در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
اکنون مهمترین گروه تکفیری که در منطقه وجود دارد داعش است و با ادعای دفاع از اسلام واقعی، رسانههای غربی را در اجرای پروژه اسلامهراسی یاری میدهد.
اینکه ریشه این گروههای تکفیری از کجا نشأت گرفته و وهابیت چطور به خطری جهانی تبدیل شده، موضوع گفتوگوی جامسیاست با دکتر غلامرضا مصباحی مقدم، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام است. وی معتقد است ریشه این گروهکهای تکفیری در عربستان بوده و عامل رشد آنها نیز کشورهای غربی هستند. مشروح این گفتوگو را بخوانید.
در چند سال اخیر شاهد رونمایی از گروهکهای مختلف تکفیری در منطقه بودهایم. به نظر شما دلیل این موضوع چیست؟
کشورهایی مانند انگلستان و آمریکا هیچ وقت قصد ندارند در منطقه آرامش وجود داشته باشد. به همین منظور اقداماتی در راستای قدرت دادن به گروههایی مانند داعش و گروههای دیگر میکنند تا بتوانند آرامش را در منطقه بر هم بزنند. در این زمینه از کشورهای مختلف همپیمان خود نیز استفاده میکنند تا به اهداف خود برسند.
ریشه این گروههای تکفیری از کجا نشات میگیرد؟
عربستان. ریشه تاریخی این موضوع با نگاهی به پیشینه این کشور مشخص میشود. حدود دو قرن پیش فردی به نام اینتیمیه علیه حکومت وقت (شریف حسین) مخالفتهایی را ابراز کرد. آنها اعتقادات متفاوتی با مسلمانان اهل سنت داشتند و در عصر خودشان مطرود بودند. تفکر آنها بر این پایه استوار بود که همه مسلمانان غیر از همفکرانان خودشان مشرک هستند. عبدالوهاب را همه به نام امام محمد بن سعود مینامند به این دلیل که پایهگذار حکومت آلسعود پشت تفکرات وی ایستاد. ریشه و اساس آن هم مداخله کشور انگلستان در بحث اختلافات منطقه است. کشور انگلستان در بخش جزیرهالعرب به دنبال اقوام خونریزی بودند که اقدامات بیرحمانه و وحشیانه انجام دهد. به دنبال این موضوع خشنترین آنها را پیدا کردند و دیدند که در نجد حجاز یک قبیله وجود دارد که از قدرت کافی برخوردار بوده و دارای معیارهای لازم برای خشونت هستند. انگلیسیها آنها را به عنوان رهبران سیاسی رسمی برگزیدند. در این راستا برخی روحانیون اهل سنت نیز تابع اندیشههای ابن تیمیه شدند و جالب اینجاست که این قبیله و این فرد به بصره تبعید شده بود و جایگاهی در بین مردم نداشتند.
در آن زمان حکومت مرکزی عربستان چطور اداره میشد؟
حکومت عربستان در اختیار عثمانیهای ترکیه بود. در آن زمان هیچ تفرقهای بین مسلمانان وجود نداشت و نماز جماعت با امامت مسلمانان برگزار میشد، اما این اتحاد برای آنها کمی دردسرساز شد. به همین منظور محمد ابن عبدالوهاب و ابن سعود با هم ملاقات کردند تا قدرت بیشتری در عربستان داشته باشند و توانستند با همکاری کشورهای غربی شورشی را در حکومت مرکزی به راه بیندازند. برای رسیدن به اهداف خود در مکه و مدینه جوی خون به راه انداختند و صفا و مروه پر از خون شده بود. متاسفانه در آن زمان همه ضریحها را ویران کردند، اما نتوانستند به حرم مطهر پیامبر تعرضی کنند و از خشونت همه مسلمانان جهان ترسیدند. در همین زمان به فکر توسعه حکومت خود نیز افتادند. در آن زمان هرچه آثار از پیامبر بود نابود کردند و میگویند که پیغمبر بعد از رحلتش دیگر نقشی در اسلام ندارد و مانند یک فرد عادی است در حالی که بسیاری از مسلمانان برای شفاعت و زیارت به حرم ایشان شرفیاب میشوند، اما آنها هنوز هم چنین اعتقادی ندارند. اگر کسی به قصد زیارت به حرم پیامبر برود وی را نهی میکنند و میگویند که بعد از نماز بروید سلام دهید و از خداوند برای پیامبر طلب بخشش و آمرزش کنید.
به غیر از عربستان کشورهای دیگری نیز مورد حمله این قوم قرار گرفتند؟
بله، کشور عراق. زمانی که این قوم وارد کشور عراق شدند با اقدامات وحشیانه به زائران تعرض کردند و اشیای قیمتی را به غارت بردند. وهابیون با گسترش اعتقادات خود حکومت مرکزی خود را تشکیل دادند. در زمان تصرفات خود نهایت خشونت را به کار گرفتند که نمونه این خشونتها را اکنون در گروه تکفیری داعش مشاهده هستیم.
