ایستگاه بعدی دیپلماسی ایران؛ شاید عربستان

به گزارش جام‌جم، هرچند پیش از این نیز خبرهایی درباره دعوت عربستان از روحانی برای حضور در مراسم حج امسال منتشر شده بود، اما دیروز معاون وزیر امور خارجه کشورمان با تشریح آخرین تحولات روابط ایران با جهان عرب بویژه کشورهای منطقه، از احتمال حضور رئیس‌جمهور کشورمان در مراسم حج امسال خبر داد.

حسین امیر عبداللهیان گفت: سیاست ایران در قبال کشورهای منطقه، کشورهای عربی و بویژه همسایگان عرب مبتنی بر احترام متقابل، توسعه تعاملات و همکاری‌هاست. به نظر می‌رسد در سایه تحولات و فضای جدید، زمینه‌های مناسب بیشتری فراروی دوستان ما در حوزه کشورهای عربی قرار گرفته و تصمیم‌های قبلی، فرصت بهتری پیدا کنند تا به بهترین نحو اجرایی شود.

به نظر می‌رسد که سیاست اصولی ایران در حوزه خلیج‌فارس، توسعه همکاری از سطوح زیست محیطی تا عالی‌ترین سطوح سیاسی و امنیتی است و در حوزه‌های عربی سیاست مبتنی بر همکاری متقابل بر مبنای احترام متقابل و رعایت حقوق طرفین است.

امیر عبداللهیان در گفت‌وگو با شبکه العالم درباره تاثیر تحولات منطقه بر روابط با کشورهای عربی گفت: صرف نظر از تحولات منطقه خاورمیانه، نگاه ایران به کشورهای عربی نیز مهم است و در ماه‌های آینده اثرات مثبت آن را در توسعه و تعمیق هر چه بیشتر روابط با حوزه عربی شاهد خواهیم بود.امیر عبداللهیان که شنبه‌شب مهمان برنامه «من طهران» شبکه العالم بود، درباره چشم‌انداز روابط ایران و عربستان گفت: عربستان یکی از کشورهای مهم در منطقه عربی، حوزه خلیج‌فارس و جهان اسلام است و این به دلیل ظرفیت‌های عربستان و نقش آن در مسائل منطقه‌ای است. وی افزود: در گفت‌وگوهایمان با عربستان بر این موضوع تاکید می‌کنیم که ایران و عربستان دو کشور مهم و دو بازیگر اساسی در منطقه هستند و تعامل، همکاری و همفکری ما می‌تواند به حل بخش عمده‌ای از معضلات منطقه و حتی جهان اسلام کمک کند. البته در برخی حوزه‌های منطقه‌ای دچار اختلاف دیدگاه هستیم یا سیاست‌هایمان به گونه‌ای است که شاید نوعی تقابل در رویکرد هر دو طرف وجود دارد؛ لذا ادامه گفت‌وگو، دیدار، تبادل پیام و رایزنی می‌تواند به درک دقیق، درست و واقعی نسبت به رویدادهای منطقه کمک کند. معاون وزیر امور خارجه گفت: در دوره جدید پیام‌هایی ـ دست‌کم در سطح تبریک به مقامات ـ تبادل شد و نکات مثبتی میان دو کشور جریان دارد.

ادامه رایزنی‌های ظریف در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد

اما باوجود پایان سفر روحانی به نیویورک، وزیر امور خارجه کشورمان هنوز با حضور در مقر سازمان ملل به فعالیت‌های دیپلماتیک خود ادامه داده و در همین راستا دیروز با وزیران امورخارجه ده کشور به گفت‌وگو نشست.

به گزارش ایرنا، محمدجواد ظریف با وزرای امور خارجه رومانی، سوریه، ترکمنستان، امارات، ارمنستان، آرژانتین، یمن، قرقیزستان، سریلانکا و نروژ دیدار کرد و علاوه بر مسائل مطرح میان ایران و این کشورها، مهم‌ترین تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی را مورد بررسی قرار داد.

