پنبه کاران پنبه‌ها را برداشت نکردند

اگرچه گفته می‌شود قیمت پیشنهادی دولت برای خرید محصول مانع برداشت این محصول توسط پنبه‌کاران شده است، ولی برخی کشاورزان نیز مشکل را به کارخانه‌داران نساجی منتسب می‌دانند.

غلامرضا چرقند، عضو شورای شهر جنگل از توابع شهرستان رشتخوار در جمع پنبه‌کاران این شهر می‌گوید: در حال حاضر نساجی‌های داخل کشور به علت واردات پنبه خارجی پر از این محصول است و دیگر نساجی‌ها تمایلی به خرید این محصول از کشاورزان پنبه‌کار در این شهرستان و شهرهای تولیدکننده پنبه در کشور ندارند.

وی می‌افزاید: مدتی است کارخانه‌های پنبه گناباد که کشاورزان جنگل مقداری از محصولات خود را تحویل این کارخانجات می‌دادند، به علت عدم توان مالی و نخریدن این محصول توسط نساجی‌های کشور تعطیل شده و محصولات کشاورزان روی دست آنان مانده است. کارخانجات، پنبه را از کشاورزان با قیمت 1500 تومان بالاتر خریداری می‌کردند که اکنون این مبلغ به 900 تومان کاهش یافته است.

چرقند مدعی شد: در حال حاضر به دلیل عدم حمایت دولت از پنبه‌کاران رشتخواری تعدادی از کشاورزان از برداشت محصول خود در این شهرستان دست برداشته‌اند و علت آن را هم اقتصادی نبودن این محصول اعلام کرده‌اند.

در همین حال ، یک کارشناس مسوول زراعت و باغبانی مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان علی‌آباد کتول با بیان این که امسال سطح زیر کشت پنبه 180 درصد نسبت به سال گذشته افزایش پیدا کرد، به «جام‌جم» می‌گوید: سطح زیر کشت پنبه در این شهرستان در سال گذشته 564 هکتار بود که در سال جاری به 1600 هکتار رسید.

علیرضا ابراهیمی با بیان این که دلیل این افزایش سطح کشت، تمایل کشاورزان به کشت پنبه در سال جاری به دلیل رونق اقتصادی بازار این محصول در سال گذشته بود، می‌افزاید: اما متاسفانه سال جدید تکرار سال خوب گذشته نبود، چراکه عوامل متعددی از جمله طغیان آفت، گرما و سرمای بی‌سابقه و زود ‌هنگام خسارات زیادی به محصول پنبه‌کاران وارد کرد.

وی با کاهش قیمت خرید تضمینی پنبه در سال جاری موافق نیست و می افزاید: این قیمت در سال گذشته 700 تومان بود که در سال جاری به 900 تومان رسیده است.

این کارشناس با بیان این که قیمت توافقی کشاورزان با کارخانجات در سال جاری و نسبت به سال گذشته کاهش شدیدی داشت، می‌گوید: کارخانجات در سال گذشته هر کیلو پنبه را از کشاورز حدود 1300 تومان می‌خریدند که امسال در برداشت کشت بهاره نیز این قیمت توافقی در حدود 1100 تا 1300 تومان بود، اما در فصل برداشت کشت تابستانه به دلیل افت کیفیت پنبه، کارخانجات حاضر به خرید به این قیمت نشدند و قیمت پنبه کاهش شدیدی پیدا کرد.

به گفته ابراهیمی، کاهش قیمت پنبه از یک طرف و تداخل برداشت این محصول با محصولاتی همچون سیب‌زمینی، توت‌فرنگی و... باعث کمبود و گرانی قیمت کارگر شد که پنبه‌کار را مجبور به عدم برداشت کرد.

علاوه بر بحث قیمت پنبه ، پنبه‌کاران گلستانی امسال نتوانستند آن طور که باید محصول خوبی را از مزارع خود برداشت کنند. آنان در حالی به 2 کشت بهاره و تابستان اقدام کردند که انتظار داشتند در 2 فصل مهر و آبان با برداشت دسترنج خود بخشی از هزینه‌های زندگی شان را تامین کنند، ولی ناامیدانه مشاهده کردند که محصول پنبه آنان به غوزه تبدیل نشده است.ابراهیمی در مورد این مشکلات می‌گوید: مشکل کشاورزان ما در مرحله کاشت، کمبود بذر پنبه بود که این کمبود از طریق استان‌های دیگر برطرف و بذر مورد نیاز تامین شد، ولی پس از آن 3 عامل گرمای بی‌سابقه مرداد ماه، طغیان آفت و سرمای زودهنگام پاییز باعث آسیب رسیدن به محصول پنبه شد.