کشورهای غربی از تفرقه میان مسلمانان چه مزیتی نصیبشان میشد؟
حدود 200 سال قبل انگلستان به اهمیت منابع عظیم نفت و گاز پی برده بود و قصد داشت این منابع را ارزان در اختیار داشته باشد. نمونه بارز آن هم شرکت آرامکوی عربستان است که یک شرکت کاملا آمریکایی است. از همان سال به بعد پیوند عمیقی بین عربستان، آمریکا و انگستان برقرار شد و بیشتر از اینکه عربستان منتفع شود کشورهای غربی نفع بردند و این کشور بیشتر باج داده است. ضمن اینکه درآمدهای نفتی کشور عربستان را در اختیار دارند و برای معرفی وهابیت و خشن بودن اسلام در غرب هزینه میکنند.
هدف دیگری غیر از موضوعات اقتصادی برای کشورهای غربی دنبال میشد؟
بله. آنها از توسعه اسلام در اروپا در هراس بودند و میخواستند اسلام را دینی خشن به همه معرفی کنند. در این زمینه تبلیغات زیادی علیه اسلام واقعی کردند و در این راستا پولهای گزافی را هزینه کردند.
این پول از کجا تامین میشد؟
از کشورهای غربی با دریافت نفت و اعطای قدرت واهی. اکنون درآمد روزانه عربستان از بخش نفت حدود 500 میلیون دلار با استخراج حدود 11میلیون بشکه است و بخش کمی از نفت استخراج شده در عربستان صرف میشود و بیشتر آن در بازارها در اختیار کشورهای غربی قرار میگیرد. در طول سالهای اخیر شاهد بودیم به صورت غیر مستقیم ایران مورد تحریم کشورهای غربی قرار گرفت و با افزایش عرضه نفت در بازار قیمت این نعمت خدادادی را در بازار کاهش داده تا کشورهای نفتخیز را با مشکل درآمدی مواجه کنند، اما خوشبختانه نتوانستند به ایران ضربهای وارد کنند. از سوی دیگر این درآمد نفتی در دو بخش خرید سلاح و تبلیغ وهابیت هزینه میشود. حتی برای گسترش فعالیت و کار خود دانشگاههایی مانند المدینه و امالقری در مکه و مدینه تاسیس کردند و با پرداخت پولهای زیاد روحانیون وهابی تربیت میکنند و میگویند که اسلام واقعی یعنی ترویج وهابیت. آموزش قرآن در کشورهای دیگر با تفسیر خودشان را گسترش میدهند و برخی کشورهای آفریقایی و آسیای دور نیز در این زمینه با آنها همراه شدهاند. به طوری که وهابیون با خرید شخصیتهای سیاسی اقدام به ترویج دین خود میکنند. درآمد چشمگیر نفتی میتواند به این امر کمک کند که هم کشورهای غربی را همراه کند و هم بتواند شخصیتهای خودفروخته را برای رسیدن به اهداف به کار گیرد. این افراد در بخش آموزش حکومت نیز اعلام میکنند که اسلام واقعی یعنی وهابیت.
براساس گفتههای شما اکنون داعش نمونه کامل کشور عربستان است و به نوعی تاریخ تکرار شده؟
بله. یک زمانی طالبان معضل جهان بود و اکنون داعش. همه این گروهکهای تروریستی تکفیری از کشور عربستان با یک رویکرد قدرت میگیرند و به نقاط مختلف حمله میکنند. گروه طالبان خسارت سنگینی را به آمریکاییها برای حادثه 11 سپتامبر تحمیل کرد و بعد از آن ماجرا نقشه داعش برای جابهجایی قدرت کشیده شد. از سوی دیگر کشورهای غربی نقشههایی را برای جنگ میان مسلمانان تهیه و تدوین میکنند که از دو طرف کشته شوند تا جمعیت آنها روند نزولی داشته باشد. همچنین آرامش کشورهای غربی و رژیم اشغالگر صهیونیستی از دیگر موضوعات تدوین جنگ بین مسلمانان است و اکنون در سوریه، عراق، یمن، لبنان و بحرین جنگ به راه انداختند تا در منطقه ناآرامی وجود داشته باشد. عربستان برای کمک گرفتن و همراه کردن کشورهای دیگر از قداست حرمین شریفین استفاده میکند و زمانی که یک بمب در فرودگاه جده میخورد به مکه و مدینه نسبت میدهد تا خون مسلمانان را به جوش بیاورد اما هیچ کسی نمیتواند به آن مناطق تعرض کند. از سوی دیگر برای اینکه کشورهای زیارتی دیگر را ناآرام کند در آن کشورها با حمایت کشورهای دیگر جنگ به راه انداخته تا به قول خودشان اسلام واقعی را معرفی کنند در حالی که آنها خودشان از گسترش اسلام واقعی میترسند و برای همین است که هزینه زیادی برای تبلیغ وهابیت انجام میدهند. اکنون گروهکی مانند داعش را رو کردند و به همه میگویند که مسلمانان خیلی خشن هستند و با استفاده از این گروهک قصد بدنام کردن مسلمانان را در سطح جهان دارند. اسلام واقعی با اسلامی که وهابیون معرفی میکنند تفاوت زیادی دارند اما آنها آنچه را که دوست دارند مطرح میکنند.
از وقتی که گروه انحرافی داعش را به وجود آوردهاند، کشورهای منطقه در حال جنگ وناامنی به سر میبرند و اسرائیل در امنیت است. هدف آمریکا همین بوده و اصولا تشکیل اسرائیل در سرزمین فلسطین با همین هدف ایجاد چالش در میان مسلمانان و تفرقه در منطقه غرب آسیا بوده است.
گفتوگو: محمدحسین علیاکبری
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: