تاثیر پاداش در کسب مدال های ورزشی

دادن پاداش از دیدگاه روان‌شناسی نوعی تقویت رفتار محسوب می‌شود. ورزشکاری که برای موفقیت در المپیک چهار سال زمان و انرژی خود را صرف کرده، قطعا مستحق دریافت چنین پاداش و تقویت رفتاری است. بویژه آن که ارائه و اعطای چنین پاداشی علاوه بر تقویت رفتار یک ورزشکار قهرمان، اثر انگیزشی زیادی روی دیگر قهرمانان نیز ایجاد می‌کند. قاسم رضایی، مدال طلای المپیک را در شهر خود به باشگاه محل تمرینش برد تا دوستان هم‌باشگاهی‌اش آن مدال را لمس کنند. همین حرکت نیز از لحاظ روانشناختی دارای ارزش است، چون کمک شایانی به هدفگذاری ورزشکاران متوسط ما می‌کند تا آنها هم روزی به قهرمانانی شاخص تبدیل شوند. این کار نیز به نوعی تشویق جامعه ورزش در مسیر قرارگرفتن در عرصه قهرمانی محسوب می‌شود.

اهمیت دادن مسئولان به نیازهای مختلف ورزشکاران، تاثیر شگرفی بر نتایج و موفقیت آنان دارد، چون هر چقدر هم که بگوییم انگیزه مادی وجود نداشته باشد، ولی واقعا نمی‌توان نقش مهم انگیزه‌ها یا دغدغه‌های مالی را انکار کرد؛ آن هم برای ورزشکارانی که از زندگی خود در مسیر موفقیت می‌گذرند و کار دیگری جز ورزش ندارند. بنابراین رفع دغدغه‌های مالی، کمک شایانی به ایجاد تمرکز ورزشکاران در مسیر دشوار موفقیت‌های بزرگ می‌کند.ورزشکاری که ناچار باشد برای امرار معاش، در کنار ورزش به کار جانبی دیگری مشغول شود، تمرکزش به هم می‌خورد و نمی‌تواند حداکثر کارایی خود را ارائه کند.

اما در کنار تمام نکات مثبتی که در تشریح فواید اعطای پاداش به قهرمانان مدال‌آور المپیکی عنوان کردیم، مشکل چشم و هم‌چشمی و قیاس جوایز با یکدیگر نیز وجود دارد که بیش از آن که مساله‌ای روان‌شناختی باشد معضلی فرهنگی و جامعه‌شناختی محسوب می‌شود و مستلزم تلاش رسانه‌ها برای فرهنگ‌سازی و اصلاح آن است. واقعا چرا وقتی محمد بنا مدال شجاعت یا لیاقت دریافت می‌کند، فرد دیگری باید شاکی شود و بگوید ما که بیشتر زحمت کشیدیم و باید مدال بالاتری دریافت می‌کردیم! به هر حال هر فردی برای موفقیت بیشتر باید دنبال عوامل درونی باشد و تکاپوی بهتری انجام دهد. متاسفانه عادت بد ما این است که به اشتباه به دنبال عوامل بیرونی می‌رویم و می‌خواهیم برای موفقیت خودمان، دیگران را پایین بکشیم. در همین راستاست که زیاد مشاهده می‌کنید، برخی ورزشکاران، باخت‌های خود را به پای داوری بد یا مربیگری ضعیف می‌گذارند.

در مجموع باید عنوان کنم اعطای پاداش‌های مناسب به ورزشکاران کار مثبتی است که با ایجاد ارزش، اهمیت، هدفمندی و اعتماد به نفس آنها منجر می‌شود و به موفقیت‌های تصاعدی آنها منتهی می‌گردد. اگر کاروان ورزش ما در بازی‌های آسیایی گوانگجو و المپیک لندن بیش از انتظار کارشناسان موفقیت کسب کرد و حتی می‌توانست از آن هم موفق‌تر باشد، باید آن را در وهله نخست به حساب این بگذاریم که ورزشکاران ما احساس کرده‌اند که دیده می‌شوند و به موفقیت‌هایشان بها داده خواهد شد. چنین اقدامی یعنی دیدن و بها دادن مسئولان به قهرمانان ورزشی کاملا به نفع جامعه ماست، چون سرمایه‌گذاری در ورزش، باعث سوق‌دادن جامعه به سمت شادی می‌شود و ایجاد شادی در مردم بسیار مفید است.