آرامگاه دیدنی سالکان حق و شاعران

کوی سرخاب تبریز به جهت انتساب به شاعران نامی، ارج و قرب بسیاری میان مردم دارد؛ به طوری که زندگی در آن و حتی دفن شدن در این کوی معروف، آرزوی بسیاری از بزرگان است. وجود اماکن، بناها، تکایا و مقابر معروفی چون ربع رشیدی، تکیه حیدر، بقعه عون بن علی، بقعه سیدحمزه، صاحب‌الامر و سیدابراهیم یا حظیره بابا حسن، حظیره بابا مزید و مقبره‌الشعرا به تقدس و معروفیت آن افزوده است.

مقبره‌الشعرا یا آرامگاه شاعران از گورستان‌های تاریخی شهر تبریز است که در محله سرخاب قرار دارد. این بنای تاریخی در تقاطع خیابان ثقه‌الاسلام و عارف شهر تبریز واقع شده‌ است و در ضلع شرقی بقعه سیدحمزه و مقبره قائم‌مقام و ملاباشی قرار دارد. مقبره‌الشعرا در گذشته با اسامی حظیره‌الشعرا، حظیره‌القضاه، قبرستان سرخاب نیز نامیده می‌شد.

نام مقبره‌الشعرا سرخاب ظاهرا پس از دفن شاعران معروف قرن ششم مانند خاقانی و ظهیر و شاعرانی که بعد از آنها در آنجا دفن شده‌اند در کتب تاریخ و تذکره آمده و بتدریج معروف شده است. در واقع شهر تبریز پس از آن‌که در قرن ششم مرکز حکومت اتابکان آذربایجان شد به پناهگاه شاعرانی که زندگی آرام و آسوده‌ای را دور از جنگ و نزاع می‌گشتند، تبدیل شد.

اولین تصویر ذهنی که بنای تاریخی مقبره‌الشعرا در ذهن بازدیدکنندگان ایجاد می‌کند، مانند بودن آن به رحل قرآن است که این بنا براساس آن طراحی و ساخته شده است. وقتی قدم داخل این بنا می‌گذاری و نگاهی به اطراف می‌اندازی، انگار که همه شاعران یک جا گرد هم آمده‌اند. بیش از ۴۰۰ شاعر، عارف و رجال نامی ایران و کشورهای منطقه از ۸۰۰ سال پیش از حکیم اسدی‌طوسی تا استاد شهریار، در اینجا به خاک سپرده شدند.

از معروف‌ترین آرمیدگان در مقبره‌الشعرا می‌توان به خاقانی‌شروانی، عزیزخان مکری، شاهپور نیشابوری، مانی شیرازی، همام تبریزی، ظهیر فاریابی و... اشاره کرد. در این بنای تاریخی در کنار مقبره شاعران و عارفان می‌توان نظاره‌گر تابلوهایی بود که با سنگ‌ریزه‌ها طرح یادمان برخی شاعران را با دستان هنرمندان ایرانی شکل داده است. تابلوهایی با بیش از 20 هزار قطعه که تصویرگر چهره‌های شاعران است. این تابلوهای با ارزش جلوه‌ای دیگر به این بنای تاریخی بخشیده است.

فاطمه عودباشی‌ / ‌گروه رادیو و تلویزیون