموقع نقش مهمی در کاهش مرگ و میر انسانی داشت و امکان نجات شمار زیادی از مصدومان را فراهم کرد. در ادامه درباره این موضوعات با دکتر پیرحسین کولیوند رئیس جمعیت هلال احمر به گفتوگو پرداختهایم.
دشمنان در جنگ تحمیلی سوم به مراکز درمانی حملات زیادی انجام دادند. در این بین مراکز هلال احمر چقدر آسیب دیدند؟
طبق آمار بهروز شده، ۳۳۹مرکز درمانی کشور از جمله داروخانهها، بیمارستانها و مراکز بهداشتی، در این جنگ آسیب دیدهاند. همچنین ۳۲دانشگاه و مرکز آموزشی و ۵۶مرکز متعلق به هلال احمر در حملات دشمن دچار خسارت شدهاند.
در این حوادث چه تعداد از نیروهای امدادی مجروح یا شهید شدهاند؟ آمبولانسها، بالگردها و نیروهای امدادی چقدر آسیب دیدهاند؟
ناوگان امدادی کشور، شامل ۴۹دستگاه خودروی نجات، ۴۳دستگاه آمبولانس و ۳فروند بالگرد هلال احمر آسیب دیده است. در این جنگ ۵۲امدادگر مجروح شده و متأسفانه ۴نفر از امدادگران نیز به شهادت رسیدهاند.
تیم سگهای زندهیاب نیز در این ماموریتها تلاش بسیاری کردند. آیا این تیمها نیز خسارتی متحمل شدهاند؟
تیمهای سگهای زندهیاب در جنگ تحمیلی سوم نقش بسزایی در عملیات جستوجو و نجات ایفا کردند. این سگها با آموزشهای تخصصی و آمادگی بالا، در سختترین شرایط عملیاتی از آوارهای ناپایدار تا فضاهای محدود و پرخطر، حضور مؤثر و تعیینکنندهای داشتند. متأسفانه در جریان این عملیاتها، تعدادی از این سگهای فداکار دچار آسیب و مصدومیت شدند که نشاندهنده شدت و خطر بالای مأموریتهاست. با این حال با افزایش تعداد دستگاههای زندهیاب و سگهای آنست، تنها در تهران ۹۶۰نفر بهصورت زنده از زیر آوار نجات یافتند. این آمار در کل کشور (بعلاوه تهران) به ۷۲۱۵نفر میرسد.
بیشترین مأموریتهای هلال احمر در کدام استان بوده است؟
براساس دادههای رصدی، بیشترین حملات ابتدا متوجه تهران و سپس استانهای هرمزگان، خوزستان، اصفهان، بوشهر، آذربایجان غربی، فارس، مرکزی، سیستان و بلوچستان، البرز، قم، ایلام و همدان بوده است. بیشترین عملیاتهای امدادرسانی نیز در استان تهران با ۵۲۲عملیات، هرمزگان با ۱۷۷عملیات، خوزستان با ۱۵۱عملیات و اصفهان با ۱۴۸عملیات انجام شده بهطوری که حدود ۲۵درصد کل عملیاتهای امدادی در کلانشهر تهران صورت گرفته است.
سختترین مأموریت هلال احمر در جنگ تحمیلی سوم کدام بوده است؟
هیچیک از مأموریتهای نجات در پی حملات دشمن خالی از سختی نبوده است اما برخی بهدلیل حجم تخریب و شدت تلفات غیرنظامیان دشوارتر بودند. از جمله حمله به مدرسه شجره طیبه میناب، هدف قرار گرفتن مناطق مسکونی در محدوده میدان رسالت و نیز حمله به منطقهای مسکونی در شهر چهارباغ کرج که منجر به شهادت ۱۵عضو یک خانواده، از جمله شش کودک شد.
آیا نهادهای بینالمللی در این زمینه کمک کردهاند؟
هلال احمر ایران درخواست رسمی برای دریافت کمک از هیچ کشوری نداشته و صرفا بر انجام وظایف قانونی نهادهای بینالمللی تأکید کرده است. با این حال هر کشوری که تمایل به کمک داشته با تسهیلگری ما همراه شده است.
