بازگشت به شرایط بدنی قبل از بارداری

خیلی از آنها هم رسیدن به وزن پیش از دوران بارداری را یک آرزو و خیال می‌دانند و در حسرت آن متوسل به رژیم‌های غیر استانداردی می‌شوند که در همه جای دنیا فقط برای جلب مشتری و تبلیغات کاربرد دارند، در حالی که هیچ راز یا مسأله پیچیده‌ای در کاهش وزن و سایز بعد از دوران بارداری وجود‌ندارد.

به گفته کارشناسان تنها عامل موثر در این امر داشتن برنامه غذایی سالم، فعالیت بدنی مستمر و روزانه و صبر و شکیبایی زیاد است.

با این حال دکتر سیدضیاء‌الدین مظهری، رئیس انجمن تغذیه ایران با تاکید بر این که در شش ماه اول بعد از زایمان هیچ‌گونه رژیم و کاهش‌ وزنی صلاح نیست، به جام‌جم می‌گوید: در این دوران وظیفه مادر تغذیه فرزند با شیر خودش است. در عین حال به محض این که کودک دوران شیرخوارگی را طی کرد و در طول شش ماه تحرکش به دو‌برابر رسید و به قدش اضافه شد، همچنین زمانی که غذای کمکی او شروع شد، مادر می‌تواند به کاهش وزن اقدام کند.

به گفته رییس انجمن تغذیه ایران، اصولا دادن شیر و استفاده نکردن از هله‌هوله و جلوگیری از زیاده‌خوری وزن افزوده‌شده در دوران بارداری را کم می‌کند.

چون در دوران حاملگی، سازش‌های متابولیک تحت تاثیر هورمون‌های بدن باعث می‌شود که قسمتی از انرژی دریافتی به صورت چربی انباشته شود تا در ثلث سوم حاملگی که خانم‌ها به علت بزرگ‌شدن حجم آمنیوتیک و مایع آمنیوتیک نمی‌توانند نیاز خود را به انرژی و پروتئین دریافت کنند، از این مخازن استفاده کنند.

دکتر مظهری در ادامه این‌طور توضیح می‌دهد: بقیه وزن افزوده شده هم برای شیردهی تا دو سال آینده که بچه از شیر گرفته می‌شود، در بدن ذخیره شده و برای تولید شیر قسمتی از این انرژی‌ها صرف می‌شود.

توصیه این متخصص تغذیه به مادرانی که خیلی عجله دارند و حتما می‌خواهند در ماه، مقادیری از وزنشان کم شود این است که این مادران حداکثر در ماه بیش از یک کیلو نباید کم کنند، چون کاهش بیشتر وزن از سطح تولید شیر‌مادر کم می‌کند. آن هم در دوران طلایی که بدن کودک و مغزش بشدت در حال رشد است و احتیاج به غذای مکفی و متناسب دارد.

به گفته دکتر مظهری، از این جهت خانم‌ها نگران وزن خود بعد از زایمان نباشند، چون اگر بموقع به کودک شیر دهند، فعالیت داشته باشند و از خوردن مواد غذایی فاقد ارزش مصرفی بکاهند (موادی که قند ساده و چربی زیاد دارند)، خود این روند نه‌تنها اندام آنها را به روزگار قبل از حاملگی می‌رساند، بلکه اسکلت‌شان تغییراتی می‌کند که بعد از یائسگی دچار پوکی استخوان و شکستگی لگن نمی‌شوند و شیردادن عاملی تلقی می‌شود که احتمال ابتلای آنها را به سرطان سینه و تخمدان‌ها کاهش می‌دهد. علاوه بر این که کودکی که از شیر مادر خودش به قدر کافی استفاده می‌کند، هم ضریب هوشی‌اش بالاتر از بچه‌های بطری‌خوار می‌شود و هم در مقابل بیماری‌های گوارشی و عفونت‌های ریوی محفوظ می‌ماند.

بیش از 50 تا 60 هزار نوع رژیم در سایت‌های تبلیغاتی وجود دارد که بیشتر این رژیم‌ها قابل استفاده نبوده و بیشتر جنبه تجاری و تبلیغاتی دارند.

رئیس انجمن تغذیه ایران با اشاره به این مساله می‌گوید: در رابطه با بعد از حاملگی اگر شرایط مناسب باشد، رژیم مادران باید متناسب با سن و سال و وزن و شرایط اقتصادی‌شان باشد. علاوه بر این که این رژیم باید در مقابل تامین نیازهای مادر شیرده که نیازش بیشتر از دوران بارداری است، تمام مواد معدنی و ویتامین‌ها، اسیدآمینه‌های ضروری، آنتی‌اکسیدان‌ها و فیبرها را در بر داشته باشد. یعنی تنوع و تعادل و تناسب رعایت شود و برای این که حجم شیردهی مادر با این رژیم کم نشود، باید سینه‌ها کاملا توسط کودک تخیله شوند تا شیردهی زیاد و نیاز کودک تامین شود.

توصیه دیگر دکتر مظهری این است: به هیچ وجه صلاح نیست بعد از سه ماه از زایمان رژیم شروع شود. خوردن دارو برای کاهش وزن و چربی‌سوزها نیز خطرناک است. چون چیزی به نام چربی‌سوز نداریم.

به عقیده این متخصص تغذیه، چربی در واقع انرژی است و انرژی هم فناناپذیر است. اگر هم گاهی به غلط می‌گویند برخی داروها چربی‌سوزند به این معنی است که این داروها فقط می‌توانند جلوی جذب چربی را تا 30 درصد بگیرند. این چربی هضم نشده نیز توسط مدفوع دفع شده و بعضی اوقات مثل اسهال چرب دفع می‌شود که در این صورت دل‌دردهای شدید در انتظار مادر است. علاوه بر این که تامین ویتامین‌های A، D و E، K را که در چربی محلول هستند، مختل کند.