واشنگتن پست فاش کرد: ضربه ای قوی به سیاست بوش

در همین حال "استفن جی هاردلی" مشاور امنیت ملی آمریکا با دفاع از اشاره بوش به جنگ سوم جهانی، گفت: اگر جهان خواستار جلوگیری از ساخته شدن بمب توسط ایران است، باید دیپلماسی تقویت شود.
هاردلی با اشاره به تداوم غنیسازی اورانیوم در ایران گفت: منتقدان نباید تهدید ایران را فراموش کنند، زیرا در نهایت میتواند به برنامه تسلیحاتی ایران کمک کند.
در همین حال، دیپلماتها میگویند این گزارش ممکن است تلاشهای آمریکا را برای اعمال سومین دور تحریمهای سازمان ملل متحد علیه ایران ناکام بگذارد."
واشنگتن پست افزود: "درست روز پیش از انتشار این گزارش، "نیکلاس برنز" معاون وزارت امور خارجه آمریکا در پاریس با همتایان انگلیسی، فرانسوی، روسی، چینی و آلمانی خود برای جلب حمایت آنها برای صدور قطعنامه جدیدی در شورای امنیت سازمان ملل متحد علیه ایران ملاقات کرد.
به عقیده "بروس ریدل" مقام ارشد پیشین سیا، پنتاگون و شورای امنیت ملی آمریکا که اکنون در موسسه "بروکینز" فعالیت میکند، اکنون تلاشها برای صدور قطعنامه سوم بکلی شکست خورده است.
وی این گزارش را استدلال بسیار جدی و قاطعی برای مخالفان قطعنامه سوم علیه ایران توصیف کرد، زیرا جامعه اطلاعاتی خود آمریکا میگوید که ایران برنامه ساخت تسلیحات هستهای خود را چهار سال پیش متوقف کرده است.
"مایکل روبین" پژوهشگر موسسه "امریکن اینترپرایز" و مخالف سرسخت و تندروی ایران نیز با این سخن موافق است و میگوید: ممطئنا با انتشار این گزارش، برای آمریکا حتی استفاده از دیپلماسی نیز بسیار دشوارتر خواهد شد، زیرا برلین، پکن و مسکو برای عدم موافقت با صدور قطعنامه اعمال دور سوم تحریمها بهانه پیدا میکنند.
همچنین آژانس بینالمللی انرژی اتمی که تنها ساعت پیش از انتشار گزارش سازمانهای اطلاعاتی آمریکا در جریان آن قرار گرفت، آن را تاییدی بر گزارشهای پیشین خود دانست که از دیرباز اعلام میکرد هیچ مدرکی دایر بر وجود برنامه هستهای اعلام نشده و پنهانی در ایران وجود ندارد.
یک مقام بلندپایه آژانس بینالمللی انرژی اتمی به شرط عدم افشای نام به واشنگتن پست گفت: این گزارش همچنین به ارزیابیهای "محمد البرادعی" مدیر کل آژانس اعتبار میبخشد، که بارها در بیانیهها و سخنان همگانی خود گفته است که هیچ خطر آشکار و همگانی نمیبیند و بنابراین زمان زیادی برای مذاکرات وجود دارد.
اما به گفته برخی از تحلیلگران، این گزارش بگونهای تنظیم شده است که به دولت آمریکا امکان میدهد با استناد به آن ادعای موفقیت کند.