دو محموله از روسیه، شامل ۳۱۳ تن دارو وارد و بلافاصله در استانهای نیازمند توزیع شد. همچنین از عراق، ترکیه، تاجیکستان، هند و چند کشور دیگر محمولههایی دریافت شد. در مجموع ۲۳کشور کمکهای دارویی و زیستی ارسال کردند. دولت چین نیز کمکهای بشردوستانهای، از جمله محموله دارویی ۵۸تنی و کمک ۲۰۰هزار دلاری برای مدرسه میناب ارائه کرده است.
علاوه بر این، نخستین محموله کمکهای امدادی اضطراری از سوی کمیته بینالمللی صلیب سرخ تحویل هلال احمر شد. این اقدام درراستای تقویت ظرفیتهای امدادی و پشتیبانی از عملیات جاری هلال احمر در پاسخ به شرایط اضطراری صورت گرفته و بخشی از همکاریهای مستمر بشردوستانه میان دو نهاد بهشمار میرود.
اقلام ارسالی شامل پتو، مخازن حمل آب، لوازم پخت و پز، برزنت، بستههای بهداشتی، چراغهای خورشیدی، سطل و تشک است که برای تأمین نیازهای اولیه آسیبدیدگان استفاده میشود. همچنین ۲۰۰دستگاه ژنراتور برق و ۱۰۰دستگاه پمپ آب اهدا شده که نقش مهمی در تأمین برق اضطراری و مدیریت منابع آب دارند.
در این میان، همکاری وزارت امور خارجه و گمرک بسیار مؤثر بوده و چالش جدی در روند دریافت و توزیع کمکها وجود نداشته است.
وضعیت داروهای حیاتی (مانند داروهای بیماران مبتلا به سرطان و نادر) چگونه است؟ آیا کمبودی وجود دارد؟
در جریان جنگ تحمیلی سوم، داروخانههای هلال احمر هیچگونه کمبودی در ارائه خدمات دارویی به مردم نداشتهاند. این داروخانهها بهصورت ۲۴ساعته فعال بودهاند و هیچ بیمار نیازمند داروی تخصصی، بدون دریافت دارو نمانده است. حتی در برخی موارد، داروهای مورد نیاز بیماران خاص تا مقابل منزل آنها ارسال شده است.
پیگیری حقوقی حملات به جمعیت هلال احمر در مراجع بینالمللی به کجا رسیده است؟
در حوزه مستندسازی خسارات و نقض حقوق بشردوستانه و قوانین بینالمللی، تمامی حملات به زیرساختهای غیرنظامی و امدادی بهطور کامل ثبت و مستند شده است. این مستندات به دادستان دیوان کیفری بینالمللی، کمیته بینالمللی صلیب سرخ، سازمان ملل متحد و سایر نهادهای مرتبط حقوق بشری ارسال شده است.
همچنین مقام معظم رهبری همواره تأکید داشتند که حتی در صورت به نتیجه نرسیدن این اقدامات، ثبت و ارسال مستندات ضروری است و جمعیت هلال احمر نیز این مسیر را بهطور کامل طی کرده.
در پی مکاتبات انجام شده با رئیس کمیته بینالمللی صلیب سرخ، این نهاد ضمن محکوم کردن حملات، همراهی خود را با هلال احمر ایران اعلام کرده است. همچنین در نامهای به دادستان دیوان کیفری بینالمللی، او تأکید کرده که مستندات ارائه شده از سوی هلال احمر مورد تأیید کمیته صلیب سرخ است. در جریان بازدید نماینده سازمان ملل از مناطق مسکونی آسیبدیده نیز گزارشهای میدانی، تصاویر و مستندات بهویژه درباره نجات غیرنظامیان و کودکان ارائه شد و او اعلام کرد که این موارد در فرآیندهای پیگیری مورد استناد قرار خواهد گرفت.
در طول جنگ ۱۲روزه نیز تمامی مستندات بهصورت روزانه و مکتوب برای مجامع بینالمللی ارسال شده است. هدف اصلی این پیگیریها، واداشتن نهادهای بینالمللی به انجام وظایف قانونی خود و جلوگیری از سکوت در برابر این اقدامات بوده است.
با توجه به شکننده بودن آتشبس، چه برنامهای برای مواجهه با احتمال آغاز مجدد جنگ دارید؟
جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران در سالهای اخیر یکی از فعالترین نهادهای کشور بوده و در اغلب روزهای سال در حالت آمادهباش قرار داشته است. این مجموعه، فارغ از شرایط جنگی، بهصورت روزانه خدمات امدادی، درمانی و بهداشتی ارائه میدهد و همواره در حال نجات جان شهروندان است.
