نبرد برای وزارت خارجه آمریکا

باراک اوباما رییس جمهور آمریکا که دوست قدیمی رایس است چندی پیش زمانی که تعدادی از منتقدان  جمهوری خواه، رایس را به خاطر اهمال در موضوع کشته شدن سفیر آمریکا در بنغازی لیبی بازخواست می کردند، گفته بود: «‌مرا مجازات کنید نه او را»‌!.

«سوزان رایس» 48ساله کسی است که با مادلین آلبرایت وزیر خارجه اسبق آمریکا آشنایی نزدیکی دارد و از چهار سالگی با او ارتباط داشته است.

سناتورهای جمهوری خواه ازجمله «جان مک کین» و «لینزی گراهام» به شدت با انتصاب سوزان رایس به وزارت خارجه مخالف هستند و می گویند اگر اوباما او را معرفی کند با این پیشنهاد مخالفت خواهند کرد.

برخی دیگر از منتقدان مانند «دیانا میلبانگ» که در روزنامه «واشنگتن پست» قلم می زند، می گوید: رایس برای چنین مقامی مناسب نیست.    

عمده انتقادها زمانی متوجه سوزان رایس شد که دریک برنامه تلویزیونی حاضر شد تا به پرسش ها پیرامون کشته شدن سفیر آمریکا در لیبی به همراه سه آمریکایی دیگر پاسخ دهد.

منتقدانش می گویند:رایس افکار عمومی را منحرف کرده است زیرا گفته بود آن حمله درنتیجه یک اعتراض‌‌خودجوش نسبت به فیلم توهین آمیز به پیامبر اسلام (ص) رخ داد و در واقع حمله ای از پیش طراحی شده توسط عناصر القاعده نبوده است.

البته انتقادها به این یک مورد خلاصه نمی شود و برخلاف بعضی که با رایس در سازمان ملل کار کرده و او را ستایش می کنند دیپلمات ها در واشنگتن می گویند او محبوبیت لازم را برای احراز چنین مقامی ندارد.

بعضی دیپلمات های عضو شورای امنیت از رفتار او شکایت دارند و می گویند «رایس در گفتگوها خصمانه عمل می کند». آنها رفتار وی را «‌غیر دیپلماتیک و در بعضی از موارد بی شرمانه»‌توصیف می کنند و می گویند او از الفاظ نامناسبی استفاده می کند.

یک دیپلمات غربی می گوید: شیوه او مثل گاوچران هاست. طوری با کشورهای دیگر برخورد می کند که گویی اتباع آمریکا هستند. یک دیپلمات دیگر هم همین نظر را تایید می کند.

«دیوید روثکوف» که یکی از نویسندگان مجله سیاست خارجی آمریکاست، می گوید: برخورد با او آسان نیست، نمی توانم تصور کنم کسی با او آسوده باشد اما به هرحال اگر رییس جمهور بخواهد او را انتخاب کند وی تلاش خودش را می کند.

این نویسنده درعین حال می افزاید: اما او مهمترین خصلت یک وزیر خارجه که داشتن ارتباط قوی با رییس جمهور است را دارد.

ویتالی چورکین نماینده روسیه در سازمان ملل نیز با سرزنش رایس بخصوص به خاطر دعوت روسیه برای تحقیق درباره نحوه قتل سفیر آمریکا در لیبی -  که به نظرش دعوتی فریب کارانه است -  می گوید: لحنی را که به کار برده ناشی از فرهنگ دانشگاه استانفورد است – رایس فارغ التحصیل این دانشگاه است –  او  باید این زبان را با زبان دیگری عوض کند چون این زبانی نیست که در شورای امنیت ما با شرکای خود حرف می زنیم.

رایس تا به حال سعی کرده خود را از مساله بنغازی تبرئه کند. او حتی برای این کار به دیدار «جان مک کین» و سایر منتقدانش رفت و در نهایت  نیز اشتباه خود را پذیرفت.

وی دراین خصوص اظهارداشت: من به اطلاعاتی که از سازمان سیا رسیده بود اکتفا کردم اما این اطلاعات اولیه بود و نقص داشت. تحقیقات آینده البته این اشکالات را برطرف خواهد کرد.

کسانی که رایس را می شناسند می گویند وی درشرایط دشواری قرار داشته و با موجی از  انتقادات روبروست. با این حال طرفدارانش می گویند بیشتر این حملات به خاطر این است که او یک زن است.

وی روش هایی را بکار می برد که شخصیت های اسطوره ای وزارت خارجه آمریکا دست به چنین کارهایی می زدند. آنها می گویند این رایس بود که توانست اعضای شورای امنیت را به اعمال تحریم های جدید علیه ایران و کره شمالی وادار کند. به همین دلیل مقامات دولت اوباما همچنان او را مناسب ترین گزینه برای وزارت خارجه می دانند.

سوزان رایس در دهه هفتاد مشاور بیل کلینتون در شورای امنیت و وزارت خارجه بود. در دولت اوباما او کوچک ترین زن و نخستین رنگین پوستی به حساب می آمد که نماینده آمریکا در سازمان ملل متحد می شود.

وی فرزند «ایمیت رایس» استاد اقتصاد در دانشگاه «کورنیل» است.مادلین آلبرایت که دوست این خانواده بود توصیه کرد تا رایس در وزارت امور خارجه مشغول به کار شود. 

آلبرایت بین سالهای 1993 تا 1997 سفیر آمریکا در  سازمان ملل بود و سپس در سال 1997 تا 2001 در منصب وزارت امورخارجه عمل کرد.

وی می گوید:‌ به همراه رایس مسافرت های زیادی داشتیم و من همیشه توصیه های او را جدی می گرفتم. اعتقاد دارم او یکی از باهوش ترین شخصیت هایی است که از مدت ها پیش با او همکاری داشته ام.

مقامات سازمان ملل می گویند رایس در دوران نمایندگی آمریکا برای این سازمان توانسته است چهره بین المللی آمریکا را که در دوران جورج بوش مخدوش شده بود بازسازی کند. با این حال منتقدانش از او به خاطر نقض حقوق بشر در رواندا شدیدا انتقاد می کنند.

در دوران کلینتون، آمریکا در سومالی شکست خورد و در واقع برای توقف کشتارهای جمعی در رواندا دست به هیچ اقدامی نزد. بعد از گذشت 20 سال از این واقعه، دیپلمات ها و گروههای حقوق بشری، رایس را متهم به حمایت از دولت رواندا و رییس جمهور این کشور می کنند. اتهامی که البته طرفداران رایس می گویند هیچ پایه واساسی ندارد!