عجیب اما واقعی!

شباهت چشم انسان با چشم مگس‌

انسان‌ها و دیگر پستانداران مهره‌دار، پرندگان، خزندگان و دیگر موجودات زنده چشم‌هایی دارند که ساختار آنها شبیه دوربین است. در چشم این گروه از موجودات، عنبیه مسوولیت کنترل میزان نور ورودی به داخل چشم، عدسی وظیفه تشکیل تصویر و شبکیه مسوولیت تشخیص تصویر ایجاد شده در چشم را به عهده دارند، اما از آنجا که حشرات دارای چشم مرکب هستند چشم این گروه از موجودات در مقایسه با دیگر موجودات زنده ساختاری متفاوت دارد.

کد خبر: ۴۴۲۶۴۲

چشم حشرات از واحدهای ساختاری کوچکی تشکیل شده است که هریک از آنها تنها می‌تواند نوری را که در یک جهت وارد چشم می‌شود، تشخیص دهد. اگرچه هریک از این دو ساختار به نوبه خود می‌توانند کارآمد باشند، اما سال‌های طولانی زیست‌شناسان بر این باور بودند که وجود تفاوت‌های ساختاری در چشم حیوانات نشان‌دهنده این است که هیچ ویژگی مشترکی بین آنها وجود ندارد، اما چند سال پیش گروهی از محققان موفق شدند به یافته‌های جدیدی در این باره دست یابند. آنها در نتیجه تحقیقات جامعی که درباره ساختار چشم گروه‌های مختلف موجودات زنده انجام داده بودند متوجه شدند بر خلاف آنچه پیش از این تصور می‌شد ژن‌هایی مشابه، نقش اساسی در شکل‌گیری ساختار چشم پستانداران و مگس‌‌های میوه را به عهده دارند. همان‌طور که می‌دانید مگس‌های میوه‌ از جمله حشراتی هستند که همواره به عنوان یک گزینه مناسب برای انجام آزمایشات ژنتیکی در زمینه‌های مختلف مطرح بوده‌اند.

در انسان‌ها و دیگر موجودات مهره‌دار، ژنی وجود دارد که اگر در آن نقصی وجود داشته باشد در همان آغاز مرحله جنینی در تکامل ساختار چشم ایجاد اختلال می‌کند و بر این اساس می‌توان گفت وجود این ژن نقش بسیار مهمی در تکامل ساختار چشم به عنوان یک عضو حیاتی دارد. در مگس‌های میوه نیز یک ژن‌ حیاتی وجود دارد که برای تکامل ساختار چشم در این گروه از حشرات لازم و ضروری است. به گفته محققان سوئیسی، این ژن سرنوشت‌ساز برای عملکرد و ساختار چشم در انسان و مگس میوه از شباهت زیادی برخوردار است. نتایج به دست آمده نشان داده ساختمان مولکولی این ژن در انسان و مگس میوه کاملا یکسان است و همه این شواهد حاکی از آن است که ژن‌های موثر در شکل‌گیری و تکامل ژن‌ها در انسان و مگس میوه نوع تغییر یافته‌ای از یک ژن واحد هستند که می‌توان آن را از جمله خصوصیات مشترک در بین مهره‌داران و موجودات بی‌مهره دانست و به این ترتیب می‌توان گفت علی‌رغم این‌‌که چشم‌ها در موجودات مختلف ساختار متفاوتی دارند اساس عملکرد آنها مشابه بوده و در نتیجه باید پذیرفت که ژن یکسانی بر عملکرد وظایف چشم‌ها در موجودات مختلف تاثیرگذار بوده است.