بر همین اساس، هلالاحمر در تمامی حوزهها آمادگی خود را حفظ کرده و تلاش دارد با بهرهگیری از فناوریهای نوین و تجهیزات مدرن، سطح خدمات خود را ارتقا دهد. در کنار تجهیز امکانات، توانمندسازی نیروی انسانی نیز در دستور کار قرار دارد و دورههای آموزشی و دانشافزایی بهصورت مستمر برگزار میشود.
بالغ بر ۱۰۰هزار نفر نیروی آموزشدیده در جنگ تحمیلی دوم و سوم در خط مقدم امدادرسانی حضور داشتند و امروز نیز آمادهاند در صورت بروز هرگونه تهدید در کنار مردم باشند.
تجربه جنگ تحمیلی سوم نشان داد که هلال احمر توان مدیریت همزمان چند بحران را دارد بهگونهای که در همان زمان، علاوه بر امدادرسانی به مصدومان جنگ، به سیلزدگان اسفند و فروردین نیز خدمات ارائه شد و جان صدها نفر نجات یافت.
در حال حاضر با حمایت دولت، انبارهای امدادی تکمیل شده و تجهیزات بهروزتری تأمین شده است. همچنین با جذب و آموزش داوطلبان، ظرفیت خدماترسانی افزایش یافته و اکنون بیش از ۵میلیون و ۶۰۰هزار داوطلب در کنار هلال احمر فعالیت میکنند؛ ظرفیتی که نقش مهمی در تداوم خدماترسانی پایدار و شبانهروزی دارد.
جمعبندی شما از عملکرد هلال احمر در این جنگ چیست و چه درخواست فوری از جامعه جهانی دارید؟
جمعیت هلالاحمر در جریان جنگ تحمیلی سوم، در چند جبهه بهصورت همزمان حضور مؤثر داشت. در گام نخست، عملیات جستوجو و نجات مصدومان از زیر آوار در کوتاهترین زمان ممکن انجام شد. در مرحله بعد، بالغ بر 7000نفر از مجروحان برای دریافت خدمات تخصصی به مراکز درمانی منتقل شدند. عملکرد در این حوزه قابل توجه بود بهگونهای که بهطور میانگین، نیروهای هلالاحمر ظرف چهار دقیقه در محل حادثه حضور پیدا کرده و خدمات امدادی را آغاز میکردند.
علاوه بر این، مراکز دارویی و توانبخشی هلال احمر در تمام طول جنگ فعال بودند و بهصورت مستمر به مردم خدمترسانی کردند. با این حال، ما این سطح از عملکرد را کافی نمیدانیم و بلافاصله پس از اعلام آتشبس، تیمهایی مأمور بررسی نقاط قوت و ضعف شدند تا در صورت بروز تنشهای احتمالی آینده، عملکرد بهتری ارائه شود.
از سوی دیگر، هلال احمر در تمام مدت جنگ، موارد نقض حقوق بشردوستانه و خسارات واردشده به غیرنظامیان را بهطور کامل مستندسازی کرده و این اسناد را در اختیار مجامع بینالمللی قرار داده است. حتی اگر روند رسیدگی به این پروندهها طولانی یا با کاستیهایی همراه باشد، ما وظیفه خود را در ثبت و ارائه مستندات انجام دادهایم تا افکار عمومی جهان در جریان آنچه بر شهروندان غیرنظامی گذشته است قرار گیرد.
در چنین شرایطی، درخواست مشخص ما از جامعه جهانی و نهادهای مسئول این است که به وظایف قانونی خود عمل کنند. ضمن محکوم کردن این اقدامات، عاملان آن را تحت پیگرد و پاسخگویی قرار دهند. بیتردید، بیتوجهی یا سکوت در برابر چنین رخدادهایی میتواند پیامدهای جدی برای صلح و ثبات جهانی بههمراه داشته باشد و زمینه تکرار اینگونه حوادث برای سایر کشورها را در آینده فراهم کند.
گواردیولا چگونه برترین مربی تاریخ شد؟
خرید و فروش غیرقانونی انواع حیوانات و پرندگان کمیاب ادامه دارد
منوچهر متکی در گفتوگو با روزنامه «جامجم» : آمریکا در موضوع هستهای اهلیت ندارد و صرفا به دنبال پیشبرد اهداف خود است
