بیماری‌های ویروسی به آنتی‌بیوتیک نیازی ندارند

آنتی‌بیوتیک‌ها داروهای موثری هستند که در درمان بیماری‌های عفونی نقش بسیار مهمی دارند، اما مصرف بی‌رویه این داروها به بدن آسیب می‌رساند. آنفلوآنزا یا سرماخوردگی‌های ویروسی، ناشی از راه‌یافتن ویروس‌های مولد بیماری به بدن هستند که عملکرد‌ آنها بسیار متفاوت از باکتری‌هایی است که داروهای آنتی‌بیوتیک هدف قرار می‌دهند. در این بیماری‌ها در اغلب موارد هیچ راهکاردرمانی جز استراحت و گذراندن دوره درمان نمی‌تواند تاثیرگذار باشد، اما داروهایی نظیر Relenza و Tamiflu از داروهای جدید ساخته شده برای درمان آنفلوآنزا هستند که به نظر می‌رسد مصرف آنها موجب کاهش دوره درمان می‌شود. البته باید توجه داشت که مصرف این داروها تنها در صورتی موثر خواهد بود که حداقل 36 ساعت بعد از بروز نخستین علائم و نشانه‌های ابتلا به بیماری مصرف شوند، اما متاسفانه این داروها بسیار گرانقیمت هستند و استفاده از آنها به عنوان راهکاری برای درمان بیماری آنفلوآنزا چندان مرسوم نیست. بنابراین نباید تصور کرد که آنتی‌بیوتیک‌ها دارویی برای درمان همه امراض و بیماری‌ها هستند. برای مثال، آنتی‌بیوتیک‌ها هیچ گاه در درمان سرماخوردگی یا آنفلوآنزا تاثیرگذار نخواهند بود. در این مواقع، بهترین کار این است که حتی اگر بهبود بیماری یک یا 2 هفته هم به طول انجامید، اجازه بدهید که بیماری خود به خود درمان شود. پزشک تنها مواقعی اقدام به تجویز آنتی‌بیوتیک می‌کند که همزمان با تضعیف بدن در نتیجه ابتلا به یک بیماری ویروسی، در بخشی از بدن عفونت باکتریایی ایجاد شده باشد. جالب است بدانید که برخلاف آنچه عموم تصور می‌کنند، سرفه و گلودرد نیز اغلب اوقات ناشی از ابتلا به یک بیماری ویروسی است و فقط گلودردهای استرپتوکوکی نیاز به مصرف آنتی‌بیوتیک‌ دارند. در حقیقت گرفتگی بینی، سرفه و گلودرد به نوعی بیانگر پیام‌های درد است و اغلب افراد در مواجهه با چنین علائمی می‌کوشند تا در کوتاه‌ترین فرصت ممکن با مصرف آنتی‌بیوتیک اقدام به درمان بیماری کنند. در حالی که آنتی‌بیوتیک‌ها در بهبود این علائم تاثیری نخواهند داشت. استراحت کافی، نوشیدن مایعات و همچنین تغذیه مناسب و در صورت لزوم استفاده از استامینوفن برای کاهش تب، بهترین روش درمان سرماخوردگی‌های ویروسی و آنفلوآنزاست.

استفاده خودسرانه از آنتی‌بیوتیک‌ها نه‌تنها موجب بهبود نخواهد شد بلکه دوره درمان را افزایش می‌دهد و حتی ممکن است موجب ایجاد مقاومت نسبت به آنتی‌بیوتیک‌ها شود. سالانه هزینه‌های قابل توجهی صرف تجویز آنتی‌بیوتیک‌های بی‌فایده برای درمان عفونت‌های ویروسی می‌شود. حال آن که با تجدیدنظر در این زمینه، می‌توان تجویز آنتی‌بیوتیک را تا 25 درصد کاهش داد.

دکتر نوشین محمودیان