حماد تصریح میکند جنبش حماس اکثر خواستههای خود را در قالب قرارداد مبادله اسرا تحقق بخشید و در عین حال اعلام کرد آن دسته از اسرایی که به خارج تبعید میشوند، بعد از مدتی به وطن باز خواهند گشت و دولت و جنبش حماس ارتباط میان این اسرا و خانوادههایشان را تسهیل و پل ارتباطی میان آنها خواهد بود. متن کامل مصاحبه وزیر کشور فلسطین با خبرنگار روزنامه السفیر لبنان را پیش رو دارید.
ارزیابی شما از مبادله اسرا چیست؟
تفاوت این قرارداد با دیگر موارد مشابه این است که نخستین قرارداد تاریخ انتفاضه و جهاد فلسطین به شمار میرود که در سرزمین فلسطین و توسط طرفهای فلسطینی و هیات مذاکرهکننده فلسطینی صورت گرفت و تابوهای صهیونیستی شکسته شد. واقعا تلاشهای زیادی برای به اسارت گرفتن نظامیان صهیونیستی صورت گرفت و عملا برخی از آنها هم گروگان گرفته شدند، اما با توجه به اوضاع میدانی دشوار کرانه باختری، به اسارت گرفتن این افراد هیچ موفقیتی در بر نداشت و منجر به امضای قرارداد مبادله اسرا نشد.
چه مسالهای باعث شد که این قرارداد به نخستین قرارداد فلسطینی تبدیل شود؟
اجازه دهید اشارهای به عملیات ضربتی باریکه غزه در سال 2007 داشته باشم که به همکاریهای امنیتی با رژیم صهیونیستی پایان داده و باریکه غزه را از چنگال اشغالگران نجات داد. این مساله کمک زیادی به حفظ شالیت در اسارت برای مدت 5 سال متوالی کرد.
گردانهای قسام توانست این نظامی صهیونیستی را به مدت 5 سال در اسارت خود نگه دارد؛ هرچند رژیم صهیونیستی تلاشهای نافرجام زیادی برای آزادی شالیت انجام داد.
از سوی دیگر دولت عبری هر بار میخواست مانعی در مسیر مذاکرات غیر مستقیم مبادله اسرا قرار میداد و شرطهای غیرقابل قبول متعددی مطرح میکرد. از جمله این شروط میتوان به غیرممکن بودن آزادی اسرای قدس و اراضی اشغالی سال 48 و اسرایی که رژیم صهیونیستی آنها را به عنوان افرادی که دستشان به خون صهیونیستها آغشته است، اشاره کرد. تابوی این شروط و موانع در جریان مذاکرات برداشته شد.
همچنین 5 سال مذاکره و گستردهتر شدن این پرونده و حفظ نظامی صهیونیستی در اسارت و نیز مقابله با تجاوزات و جنگ تمام عیار برای آزادی شالیت باعث شد این قرارداد مبادله اهمیت بیشتری به خود بگیرد. این قرارداد نوعی پیروزی پیچیده برای ما به شمار میرود؛ چرا که ما اکثر شروط و خواستههای خود را محقق کردیم و در سایه تلاشهای پیگیر تلآویو برای شناسایی محل نگهداری شالیت، امنیت این نظامی صهیونیستی را تامین ساختیم.
برخیها معتقدند بهای سنگینی برای حفظ شالیت در اسارت پرداخت شد؟
بله، بهای این کار سنگین بود و از همین رو، قرارداد مبادله اسرا پیروزی بزرگی برای ملت فلسطین و ساکنان باریکه غزه بود. مردم غزه در اولین واکنش رژیم صهیونیستی به عملیات اسارت نظامی خود 600 شهید تقدیم کردند و برای حمایت از مقاومت از هیچ چیزی دریغ نورزیدند.
این ملت تحت محاصره شدید قرار گرفتند تا علیه مقاومت شورش کنند، اما این خواسته صهیونیستها هرگز محقق نشد و ملت فلسطین در هر مرحلهای در کنار مقاومت و حامی آن بود.
جنبش حماس چند جلسه مذاکره غیرمستقیم با رژیم صهیونیستی برگزار کرد؟
میتوانم بگویم که صدها مورد از این جلسات برگزار شد و گاهی اوقات بیش از 3 جلسه در یک هفته برگزار میشد. تا جنگ سال 2008 رژیم صهیونیستی علیه باریکه غزه، تمامی مذاکرات در این منطقه صورت میگرفت، اما از چند ماه قبل این مذاکرات به مصر منتقل شده بود که با تلاشهای قابل تقدیر خود زمینه نهایی شدن این قرارداد را فراهم کرد. گردانهای قسام در این مذاکرات پایداری زیادی از خود نشان داد و در این راه از برخی رهبران سیاسی حماس نیز کمک گرفت. در کل میتوانم بگویم که پرونده حفظ شالیت در اسارت و مذاکره غیرمستقیم با رژیم صهیونیستی کلا در دست گردانهای قسام بود.
برخیها مدعی هستند که با توجه به بهای پرداخت شده برای مبادله اسرا، این مبادله خواستههای طرف فلسطینی را محقق نکرده است؟
گردانهای قسام در نخستین بیانیهای که پس از اسارت شالیت منتشر کرد، خواستار آزادی 1000 اسیر فلسطینی شد و به لطف خدا میتوانم با اطمینان بگویم که بیش از 90 درصد خواستههای ما در قالب مبادله اسرا محقق شد. برای شما مثالی میزنم که برای اولینبار از آن پرده برمیداریم: مذاکرات 2 ماه پس از اسارت شالیت و از طریق طرف میانجی مصری در باریکه غزه آغاز شد.
