این نگرانیها بهاندازهای است که چندی قبل رهبر معظم انقلاب به طرف آمریکایی هشدار دادند که اگر قصد پاره کردن سند برجام را داشته باشد، تهران نیز این سند را آتش خواهد زد.
برای تحلیل آینده برجام آن هم در شرایطی که توافق هستهای هماینک از سوی طرف آمریکایی بهخوبی اجرا نمیشود، با «ریچارد نیفو» عضو سابق تیم مذاکرهکننده هستهای آمریکا و کارشناس امور تحریمها و امنیت بینالملل و عدم اشاعه تسلیحات در وزارت خارجه آمریکا و محقق دانشگاه کلمبیا آمریکا گفتوگویی انجام دادهایم. او که طراح تحریمهای ایران لقب گرفته، در این گفتوگو پیشبینی میکند که «هیلاری کلینتون» رئیسجمهور بعدی آمریکا خواهد بود و وی علاوه بر اعلام حمایت از برجام، بر اهمیت تضمین اجرای دقیق آن و کنترل بر روند اجرا تأکید میکند.
با توجه به انتقاداتی که از روند اجرای برجام از سوی واشنگتن وجود دارد و نیز با توجه به مواضع تندروهای آمریکایی، فکر میکنید توافق هستهای چقدر شانس تداوم خواهد داشت؟
من معتقدم که آمریکا و ایران به اجرای تعهدات خود مطابق با برجام ادامه خواهند داد، زیرا مزایای حاصل از این توافق در راستای منافع ملی هر دوی آنهاست. البته این بدان معنا نیست که روند پیادهسازی و اجرای تعهدات خالی از مساله خواهد بود؛ چراکه از یک چنین توافق پیچیده و طولانیمدت میان دو کشوری که سالها دشمن یکدیگر بودهاند، غیر از این انتظار نمیرود. بر این اساس تصور بنده این است که برجام منافع طرفین را تأمین میکند و لذا اجرای آن تداوم خواهد یافت.
چرا با وجود اینکه ایران به تمام تعهدات خود مطابق برجام عمل کرده است، طرف دیگر حاضر به لغو همه تحریمهایی که مورد انتظار ایران بوده، نیست؟
من با این دیدگاه که آمریکا و شرکای آن در توافق هستهای با ایران به تعهدات خود در زمینه لغو تحریمها عمل نکردهاند، مخالفم. هم آمریکا و هم اتحادیه اروپا و شورای امنیت سازمان ملل متحد با فسخ، توقف یا تعلیق تحریمهای مختلفی که در برجام تشریح شده است، مطابق با مفاد برجام عمل کردهاند. زمانی که برخی مقامات ایرانی گفتند که «تمام تحریمها» علیه ایران لغو میشود، در اشتباه بودند؛ چراکه متن برجام این موضوع را کاملا روشن کرده است. به ثمر رسیدن مزایای اقتصادی این توافق برای ایران قطعا با تأخیر همراه بوده است، اما این تأخیر ناشی از ترکیب پیچیده چندین عامل است: نیاز ایران به اجرای اصلاحات بنیادین؛ پایین بودن قیمت نفت و وجود برخی نگرانیها در میان بانکها و شرکتهای بینالمللی درخصوص تحریمهایی که همچنان علیه دولت ایران به اتهام حمایت از تروریسم، نقض حقوق بشر و حمایت از آنچه فعالیتهای برهمزننده ثبات در خاورمیانه خوانده میشود به قوت خود پابرجاست.
نگرانیهایی از تاثیر انتخابات ریاست جمهوری آمریکا بر اجرای برجام وجود دارد. به نظر شما، رئیسجمهور آینده آمریکا به برجام متعهد خواهد بود؟
من این طور فکر میکنم، چون گمان میکنم «هیلاری کلینتون» رئیس جمهور بعدی آمریکا خواهد بود. وی علاوه بر اعلام حمایت خود از برجام، بر اهمیت تضمین اجرای دقیق آن و کنترل بر روند اجرا تأکید مینماید.
اساسا آیا آمریکا میتواند بدون در نظر گرفتن خواست شرکای خود در 5+1، بهطور یکطرفه برجام را نقض کند؟
من فکر نمیکنم که آمریکا برجام را نقض کند، اما حتی در صورت نقض این توافق از سوی آمریکا، موضوع مطروحه برای متحدان این کشور چرایی و دلیل این اقدام خواهد بود.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم