سیدمحمد حسینی با بیان اینکه این اثر نخستین دخمه زرتشتی کشف شده کشور در حدفاصل دوران ساسانی تا قاجار است، به میراث آریا گفت: این اکتشاف در جریان بررسیها برای ثبت قلعه تاریخی خلچان تفرش در فهرست آثار تاریخی رخ داد و در ارزیابیها، قدمت آثار کشف شده در این دخمه، حدود 800 سال تخمین زده شده و به دوران ایلخانی بازمیگردد.
به گفته او، اهمیت اکتشاف این دخمه از این حیث است که نخستین دخمه زرتشتی کشف شده در کشور مربوط به قرن هفتم هجری بوده و در واقع تاکنون هیچ دخمه زرتشتی در کشور مربوط به حدفاصل دوره ساسانیان تا دوره قاجار (حدود 1300 سال) کشف نشده بود.
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان مرکزی با بیان اینکه تعدادی قطعات سفالی و ظروف و همچنین 50 تکه استخوان در این اکتشاف به دست آمده، افزود: تحقیقات بیشتر در زمینه تعیین دقیق قدمت این آثار در دست بررسی است و کاوش همچنان ادامه دارد.
حسینی بیان کرد: در حال حاضر قدیمیترین اثر تاریخی شهر تفرش، مسجد ششناو با قدمت 900 سال مربوط به دوره سلجوقی و قرن پنجم هجری قمری بوده و دخمه اکتشاف شده اخیر با 800 سال عمر، دومین اثر تاریخی این شهر از نظر قدمت است.
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان مرکزی خاطرنشان کرد: نمونه این دخمهها در کشور تاکنون در شهرهای یزد، شهرری و دیگر شهرها کشف شده اما مربوط به دوران قبل از ورود اسلام یا بعد از دوره قاجار بوده و دخمه کشف شده در تفرش، نخستین دخمه زرتشتی مربوط به حد فاصل دورههای ساسانی و قاجار است.
وی یادآور شد: دخمه قلعه خلچان تفرش، دومین دخمه تاریخی کشف شده در استان مرکزی است و نخستین نمونه این دخمه در شهرستان خنداب تحت عنوان «یال حوض» قبلا کشف شده که در سال 87 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.