دشمن صهیونیستی با حالتی تمسخرآمیز به ما پیشنهاد میداد که 50 نفر از اسرای محکوم به حبسهای کوتاهمدت مثلا 5 ساله را در قبال تحویل گرفتن شالیت آزاد میکند و بعدا این رقم به 100 نفر افزایش یافت. آیا میتوانید تصور کنید که ما چطور در کل این مدت از خود مقاومت نشان داده و شمار اسرای مشمول مبادله را به 1027 نفر اسیر زن و مرد افزایش دادیم که اکثر آنها از محکومان به حبسهای طولانی مدت بودند.
قرارداد مبادله اسرا 5 سال طول کشید و ما در این مدت در مقابل زورگوییهای صهیونیستها و تلاش آنها برای دسترسی به شالیت مقاومت کرده و بسیاری از تابوهای صهیونیستی را شکستیم. این بهترین پاسخ برای کسانی است که خود هیچ اقدامی برای اسرا نکردهاند و در عین حال، در موفقیتآمیز بودن مبادله اسرا میان حماس و دولت عبری تشکیک میکنند.
آیا این مساله را قبول دارید که موافقت با تبعید برخی اسرا، دستاوردی برای رژیم صهیونیستی بود؟
برعکس، رژیم صهیونیستی در آغاز خواستار تبعید دهها نفر از اسرای مشمول لیست مبادله اسرا بود، اما این آمار در نهایت بسیار کاهش یافت. میخواهم این را عرض کنم که ما اصلا خواب آزادی همین اسرای تبعید شده را هم نمیدیدیم و این در حالی است که انشاءالله این اسرای تبعیدی براساس توافق مبادله و با تضمینهای طرف میانجی مصری، در آینده نزدیک به غزه و کرانه باختری بازخواهند گشت. ما در جنبش حماس و دولت منتخب فلسطین در باریکه غزه نقش زیادی در اجرای تمامی بندهای این توافقنامه خواهیم داشت و به همکاریها و ارتباطات خود با طرفهای ذیربط به منظور فراهم کردن امکان ارتباط بهتر و آسانتر میان تبعیدشدگان و خانوادههایشان ادامه خواهیم داد. علاوه بر این، باید قبول کرد که تبعید اینچنینی به مراتب بهتر از باقی ماندن در زندانهای صهیونیستی است.
به نظر شما به عنوان وزیر کشور فلسطین، رژیم صهیونیستی چه اقدامات مهمی برای جستجوی نظامی اسیر خود انجام داد؟
این رژیم در وهله نخست تمامی ابزارها و راهکارها را برای پیدا کردن شالیت مورد استفاده قرار داد. میلیونها مورد پیام کوتاه و جایزههای مادی هنگفت برای آن دسته از ساکنان باریکه غزه که اطلاعاتی هرچند اندک درباره شالیت ارائه دهند، از جمله این اقدامات بود. اقدام دوم؛ استفاده از تمامی ابزارهای تکنولوژی، هواپیماهای شناسایی و عملیات شناسایی هوایی و جنگندهها و کار گذاشتن دستگاههای شنود زمینی در بسیاری از مناطق بود که ما بسیاری از آنها را کشف و ضبط کردیم. این رژیم دستگاههای شنود ویژهای را برای اطلاع از تمامی گفتوگوهایی که در مناطق مرزی صورت میگرفت، کار گذاشته بود تا به هر ترتیب به شالیت دسترسی پیدا کند.
البته نباید نقش مزدوران و جاسوسان را نیز نادیده گرفت و ما تعدادی از این گروهها را که سعی در پیدا کردن محل شالیت داشتند، شناسایی و دستگیر کردیم و برخی هم که از سوی سازمان اطلاعات رژیم صهیونیستی مامور تعقیب عاملان اسارت شالیت بودند، خودشان را معرفی کردند.
آیا به نظر شما، این مبادله باعث گسترش دامنه مذاکره و گفتوگو میان جنبش حماس و غرب میشود؟
ما طرف حق هستیم و خودمان را ثابت کردهایم و این غرب است که به طرف ما خواهد آمد. ما از طرفهایی که خواهان گفتوگو با ما براساس اصول ما هستند، استقبال میکنیم و اگر چنین قصدی نداشته باشند، این مساله مربوط به خودشان است. ما هیچ شرط و شروطی را برای مذاکره قبول نداریم و اجازه نمیدهیم که کسی خواستههای خود را به ما دیکته کند. این باور و اعتقاد قلبی ماست.
آیا در توافق مبادله به مساله لغو محاصره غزه هم اشاره شده است؟
محاصره باریکه غزه در حل لغو شدن است. ما از دشمن صهیونیستی نخواستیم که محاصره خود علیه ما را لغو کند، بلکه این خود ما هستیم که این محاصره را لغو میسازیم و رژیم صهیونیستی را مجبور به لغو آن میسازیم. به نظر من، بهار عربی اجازه نخواهد داد که اوضاع فلسطین و غزه به همان وضع قبلی خود باقی بماند و محاصره و گرسنگی و جنگ ادامه داشته باشد.
آیا انتفاضه سوم فلسطین در راه است؟
این انتفاضه فلسطینی نخواهد بود، بلکه انتفاضهای اسلامی و عربی علیه رژیم صهیونیستی به راه خواهد افتاد. بهار عربی هر لحظه نوید پایان عمر ظلم و ستم را میدهد و ظلم رژیم صهیونیستی نیز به حول و قوه الهی رو به زوال است.
روزنامه السفیر / مترجم: یوسف رضازاده
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم