:
در حالی که بیشتر کارشناسان اقتصادی نفس ادغام 28 شورای عالی و تبدیل آن به 4 شورای بزرگ را مثبت می شمارند، در عین حال معتقدند که نحوه چینش و معماری شوراهای بزرگ جدید باید مورد آسیب شناسی قرار بگیرد.
کد خبر: ۱۴۲۳۳۴
سرانجام وعده یک ماه پیش رئیس جمهور محقق شد و 28 شورای عالی با هدف کوچک سازی دولت و روان سازی و سرعت بخشی ، کارآمدی و ارتقای سطح کیفی تصمیمات منحل اعلام شد.بر این اساس ، در بخش اقتصاد، 11 شورای عالی منحل و یک شورا با عنوان شورای عالی مدیریت و برنامه ریزی اقتصادی تشکیل شد. از مهمترین شوراهایی که در بخش اقتصاد منحل شده است ، می توان به شورای عالی اشتغال ، شورای اقتصاد، شورای پول و اعتبار، شورای عالی صادرات غیرنفتی و هیات امنای حساب ذخیره ارزی اشاره کرد.بیشتر کارشناسان اقتصادی که خبرنگارما با آنان گفتگو کرد، نفس این ادغام را مثبت و لازمه حذف بروکراسی پیچیده و زمانبر در بخش اقتصادی می دانستند. به گفته آنان ، ضرورت های اقتصادی بویژه بخشهای پولی و مالی به عامل زمان بستگی دارد و گاه یک فعالیت اقتصادی به دلیل ضرورت زمانی به وجود می آید، اما پروسه تصمیم ساز و تصمیم گیر کلان کشور هیچ تناسبی با ضرورت زمان نداشت . چرا که روند بروکراسی به قدری پیچیده و زمانبر بود که گاه تصمیمات اتخاذ شده ، ماهها پس از ایجاد آن ضرورت ، ابلاغ می شد؛ حال آن که آن ضرورت یا پروژه از مسیر انتفاع و اهداف اولیه خارج شده بود.این کارشناسان ادغام شوراهای اقتصادی را در جهت سرعت بخشی به تصمیمات اقتصادی و به روز شدن و واکنش سریع نشان دادن به آن ، مفید ارزیابی می کنند.این گزارش می افزاید: با این حال ، نگرانی هایی نزد کارشناسان اقتصادی است که باید مورد توجه دولت قرار گیرد؛ از جمله این نگرانی ها می توان به نوع معماری ساختار شوراها اشاره کرد. به گونه ای که تمام عصاره توان کارشناسی کشور درباره یک بخش یا یک موضوع در قالب یک شورا گنجانیده شود و نکات اثرگذار در تصمیم در یک پروسه سریع اما به طور تام و کامل به دولت منتقل شود. نکته مهم دیگر میزان کیفیت و کارشناسی تصمیماتی است که در شورای عالی مدیریت و برنامه ریزی اقتصادی اتخاذ می شود. قبلا هر شورای اقتصادی مانند شورای پول و اعتبار یا شورای اقتصاد دارای کارگروه های متعددی در زیرمجموعه خود بود که با وجود کندی در تصمیم گیری ، تصمیمات نسبتا عمیق ، همه جانبه و کارشناسی شده ای را به شورای اصلی می فرستاد؛ اما اکنون در چگونگی حفظ یا عدم حفظ این کارگروه ها و شیوه ادغام آنها ابهاماتی وجود دارد.به عبارت بهتر، چنین دغدغه ای جای طرح دارد که مبادا ادغام باعث حذف یا تعدیل کارشناسان کیفی و موثر زیرمجموعه شوراها شده و دامنه اشراف ، کارشناسی و همه جانبه نگری تصمیمات آن را کم کند.
