نیلی: ایران باید صندوق ثروت ملی داشته باشد

به گزارش ایسنا، مسعود نیلی افزود: وقتی در سال 1387 درآمد نفتی کشور چند برابر شد، یک سوال مهم پیش آمد و آن هم این بود که ما در این سال‌ها که از درآمد نفتی سرشاری برخوردار شدیم، چرا نتوانستیم رشد اقتصادی خود را بهبود بخشیده و از تورم فزاینده رهایی پیدا کنیم.

وی با اشاره به تحقیقات اقتصادی صورت گرفته درباره کشورهای صادر کننده نفت در جهان عنوان کرد: نتایج پژوهش‌ها نشان داده هر چه یک کشور صادرات منابع طبیعی خود را افزایش دهد، از نظر رشد اقتصادی توان پایین‌تری خواهد داشت و به همین دلیل در صورتی که مکانیزم‌هایی مانند صندوق ثروت ملی وجود نداشته باشد، ایجاد بحران‌های اقتصادی در این کشورها دور از انتظار نخواهد بود.

نیلی با اشاره به تجربه موفق برخی کشورها در کنترل درآمد حاصل از نفت خود عنوان کرد: اکثر کشورهای صاحب نفت در طول سال‌های گذشته راه‌اندازی صندوق‌های ثروت ملی را در دستور کار قرار دادند تا به این ترتیب مانع ایجاد مجدد بیماری هلندی شوند تا جایی که هم‌اکنون 60 درصد از منابع مالی این صندوق‌ها در جهان از طریق پول نفت وگاز تامین می‌شود و 75 درصد از آنها نیز در خاورمیانه و آسیا قرار گرفته است. نروژ در این عرصه با ثروتی معادل 800 میلیارد دلار پیشتاز است و کشورهای هسایه ما مانند امارات و عربستان نیز در این حوزه کارهای بسیاری کرده‌اند.مشاور ارشد اقتصادی رئیس‌جمهور درباره اهداف اصلی تاسیس این صندوق‌ها نیز گفت: استقلال بودجه دولت از درآمد نفت، ایجاد قاعده مالی مناسب، حفظ اقتصاد از بیماری هلندی، جلوگیری از کاهش درآمد دولت و البته حفظ سهم نسل آینده، مهم‌ترین اهدافی است که در راه‌اندازی این صندوق‌ها مد نظر قرار می‌گیرد.

وی با بیان این که صندوق‌های ثروت ملی انواع مختلفی دارد، تصریح کرد: صندوق ثبات‌ساز که معمولا برای رفع اثر نوسانات قیمتی به کار گرفته می‌شود، صندوق توسعه ملی که به زیرساخت‌ها توجه ویژه دارد و صندوق سرمایه‌گذاری خارجی انواع اصلی این صندوق‌هاست که نمونه‌های مختلفی از آنها در کشورهای جهان تاسیس شده و در حال فعالیت‌ است.نیلی درباره چگونگی کارکرد مناسب صندوق‌های توسعه ملی نیز اظهار کرد: در این بخش نکته قابل تامل لزوم توجه به اقتصاد سیاسی است، به این ترتیب که هر قدر اقتصاد‌دان‌ها تحلیل‌های مناسبی ارائه کنند اما سیاستمداران بنا به هر دلیلی آمادگی اجرای آن را در سطح جامعه نداشته باشند، امیدی به عملیاتی شدن آنها وجود نخواهد داشت. در کنار آن در چنین جامعه‌هایی معمولا به دلیل بالا بودن میزان درآمد، درگیری زیاد است و رانت‌جویی نیز در مقابل کارآفرینی قرار دارد و به همین دلیل مردم از سیاست‌های درست اقتصادی،حمایت نمی‌کنند.