بیکاری هنرمندان و فراموشی هنرهای سنتی

به گزارش جام‌جم، کارشناسان و هنرمندان هم نسبت به فراموشی هنرهای سنتی در ایران انتقاد و گلایه‌های فراوانی دارند و ادامه روند کنونی را موجب فراموشی کامل این هنرها و بیکاری بخش عمده‌ای از هنرمندان در کشور می‌دانند.

در مراسم دیروز، معاون سازمان میراث فرهنگی کشور تاکید کرد: هنرهای سنتی در غربت و مظلومیت است و ما می‌خواهیم صدای این هنرمندان مظلوم را به گوش همه برسانیم، اگر کار بنیادین، پژوهشی و حمایتی در رابطه با این هنر انجام نشود، به مرور داشته‌هایمان از یاد می‌رود.

نعیمایی استاد پیشکسوت هنرهای چوبی که در زمینه‌ساخت سازهای سنتی هم فعالیت می‌کند، گفت: ما در کشوری زندگی می‌کنیم که چوب در آن کم است، اما آثار متنوعی از چوب را که گاه شاهکارهای کم‌نظیری در دنیا هستند، در اختیار داریم. با این حال، متأسفانه در سده‌ اخیر به آثار چوبی توجه کمی شده و از تعداد هنرمندانی که در این رشته‌ها کار می‌کردند، کاسته شده و معماری چوب هم حذف و آسیب شدیدی به چوب وارد شده است.

او ادامه داد: شدت این آسیب آنقدر است که اگر مثلا اثر گره‌چینی به تعمیر نیاز داشته باشد، کسی را پیدا نمی‌کنید که این کار را انجام دهد؛ اما خوشبختانه امروز با برگزاری این گردهمایی که در زمان کوتاهی، آثار هنرمندان فعال در رشته‌های چوبی فراخوانده و جمع‌آوری شدند، نوید آینده‌ای روشن داده می‌شود.

نیاز به تربیت هنرآموز و دانشجو در هنرهای سنتی

نعیمایی بیان کرد: باید بستر و جریان هنری شکل گیرد. این‌که چهار نفر در چنین رشته‌هایی کار کنند، اصلا کافی نیست. باید افراد نابغه را در هر رشته از هنرهای سنتی تربیت کرد. نعیمایی در ادامه به وضع آموزش رشته‌های مرتبط با هنرهای سنتی در دانشگاه‌ها اشاره و اضافه کرد: اکنون بسیاری از گرایش‌های هنرهای سنتی مهجور مانده‌اند و باید به آنها به ‌عنوان یک رشته‌ مستقل و جدی در دانشگاه نگریسته و تدریس شود.

سپس رحمان‌پور یکی از تولیدکنندگان آثار صنایع دستی هم در سخنانی با اشاره به مشکلات هنرمندان صنایع دستی، اظهار کرد:‌ نخستین معضل هنرمندان این رشته، نبودن مکان مناسب برای کارگاه و ساخت آن است. در حالی که این مشکل را می‌توان از طریق ایجاد شهرک‌های صنعتی حل کرد و اتفاقا این کارگاه‌ها محل جذابی برای بازدید گردشگران هستند.

رسول بابایی، هنرمند منبت‌کار هم درباره مشکلات این عرصه به جام‌جم گفت: وقتی کالاهای چینی بازار را پرمی‌کند، مردم به خرید کالا با قیمت پایین روی می‌آورند و پس از مدت کوتاهی به کیفیت پایین آنها هم عادت می‌کنند.

او افزود: همین موضوع موجب کم شدن هنرجو، بیکاری هنرمندان و فراموشی آرام و بی‌صدای هنرمندان هنرهای سنتی می‌شود.بابایی ادامه داد: سال‌ها بحث‌هایی مانند بیمه هنرمندان هنرهای سنتی مطرح بود. این موضوع هر چند امروزه تا حدی محقق شده است، اما این بیمه در حدی نیست که چندان به کار هنرمند بیاید. ضمن آن که مشکلات جدی‌تر و بزرگ‌تری هم برای کار سر راه ما وجود دارد.

این هنرمند منبت‌کار بیان کرد: بهتر است مدیران سازمان صنایع دستی و میراث فرهنگی یک بار از پشت میزهایشان بلند شوند و سری به کارگاه‌های ما بزنند تا از نزدیک با مشکلات ما آشنا شوند. اکنون من در حال کار روی اثری هستم که شبکه الکوثر تاکنون سه بار از آن برنامه تهیه و پخش کرده است. اما مدیران میراث و صنایع دستی استان‌مان(آذربایجان غربی) تاکنون نیامده‌اند ببینند کار من چیست.

او با اشاره به برخی وعده‌های نافرجام که در سال های گذشته مطرح شده‌اند، ادامه داد: سال گذشته به ما گفتند برای دریافت وام ثبت‌نام کنیم، اما هنوز خبری از وام نشده و پیگیری‌های ما بی‌نتیجه مانده است.

این هنرمند اظهار کرد: بارها درخواست کرده‌ایم فضایی ثابت را در اختیار هنرمندان هنرهای سنتی قرار دهند تا هم هنرشان دیده شود و هم از پرداخت اجاره‌های سنگین راحت شوند، اما تاکنون به این خواسته ما هم توجهی نشده است.

بابایی در پایان سخنانش گفت: وقتی نه هنرمند حمایت می شود و نه کارش ارزش چندانی برای مسئولان دارد چگونه می‌توانیم توقع داشته باشیم شرایط این هنرها در کشور بهتر شود و مردم هم سراغ کالاهای نامرغوب نروند که فاقد کیفیت هنری هم هستند و از دیگر کشورها وارد می‌شوند.