چالش های واشنگتن در امریکای لاتین

تحولات سیاسی در منطقه امریکای لاتین نشان می دهد که دوران تسلط مطلق ایالات متحده امریکا بر این منطقه به پایان رسیده است.

کد خبر: ۹۰۶۵۸

تا 2 دهه قبل ، منطقه امریکای لاتین حیاط خلوت واشنگتن به شمار می آمد. تنها استثنا ، جزیره کوچک کوبا بود که به رهبری فیدل کاسترو ، سیاست های امریکا را در این منطقه به چالش می کشید . سالوادور آلنده ، رئیس جمهور چپگرای شیلی نیز زمانی کوتاه تلاش کرد برنامه های مستقل از واشنگتن را در کشورش به مرحله اجرا گذارد اما کودتای نظامی به رهبری ژنرال پینوشه به این تلاش پایان داد.اکنون چهره سیاسی منطقه امریکای لاتین با دوران جنگ سرد و رقابت های ایدئولوژیکی میان دو بلوک غرب و شرق تفاوت شگرفی پیدا کرده است . علاوه بر کوبا که همچنان از سوی کاستروی سالخورده اداره می شود ، در ونزوئلا ، بولیوی ، برزیل و شیلی رهبران چپگرا به حکومت رسیده اند . از این میان ، هوگو چاوز در ونزوئلا و ایوو مورالس در بولیوی به مراتب از لولا داسیلوا در برزیل و میشله باشلت در شیلی مواضع شدیدتر ضدامریکایی دارند. هم اکنون می توان یک جنبش قوی اجتماعی را در سرتاسر امریکای لاتین مشاهده کرد که فصل مشترک آنان کسب استقلال عمل از ایالات متحده ، اجرای برنامه های عدالت جویانه و مخالفت با سیاست های نئولیبرالیستی به رهبری صندوق بین المللی پول و بانک جهانی است. از این جنبش تحت عنوان چپ جدید یاد می شود .در چنین شرایطی ، کاندولیزا رایس ، وزیر امور خارجه امریکا سفر خود را به منطقه امریکای لاتین آغاز کرده است . وی در سفر به سانتیاگو در مراسم تحلیف باشلت شرکت می کند. ملاقات با دوتن از رهبران تازه انتخاب شده با گرایش های چپ جدید ، سفر رایس را پراهمیت تر کرده است . مورالس نخستین رئیس جمهور سرخپوست کشورش به شمار می آید و باشلت نیز به عنوان نخستین رئیس جمهور زن امریکای لاتین شناخته می شود . در حال حاضر سیاست های اقتصادی ایالات متحده در امریکای لاتین به دلیل مخالفت گسترده با طرح منطقه تجارت آزاد از سوی اغلب کشورهای منطقه به چالش کشیده شده است .سال گذشته جورج بوش ، رئیس جمهور امریکا در اجلاس سران کشورهای قاره امریکا به رغم تلاش فراوان نتوانست این طرح را به تائید رهبران قاره امریکا برساند. مقاومت چاوز و لولا به همراه کریشنر ، رئیس جمهور آرژانتین که سمت میزبانی را بر عهده داشت ، بوش را در تنگنا قرار داد. از آن زمان حداقل دو رهبر دیگر با گرایش های چپ جدید به جمع مخالفین طرح منطقه تجارت آزاد قاره امریکا پیوسته اند مورالس از بولیوی و باشلت از شیلی . چشم انداز انتخابات ریاست جمهوری مکزیک نیز نشان می دهد که شانس موفقیت مانوئل لوئیس لوپز اوبرادور نامزد چپگرای این کشور در مقابل رقبای راستگرا که از سوی واشنگتن حمایت می شوند ، بیشتر است . بی تردید اگر لوپز اوبرادور در انتخابات آینده مکزیک به پیروزی دست یابد ، جنبش چپ جدید تا پشت مرزهای جنوبی ایالات متحده پیشروی خواهد کرد . در این صورت نه تنها امکان موفقیت طرح منطقه تجارت آزاد قاره امریکا تضعیف خواهد شد بلکه سازمان نفتا با حضور کانادا ، ایالات متحده و مکزیک نیز با مشکلاتی مواجه خواهد شد بنابراین با توجه به این تحولات ، می توان گفت سفر رایس به بولیوی و شیلی همراه با نگرانی های عمیق از تضعیف جایگاه انحصاری ایالات متحده امریکا در منطقه خواهد بود.