به گفته ابراهیمی، از میان 1600 هکتاری که در علی‌آباد کتول به زیر کشت پنبه رفته است 379 هکتار آن به دلیل سرمای زودهنگام پاییزه دچار خسارت صد درصدی شده است. در واقع در این سطح، محصول پنبه‌ای به بار ننشسته است.در 85 هکتار آن نیز به دلیل طغیان آفت خسارت 20 تا 60 درصدی وارد آمده است. در مساحت باقیمانده که 1199 هکتار است، گرمای بی‌سابقه مرداد ماه باعث بروز خسارت 60 درصدی شده است.

این کارشناس پنبه و دانه‌های روغنی جهاد کشاورزی علی‌آباد کتول با بیان این که کشت پنبه در 2 فصل بهار و تابستان یعنی کشت اول و دوم انجام می‌شود، می‌گوید: برداشت کشت بهاره معمولا از اوایل پاییز و برداشت کشت تابستانه از اوایل آبان صورت می‌گیرد که در برداشت دوم به علت بارش‌‌های مداوم پاییزی و سرمای شدید و زودهنگام، کشاورزان نتوانستند پنبه خود را برداشت کنند.

وی همچنین با بیان این که در سال‌های گذشته میانگین عملکرد محصول، حدود 2800 کیلوگرم در هر هکتار بود که در سال جاری این میزان به 1000 تا 1200 کیلوگرم در هر هکتار رسید، می‌افزاید: علاوه بر میزان پایین برداشت پنبه، عوامل جوی نیز سبب افت کیفیت پنبه نیز شده‌اند، به طوری که قیمت پنبه از 1300 تومان برای هر کیلو در سال گذشته به 700 تومان در سال جاری رسیده است. این در حالی است که یک کشاورز پنبه کار چیزی در حدود یک میلیون تا یک میلیون و 500 هزار تومان برای تولید پنبه خود در 3 مرحله داشت،‌ کاشت و برداشت هزینه می‌کند که این میزان بدون اجاره بهای زمین است که اصلا برای کشاورز به صرفه نیست و شاید باعث انصراف کشاورزان از کشت این محصول در سال آینده شود.

رئیس اداره پنبه و دانه‌های روغنی سازمان جهاد کشاورزی استان گلستان نیز در این خصوص به «جام‌جم» می‌گوید: به دلیل قیمت خوب پنبه در سال گذشته، کشاورزان از کاشت این محصول در سال جاری استقبال کردند.

رمضانعلی حاجی‌ لری با بیان این که حدود 8000 هکتار سطح زیر کشت مربوط به کشت دوم است، می‌افزاید: متاسفانه در سال جاری با یک سری عوامل جوی روبه‌رو شدیم که مناسب این نوع زراعت و محصول نبود و باعث وارد آمدن خسارات فراوانی به این محصول و مزارع پنبه شد.

حاجی لری با بیان این که برآورد اولیه ما برداشت 35 هزار تن وش از این 17 هزار و 500 هکتار بود، خاطرنشان می‌کند: ما کنون تنها 18 هزار تن وش تولید و تحویل کارخانجات شده و پیش‌بینی می‌کنیم که در نهایت 22 تا 23 هزار تن وش تولیدی داشته باشیم که این نشانگر خسارت وارد آمده تقریبا 30 درصدی به مزارع پنبه استان است.

وی با اشاره به پرداخت خسارت وارد آمده به پنبه‌کاران و کشاورزان بیمه شده می‌گوید: صندوق بیمه کشاورزان اختصاص و پرداخت خسارت به کشاورزانی را که محصولاتشان در اثر عوامل جوی از بین رفته است تصویب کرده و لذا این گروه از خسارت‌دیدگان می‌توانند برای دریافت خسارت به این صندوق مراجعه کنند.

فاطمه مرادزاده / گروه ایران