شوراهای مشورتی
با این حال ، پرویز داوودی ، معاون اول رئیس جمهور که مامور تشکیل کارگروهی به منظور مدیریت این ادغام ها و مشخص کردن جزییات آن شده است ، با این قضاوت موافق نیست . وی دیروز در حاشیه گردهمایی سفرای ایران در خارج از کشور دراین باره گفت : ادغام 28 شورای یاد شده در جهت افزایش کارایی آنهاست و این مساله به لحاظ قانون اساسی مشکلی ندارد، چرا که نقش آنها ارائه مشورت بوده است . وی افزود: وقت گیر بودن و تصمیم گیری های متناوب در این شوراها باعث ادغام آنها شد، چرا که دولت به دنبال افزایش توان و کارآمدی نیروهای خود است و با این هدف ، سرمایه های کارشناسی از حیطه اجرایی کشور کنار گذاشته نمی شود.
مدیریت اقتصادی به روز می شود
دکتر مهدی تقوی ، استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی به خبرنگار ما گفت : نفس ادغام شوراهای اقتصادی خوب است ، چرا که مدیریت اقتصادی کشور را به روز می کند. وی افزود: قبلا بروکراسی اقتصادی بسیار طولانی بود. هر تصمیم ماهها در نوبت کارشناسی کارگروه ها و زیرمجموعه ها می ماند و تازه پس از اعلام نظر باید در دستور کار شورا معطل می شد، چرا که ممکن بود چند هفته یک شورا به خاطر سفر یا جلسات ضروری مقامات ارشد تشکیل نشود؛ لذا کشور از این محل لطمات زیادی می خورد. وی تصریح کرد: با این حال ، نوع ادغام شوراها بسیار مهم است. هر شورا درون خود ، کارگروه های متعددی متشکل از خبره ترین و زبده ترین کارشناسان متخصص داشت . باید روشن شود این کارشناسان کجا می خواهند بروند یا اگر قرار است تعدادشان کاهش یابد ، کسانی که می مانند یا جایگزین می شوند شایستگی دارند یا خیر. چرا که این مساله مستقیما در کیفیت و میزان تاثیرگذاری تصمیمات کلان اقتصادی کشور موثر است و حساسیت زیادی دارد ، چرا که اثرات مستقیم و غیرمستقیم یک تصمیم اشتباه شاید هدررفت میلیاردها ریال منابع کشور باشد. وی افزود: ادغام ها باید طوری انجام شود که عصاره کارشناسی کشور در موضوعات مختلف گردآوری شود. به عقیده من ، هدف از ادغام نباید حذف یا کوچک سازی کارشناسی باشد. نباید دست به ترکیب کارگروه ها و کارشناسان زد بلکه باید عینا آنها را به زیرمجموعه شورای بزرگ جدید منتقل کرد.
کمیته های کار شناسی افزایش یابد
دکتر ابراهیم رزاقی ، کارشناس اقتصادی و استاد دانشگاه تهران نیز به خبرنگار ما می گوید: این که وقت وزرا و دیگر مقامات ارشد کشور کمتر در شوراهای کم حاصل تلف می شود، موهبتی بزرگ برای کشور است . چرا که مثلا یک وزیر به طور همزمان در چند شورا عضو بود و حالا تمام آن مسائلی که نیاز به رسیدگی دارد، در یک شورای بزرگ و متمرکز رسیدگی می شود و این در وقت و هزینه مقامات و لایه های میانی و پایینی مدیریت کشور تاثیر خوبی دارد. وی اظهار کرد: تنها مورد نگران کننده شیوه ادغام است که به کیفیت تصمیمات لطمه نزند و کارها فدای سرعت نشود. روشن است که تامل کارشناسی در یک تصمیم مهم ملی زمان می خواهد و کارشناس به اندازه کافی. این طور نباشد که به بهانه کوچک سازی ، دست به تصفیه کارشناسان موثر بزنیم و ظرفیت ها را از شورا دور کنیم . رزاقی تصریح کرد: حتی به نظر من ، در اصلاح ساختار و معماری شورای جدید، شایسته است که تعداد کارگروه ها و کارشناسان افزایش یابد. این افزایش به تولید هزینه اضافی منجر نمی شود، چرا که عیار کارشناسی تصمیمات که بالا برود در واقع در منابع کشور صرفه جویی شده است . وی خاطرنشان کرد: به رئیس جمهور پیشنهاد می کنیم در ترکیب شورای عالی مدیریت و برنامه ریزی اقتصادی بیشترین مشورت را داشته باشند تا از تمام ظرفیت های کشور به طور شایسته استفاده شود.