مصرف نابجای آنتی‌بیوتیک‌ها خطرآفرین است

به گزارش ایسنا، بسیاری از ما با اندکی احساس سرماخوردگی، سردرد یا گلودرد سراغ داروهای موجود در منزل می‌رویم و خوددرمانی می‌کنیم. در منزل بسیاری از افراد انبوهی از داروهای به جا مانده از نسخه‌های قبلی وجود دارد که برای درمان دردهای کم و زیاد و بیماری‌های سبک و سنگین سراغ آن می‌روند. در واقع مصرف بی‌رویه دارو یکی از مشکلات حوزه سلامت نه فقط در کشور ما بلکه دربسیاری از کشورهای جهان است.

تاکنون درباره مصرف بی‌رویه آنتی‌بیوتیک‌ها، داروهای مسکن و سوءمصرف داروهای آرام بخش مطالبی خوانده یا شنیده‌اید.

مصرف بی‌رویه آنتی‌بیوتیک‌ها و مقاومت در برابر داروهای ضد میکروبی اکنون در سطح دنیا به عنوان یک بحث جدی مطرح است؛ به طوری که در آمریکا سالانه حدود 70 میلیارد دلار هزینه ناشی از درمان‌های نابجای دارویی برآورد شده است. همچنین عوارض ناشی از دارو پنجمین عامل مرگ و میر در آمریکا و چهارمین عامل مرگ و میر در اروپاست.

مصرف بی‌رویه آنتی‌بیوتیک‌ها به 3 شکل اتفاق می‌افتد؛ گاهی در بیمارستان‌ها بیش از حد مجاز آنتی‌بیوتیک تجویز می‌شود، گاهی پزشکان در مطب‌های خصوصی بدون دلیل آنتی‌بیوتیک تجویز می‌کنند و گاهی افراد به خوددرمانی با آنتی‌بیوتیک می‌پردازند و دوره درمانی خود را کامل نمی‌کنند. تمام این موارد، در افزایش مقاومت به‌آنتی‌بیوتیک‌ها موثر است و طبیعی است که اولین اقدام، اطلاع رسانی در این باره و ارائه راهکارهایی برای پیشگیری از مقاومت دارویی باشد.

خوب است بدانید آنتی‌بیوتیک دارویی است که علیه میکروارگانیسم‌های مختلف عمل و از تکثیر و رشد میکروارگانیسم‌های مضر در بدن جلوگیری می‌کند. آنتی‌بیوتیک‌ها تقسیم بندی مختلفی دارد و هر یک روی میکروارگانیسم‌های متفاوتی تاثیرمی‌گذارد و طیف اثر متفاوتی دارد.از میان پرکاربردترین آنتی‌بیوتیک‌ها می‌توان به پنی‌سیلین‌ها ، سفالوسپورین‌ها، آمینوگلیکوزیدها و سولفونامیدها اشاره کرد که جزو آنتی‌بیوتیک‌هایی هستند که در سطح وسیع استفاده می‌شوند. این داروها اثرات جانبی کمتری دارند و فقط میکروب یا میکروارگانیسمی را که از بیرون وارد بدن ما شده‌ است از بین می‌برند.

برخی انواع آنتی‌بیوتیک‌ عوارض جدی برای سلامت فرد دارد. به عنوان مثال، مصرف جنتامیسین و کلرامفنیکل ممکن است به اعصاب گوش و کلیه فرد آسیب برساند. عوامل متعددی در ایجاد مقاومت نسبت به داروهای ضد میکروبی موثرند، اما کامل نکردن دوره درمان پس از تجویز آنتی‌بیوتیک یکی از مهم‌ترین عوامل است. در مواردی نیز پزشکان قبل از تجویز آنتی‌بیوتیک، سابقه دارویی بیمار را بدرستی نمی‌دانند و اطلاع ندارند که بیمار چه داروهایی مصرف کرده است.

از این رو با تجویز مجدد آنتی‌بیوتیک جدید، ناخواسته مقاومت دارویی در بدن فرد ایجاد می‌شود.

از طرفی برخی میکروارگانیسم‌ها را نباید تنها با یک دارو درمان کرد؛ چراکه بلافاصله در برابر آنتی‌بیوتیک مقاوم می‌شود. بنابراین گاهی نیاز است 2 تا 3 دارو همزمان تجویز شود تا میکروارگانیسم از بین برود.