در جریان این دیدارها، وزیر امور خارجه رومانی از آغاز مذاکرات ایران و 1‌+‌5 استقبال کرد و آن را مهم دانست. ولید معلم، وزیر امور خارجه سوریه نیز آخرین وضع بحران سوریه و تلاش‌های جـــاری در محافل بین‌المللی برای خاتمه این بحران تشریح کرد و وزیر امور خارجه ترکمنستان نیز در جریان دیدار با وزیر خــــارجه کشورمان به رایزنی درباره مسائل افغانستان و هــمکاری در حوزه ترانزیت و حمل و نقل پرداخت.

ظریف و شیخ عبدالله بن‌زاید آل‌نهیان، وزرای امور خارجه ایران و امارات نیز در دیداری جداگانه روابط دوجانبه و همکاری‌های منطقه‌ای را مورد بحث و تبادل نظر قرار دادند. در این دیدار که مسائل مربوط به ایرانیان مقیم امارات مطرح شد، طرفین توافق کردند که مسائل مربوط در کمیته کنسولی مورد بررسی و حل و فصل قرار گیرد. در این دیدار، وزرای امور خارجه دو کشور متقابلا از یکدیگر برای سفر به کشورهای متبوع خود دعوت کردند.

وزیر امور خارجه ارمنستان نیز در دیدار با وزیر امور خارجه کشورمان با تاکید بر این‌که روابط دوجانبه در سطح بسیار بالایی قرار دارد، به اهمیت طرح‌‌های مشترک اقتصادی دو کشور از جمله در زمینه‌های برق، راه‌آهن و امور عمرانی که اهمیت دوجانبه و منطقه‌ای دارد، اشاره کرد.

ظریف و هکتور مارکوس تیمرمن وزرای امور خارجه جمهوری اسلامی ایران و آرژانتین نیز طی دیداری درباره نحوه اجرای یادداشت تفاهم دو کشور درباره موضوع آسیا گفت‌وگو و تبادل نظر و توافق کردند، ادامه مذاکرات دو کشور در نیمه اول نوامبر در ژنو ادامه پیدا کند.

وزیر امور خارجه ایران در دیدار همتای یمنی خود پیرامون آخرین وضع دیپلمات ربوده شده ایرانی در یمن مذاکره کرد و خواستار تسریع در اتخاذ تدابیر و اقدامات لازم برای یافتن، آزادی و بازگشت سالم وی شد. برقراری خط هوایی مستقیم میان دو کشور ایران و قرقیزستان هم در دیدار وزیر امور خارجه ایران و قرقیزستان مطرح شد و ظریف در دیدار وزیر امور خارجه سریلانکا نیز آمادگی کشورمان را برای همکاری نزدیک بین تهران و کلمبو اعلام کرد.ظریف در دیدار وزرای امورخارجه ایران و نروژ هم در ارتباط با بحران سوریه، به جلوگیری از جنگ، خلع سلاح شیمیایی در سوریه و منطقه و ضرورت جلوگیری از دستیابی گروه‌های افراطی به سلاح شیمیایی و ادامه فضای ایجاد شده برای گفت‌و‌گوهای سیاسی جهت حل بحران سوریه اشاره کرد. در این دیدار درباره افغانستان هم رایزنی و تبادل نظر شد.

تصمیم ایران و انگلیس به ادامه گفت‌وگوهای مستقیم

در ادامه همین رایزنی‌های گسترده و دیپلماسی فعال برای برقراری ارتباط گسترده با کشورهای جهان، معاونان وزیران خارجه ایران و انگلیس به منظور بررسی ابعاد و ارتقای روابط دو کشور، در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل با یکدیگر دیدار و گفت‌وگو کردند. به گزارش ایسنا، مجید تخت‌روانچی، معاون اروپا و آمریکای وزیر خارجه گفت: دو طرف در این دیدار تصمیم گرفتند که رایزنی با یکدیگر را ادامه دهند. به گفته او، مکان و محل دور بعدی گفت‌وگو بین معاونان وزیران خارجه در رایزنی‌های بعدی مشخص خواهد شد.

۶ بار تماس‌ آمریکایی‌ها برای هماهنگی مکالمه روحانی و اوباما

گفت‌وگوی تلفنی حسن روحانی و باراک اوباما در آخرین دقایق حضور رئیس‌جمهور کشورمان در نیویورک، هرچند بیشتر از 15دقیقه طول نکشید، اما در 48 ساعت گذشته، بیشترین حجم اظهارنظرها و تحلیل‌ها را به خود اختصاص داد.