گزارش تکان دهنده

"پاول آر پیلار" مقام پیشین سیا که در جریان تلاش دولت بوش برای حمله به عراق، از آن انتقاد میکرد، گزارش درباره توقف برنامه ساخت تسلیحات هستهای را تکاندهنده و غیرمنتظره خواند.
اما یادآوری کرد که دولت آمریکا میتواند مدعی شود که ایران برنامه خود را در دوره ریاست جمهوری بوش متوقف کرده است و این امر موفقیتی برای دولت وی بشمار میرود." واشنگتن پست اضافه کرد: "اما برخی که هنوز طرفدار برخورد و رویارویی تندتری با ایران هستند، هنوز از این گزارش متقاعد نشدهاند.
"جان آر بولتون" سفیر سابق بوش در سازمان ملل متحد به واشنگتن پست گفت: هیچوقت دیدگاه خود را براساس این گزارش بنیانگذاری نمیکند.
دولت بوش که درک کرده بود که این گزارشها تا چه اندازه میتواند تکان دهنده باشد ، از افشای آنها جلوگیری میکرد.
به گفته هاردلی، بوش برای نخستین بار در ماههای اوت و سپتامبر در جریان گزارشهایی قرار گرفت حاکی از این که ایران برنامه تسلیحات هستهای خود را متوقف کرده است، اما به وی توصیه شد که مدتی برای ارزیابی آن صبر کند."
به نوشته واشنگتن پست، "دیک چنی" معاون رییس جمهوری، هاردلی و دیگر مقامهای بلندپایه نیز اخیرا در جریان آن قرار گرفتند.
سپس مقامهای اطلاعاتی نتایج خود را بطور رسمی جمع بندی کرده و بوش را در جریان آن قرار دادند.
پس از انتشار این گزارش، دولت بوش ناگهان و بدون مقدمه برنامههای روزانه نشست خبری کاخ سفید و وزارت امور خارجه را متوقف و هاردلی را برای سخن گفتن از طرف دولت اعزام کرد.
کاخ سفید همچنین اعلام کرد: بوش صبح روز سهشنبه کنفرانس خبری خواهد داشت که به گفته دستیارانش از مدتی پیش برنامهریزی شده بود و به هرحال به او امکان سخن گفتن در اینباره را خواهد داد."
واشنگتن پست درباره واکنش نامزدهای ریاست جمهوری آمریکا نوشت: "سناتور "باراک اوباما"، رقیب خود "سناتور هیلاری رودهام کلینتون" را متهم کرد که تمایل زیادی به حمایت از دولت بوش درباره ایران دارد، اما کلینتون این اتهام را رد کرد.
اوباما همچنین گفت: این گزارش یادآوری میکند که اعضا کنگره باید بدقت گزارشهای اطلاعاتی را بخوانند پیش از آن که هر گونه مجوزی به رییس جمهوری برای استفاده از نیروهای نظامی بدهند که اشاره نیشدار و آشکاری به کلینتون بود زیرا وی با آنکه در جریان گزارشهای اطلاعاتی پیش از جنگ عراق قرار گرفت، اما بطور کامل آنها را مطالعه نکرده بود.

میان بی خبری و بی خیالی

در همین حال نامزدهای جمهوریخواه که آمادگی خود را برای حمله به ایران در صورت ضرورت و برای بازداشتن ایران از دستیابی به تسلیحات هستهای ابراز کرده بودند، اکثرا سکوت اختیار کردهاند.
تنها "رودولف جولیانی" شهردار پیشین نیویورک گفت که تحریمها و دیگر فشارها باید ادامه و افزایش یابد تا ایران وادار به پذیرش توقف غنیسازی شود، بطوری که این امر قابل تایید باشد.
اما برخی سیاستمداران میانهرو ابراز نگرانی میکنند که از نتایج این گزارش اطلاعاتی بصورت یکسویه و افراطی برداشت شود، درست همانطور که گزارشها و نتایج تحقیقات قبلی به انحراف کشیده شده بود.
"برد شرمن" عضو دمکرات مجلس نمایندگان و رییس کمیته فرعی جلوگیری از گسترش تسلیحات کشتار جمعی وابسته به کمیته امور خارجی مجلس نمایندگان گفت: هنوز فعالیتهای غنیسازی ایران نگرانکننده است و تهران آشکارا آن را اعلام کرده است.
وی افزود: درس واقعی که میتوانیم از این گزارش بگیریم این است که سیاست خارجی آمریکا باید مجددا ارزیابی و سنجیده شود و از اهرمهای دیپلماتیک و اقتصادی بهره بیشتری بگیریم زیرا بین بیخبری و بیخیالی از یک سو و حمله ناگهانی، فوری و بدون ارزیابی از سوی دیگر راه میانهای بهشمار میرود."

جام جم آنلاین