غربال سخت سینمای مستند در‌جشنواره فیلم فجر

به گزارش جام‌جم، در شرایطی که حجم بالای فیلم‌های مستند متقاضی شرکت در بخش سینماحقیقت، برگزارکنندگان جشنواره سی و یکم فیلم فجر را به تفاخر واداشته بود، هیات انتخاب به کمتر از 10 درصد این آثار اجازه شرکت در رقابت فجر امسال را داد.

هیات انتخاب بخش مستند جشنواره سی و یکم 11 فیلم مستند «آخرین روزهای زمستان»محمدحسین مهدویان، «به نام آزادی»سید محسن موسوی، «پرندگان در سرزمین برف و آفتاب»فرشاد افشین‌پور، «پسرانی با گوش‌های شکسته»نیما شایقی، «در جستجوی گمنامی»علیرضا کرمی، «رودخانه لیان»رامتین بالف، «سووز (شوش)»فرشاد اکتسابی، «شما چه کسی هستید؟»وحید چاووش، «صندلی شماره 257»محسن‌خان جهانی، «مشتی اسماعیل»مهدی زمان‌پور کیاسری و «نغمه‌های محمدی»شهرام علیدی را از بین فیلم‌های رسیده انتخاب کرده‌اند.

محمود کاملی، کارگردان و تهیه‌کننده فیلم مستند «آذربایجان» که در جشنواره فیلم فجر پذیرفته نشده، با اشاره به پذیرش حداقلی فیلم‌ها به جام‌جم، گفت: پذیرش این تعداد فیلم از 173 فیلم متقاضی، ایراد و حسن‌هایی دارد. حسن پذیرش این تعداد اندک در جشنواره فیلم فجر، رقابت فشرده و بالا بردن سطح فیلم‌های شرکت‌کننده است.

او ادامه داد: از آنجا که جشنواره فیلم فجر از معتبرترین جشنواره‌های کشور است، قاعدتا باید بهترین فیلم‌ها را شامل شود اما بخش مستند یکی از مهجورترین بخش‌های سینمای ایران است و جشنواره فجر کمک می‌کند تا این بخش شناخته شود و مخاطب خود را پیدا کند.

کاملی در پاسخ به این‌که جشنواره‌های دیگری هم برای حضور فیلم‌های مستند به جز جشنواره فیلم فجر هستند، گفت: جشنواره‌های مشابهی هست اما بالاخره همه کارگردانان علاقه‌مند به حضور در جشنواره فیلم فجر هستند.

این فیلمساز که در اثرش همیاری هنرمندان را با زلزله‌زدگان آذربایجان به تصویر کشیده، افزود: باید دید سیاست هیات انتخاب در حذف فیلم‌های مستند چه بوده است، ولی برگزارکنندگان جشنواره فیلم فجر، باید به همان اندازه که به فیلم‌های داستانی اهمیت می‌دهند، به سینمای مستند هم اهمیت دهند.

بهروز فرجی، کارگردان مستند «از سنیز تا سیراف» هم در این باره به جام‌جم گفت: این فیلم جایزه نگین درخشان جشنواره سینماحقیقت را به دست آورده و در جشنواره‌های متعدد شرکت داشته است و من دلیل عدم انتخاب آن را در جشنواره فیلم فجر نمی‌دانم. شاید دوستان صلاح دانسته‌اند که فیلم در جشنواره نباشد.

او افزود: جشنواره فیلم فجر، جایگاه فیلم‌های فاخر است و باید دید فیلم‌های پذیرفته شده در این بخش چه کیفیتی دارند و از نظر هیات انتخاب چه فیلم‌هایی صلاحیت شرکت در جشنواره را دارند.

او افزود: معتبرترین جشنواره‌های جهان، بهترین فیلم‌های جشنواره‌های دیگر را در خود جمع می‌کنند و به نمایش می‌گذارند، نه این‌که معیار زمانی برای آنها داشته باشند. کاش در جشنواره فیلم فجر، فیلم مستند 10 دقیقه‌ای می‌دیدیم که ما را روی صندلی خود میخکوب می‌کرد.

پرهام دیباج، سازنده مستند «زاغ بور، پرنده بومی ایران» با عجیب خواندن پذیرش این تعداد فیلم در جشنواره فیلم فجر به جام‌جم، گفت: واقعا این​گونه برخورد با سینمای مستند صحیح نیست و شاید بشود آن را تعبیر به عدم توجه به این سینما دانست. یعنی واقعا از بین 173 فیلم متقاضی، حتی 20 فیلم هم اهمیت و کیفیت نداشت؟!

او ادامه داد: این انتخاب نشان از کم‌لطفی به سینمای مستند دارد. من برای این فیلم 5 سال زندگی‌ام را گذاشته‌ام و برایش زحمت کشیده‌ام. نظیر این آثار در مستند حیات وحش کم دیده می‌شود و هر کس که آن را دیده بود، آن را یکی از امیدهای جشنواره می‌دانست.

با وجود این انتقادها سراغ سعید ابوطالب، عضو هیات انتخاب بخش مستند سی و یکمین جشنواره فیلم فجر رفتیم و او با اشاره فیلم‌های پذیرفته شده به جام‌جم، گفت: ما بهترین‌ها را از بین فیلم‌هایی انتخاب کردیم که در جشنواره‌های معتبر جهانی شرکت داشتند و با جدیدترین تکنولوژی‌های فیلمسازی ساخته شده بودند.

او انتخاب بهترین‌ها را از بین آثار رسیده دشوار ارزیابی کرد و افزود: برای انتخاب فیلم‌های نهایی جلسات متعددی داشتیم و سرآخر به ترکیب کنونی رسیدیم. در این آثار مستندهای ناب و درخشان وجود دارد که تماشاگر عادی را هم به خود جذب می‌کند.