هرچند در بیرون از مرزهای کشور، این تندروهای حامی لابی صهیونیستی بودند که نمی‌توانستند نگرانی خود از گشوده شدن باب مذاکره میان ایران و آمریکا را پنهان کنند، اما در داخل کشور این‌که کدام‌سوی این مذاکره تلفنی برای برقراری خط تماس پیشقدم شد، موضوع اصلی اظهارنظرها را به خود اختصاص می‌داد.

در همین ارتباط سیدعباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه کشورمان اظهارات یکی از مقامات آمریکایی درباره پیشگامی ایران در این مذاکره را نادرست خواند و گفت: آمریکا خواستار گفت‌وگوی تلفنی باراک اوباما و حسن روحانی شده بود نه ایران.

همچنین محمدرضا صادق، مشاور رسانه‌ای رئیس‌جمهور هم در واکنش به اظهارات سوزان رایس درباره این‌که طرف ایرانی خواستار گفت‌وگو با اوباما شده، تاکید کرد: مطلقا چنین چیزی صحت ندارد.

وی با بیان این‌که «می‌توان این ادعا را با استعلام از مخابرات نیویورک بررسی کرد»، اضافه کرد: ابتدا با موبایل سفیر ایران در سازمان ملل تماس گرفته و از تمایل گفت‌وگوی تلفنی با رئیس‌جمهور ایران صحبت شد و سپس پس از بررسی با تقاضای کاخ سفید موافقت می‌شود.

بر همین اساس دستغیب، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نیز که همراه با روحانی راهی نیویورک شده بود، با بیان این‌که تماس تلفنی بین رئیس‌جمهور آمریکا و ایران قطعا از سوی آمریکایی‌ها برقرار شده است، گفت: طبیعتا آقای روحانی هماهنگی‌های لازم را در این باره انجام داده و خارج از سیاست‌های کلی نظام عمل نکرده است.

اما شاید کلیدی‌ترین پاسخ به این پرسش را که چه ‌کسی خواستار گفت‌وگوی تلفنی روسای جمهور ایران و آمریکا شد، محمدجواد ظریف در صفحه فیس‌بوک خود مطرح کرد و از پیگیری‌های مکرر و تماس‌های شش باره آمریکایی‌ها برای هماهنگی مکالمه تلفنی روسای جمهور آمریکا و ایران خبر داد.به گزارش تسنیم، محمدجواد ظریف درباره چگونگی برقراری تماس تهران ـ واشنگتن نوشت: پس از بازگشت به هتل برای خداحافظی با دکتر روحانی و هیات همراه ایشان متوجه شدم که آقای اوباما می‌خواهد تلفن بزند. از آغاز هفته که مقامات آمریکایی درخواست ملاقات بین دو رئیس‌جمهور را مطرح کرده بودند و به دلایل مختلف عملی نشده بود، کم و بیش تماس‌های غیررسمی بین دو هیات ادامه داشت. در این میان ملاقات بنده و آقای کری در حاشیه جلسه 1+5 صورت گرفت و بعد هم در ادامه تماس‌های غیررسمی مشخص شده بود که ممکن است دو رئیس بتوانند تلفنی صحبت کنند. در زمانی که من جلسه عدم تعهد را اداره می‌کردم، پنج شش بار آمریکایی‌ها تماس گرفته بودند تا گفت‌وگوی تلفنی را تنظیم کنند و سرانجام این گفت‌وگو در آستانه ترک هتل از سوی دکتر روحانی انجام شد که در آن بر اراده سیاسی طرفین برای حل موضوع هسته‌ای در کمترین زمان ممکن و دستور به آقای کری و بنده برای رسیدن به راه‌حل سریع تأکید شد.

او در ادامه مطلب خود با تاکید بر این که باید از قضاوت‌های سریع و جناحی در چنین موضوع مهمی خودداری شود، آورده است: نمی‌دانم چرا برخی در تهران این سفر و این مکالمه را که خاری در چشم بدخواهان ایران، اسلام و انقلاب است، با این حرکات نسنجیده زیرسوال می‌برند. به هرحال همان‌طور که حافظ فرموده «وفا کنیم و ملامت کشیم و خوش باشیم‌/ ‌که در طریقت ما کافریست رنجیدن»