شمارش معکوس برای تشکیل هیات نظارت بر نمایندگان

اولین نکته جالب این است که در نص قانون دقیقا مشخص نیست نام این هیات، «هیات نظارت بر نمایندگان» است یا «هیات نظارت بر رفتار نمایندگان»، هرچند علی لاریجانی ترجیح داده است از عنوان «هیات نظارت بر امور نمایندگان» برای توصیف این هیات استفاده کند.

موارد تخلف‌هایی که این هیات به آنها رسیدگی می‌کند، عبارت است از: «سوءاستفاده مالی و تخلف اخلاقی، رفتار خلاف شئون، اعمال خلاف امنیت ملی، غیبت، تاخیر و بی‌نظمی ودریافت هدیه و امکانات از بخش دولتی و خصوصی.»

خفیف‌ترین برخورد این هیات «تذکر شفاهی بدون درج در پرونده» و شدیدترین مجازات آن «اعلام یک یا چند تخلف نماینده در جلسه علنی توسط رئیس مجلس» است.

در حالی که در آیین‌نامه داخلی مجلس شورای اسلامی اگر نماینده‌ای حیثیات مجلس را رعایت نکند، با تذکر اخطار و درج در پرونده مواجه می‌شود، اما با تشکیل «هیات نظارت بر نمایندگان»، قوه قضاییه مکلف است شعبه‌ای خاص برای رسیدگی بدون نوبت به تخلف‌های اعلام شده دایر کند و شاید برای اولین بار پای نمایندگان در همان دوره وکالت به دادگاه باز شود.

هیات نظارت بر نمایندگان در طول چهار سال دوره مجلس، ثابت خواهد بود و یک بار برای همیشه انتخاب می‌شود و نکته جالب این است که این هیات از این نظر حتی از هیات رییسه مجلس هم باثبات‌تر خواهد بود و تقریبا در معرض هیچ تغییری نخواهد بود، البته با این استثنا که فقط یکی از اعضای این هیات، «سالانه» انتخاب می‌شود: یکی از نواب رییس مجلس به انتخاب هیات رییسه. می‌توان چنین نتیجه‌گیری کرد که افزایش نامحسوس قدرت و نفوذ هیات رییسه مجلس و حرکت بیشتر مجلس به سمت یک هویت واحد و یکپارچه از پیامدهای تشکیل این هیات خواهد بود.

از سوی دیگر، با توجه به روحیات خاص ایرانی، می‌توان حدس زد که این هیات جای «ریش سفیدان مجلس، مرضی‌الطرفین‌ها، روحانیون و نمایندگان پیشکسوت» خواهد بود و این تیپ نمایندگان هدایت هیات نظارت را برعهده خواهند گرفت.

بجز مباحث داغ نمایندگان در صحن مجلس و جلسات استیضاح و رای اعتماد و...حالا یک کانون خبری جذاب دیگر در درون پارلمان ایرانی شکل می‌گیرد؛ هیات نظارت بر نمایندگان قطعا از سوژه‌های جذاب برای مردم و رسانه‌ها خواهد بود.

بهمن هدایتی - جام‌جم