پارک ملی گلستان در آستانه تکه شدن

به گزارش مهر، برخی کارشناسان معتقدند 10 سال است که مصوبه جابجایی جاده گلستان به خارج از پارک مطرح است ولی به آن توجه نمی‌شود.

به باور این عده، جاده آسیایی که از داخل پارک ملی گلستان می‌گذرد، موجب تکه تکه شدن نخستین پارک ملی ایران شده و تهدیدی علیه ذخایر طبیعی و گنجینه‌های کمیاب جانوری آن شده است.

با این حال، بالاخره روزشمار معکوس برای تکمیل و افتتاح جاده جدید جنگل گلستان که 9 سال قبل کلنگ زنی شد و همواره مورد مناقشه دوستداران محیط زیست و مجریان طرح بود آغاز و به گفته نماینده ویژه رئیس جمهور در جاده جنگل، پرونده این جاده بسته شد.

جاده جنگل گلستان بر اثر بروز سیل در اوایل دهه 80 تخریب شد و اکنون در آستانه بازگشایی قرار دارد.

معاون محیط طبیعی محیط زیست گلستان در خصوص وضعیت پارک ملی گلستان نیز گفت: ارزش‌های پارک ملی گلستان به عنوان منبع ذخیره ژنی بسیاری از گونه‌های حیات وحش یا گونه‌های گیاهی بر مجامع علمی و متخصص، پوشیده نیست و این پارک به عنوان ذخیره گاه زیست کره، جایگاه بالایی در سطح بین‌المللی دارد.

محسن جعفرزاده ، وضعیت حیات وحش در این مناطق را مساعد تر از مناطق جهان نما ذکر کرد و افزود: این منطقه به این دلیل که دام و روستا در آن قرار ندارد در وضعیت بهتری است.

جاده پارک ملی توریستی شود

وی در عین حال اظهار کرد: جاده داخل پارک همچنان به عنوان یک عامل تهدید کننده برای این پارک ملی است و ما درصدد هستیم از این جاده فقط به عنوان جاده توریستی استفاده شود.

جعفرزاده پیشنهاد دارد: همچنین جاده‌ای در شمال پارک ملی در کلاله احداث شود و به عنوان جاده ترانزیت از آن استفاده شود و تهدیدهای این ذخیره گاه ارزشمند را کاهش دهد.

 وی خشکسالی و آتش سوزی را از دیگر تهدیدهای این پارک عنوان کرد و افزود: آتش سوزی‌های اخیر موجب شد پوشش منطقه دچار آسیب‌هایی شود و بر حیات وحش استان استرس و فشار وارد آید.

معاون محیط زیست گلستان با اشاره به این‌که در این آتش سوزیها آماری از تلفات حیات وحش ارائه نشده است، افزود: این آتش سوزیها نیازمند مدیریت صحیح است تا حتی اگر اتفاق می‌افتد بتواند در درازمدت آثار مثبتی ایجاد کند.

جعفرزاده، پدیده خشکسالی را از پدیده‌های عنوان کرد که موجب تضعیف پوشش گیاهی منطقه شده و باعث شده رقابت غذایی و جدا شدن یا جابجایی گونه‌های حیات وحش در داخل منطقه اتفاق افتد که در نهایت این پدیده در زایمان حیات وحش و کاهش گونه‌ها اثر داشته است.

 معاون طبیعی محیط زیست استان در ادامه گفت: این پارک نیازمند افزایش منابع آبی است.

 وی در خصوص برخورد با متخلفان و شکارچیان غیرمجاز در این پارک گفت: با توجه به این‌که این پارک در حوزه سه استان قرار دارد هماهنگی و رسیدگی به پرونده‌های قضایی در این 3 استان بسیار طاقت فرساست و رای‌های صادر شده رای‌های یکسانی نیست.

 وی افزود: درصدد هستیم حوزه قضایی واحدی در خصوص پارک ملی و مشکلات شکار غیرمجاز ایجاد کنیم که تاکنون به نتیجه نرسیده ایم.

 این مسوول مشکل دیگر این پارک را دستورالعمل‌ها و قوانین کنونی در خصوص برخورد با متخلفان ذکر و تصریح کرد: دستورالعمل‌ها و قوانین کنونی در خصوص شکار غیرمجاز متناسب با ارزش‌های زیستی و اقتصادی این گونه‌ها تعریف نشده است و ارزش گذاری‌های انجام شده واقعی نیست.

 وی اظهار کرد: پیشنهاد‌هایی به سازمان محیط زیست داده شده است اما تغییر و اصلاح قانون نیازمند مصوبه مجلس است که امیدواریم با تغییر قانون شرایط ومجازات‌های سنگین تری برای متخلفان دیده شود.

 جعفری نژاد استفاده از سیستم‌های پیشرفته را که بتوان با آن متخلفین را شناسایی کرد از دیگر برنامه‌های این سازمان ذکر کرد و افزود: استفاده ار هاور کرافت، تقویت سیستم‌های بی سیم و خود روهای کمکی را از دیگر تکنولوژی‌های استفاده شده در این منطقه عنوان کرد.

 وی در ادامه اجرای طرح مدیریت تالاب ها، ارزش‌گذاری اقتصادی و محیط زیستی پارک ملی، مدیریت نوین حفاظتی در داخل پارک ملی، اجرای طرح آمایش استان با محوریت محیط زیست که می‌تواند در صورت اجرا شدن صحیح هم به توسعه و اشتغال پایدار استان کمک کند و هم حیات وحش را دچار آسیب‌های کمتری کند را از برنامه‌های این سازمان در سال 90 عنوان کرد.

 جعفرزاده افزود: اعتبارات ما در سطح ملی و استانی نیازمند بازنگری است و با توجه به در خطر بودن محیط بانهای ما باید حمایت ضمن قاطع در دستگاه قضایی از آنان بتوانند از منابع مالی دولت نیز منتفع شوند.

 لزوم تسریع در برنامه‌های آمایش گلستان

 وی تصریح کرد: برنامه جامع آمایش استان سریع تر انجام شود زیرا چراغ راه توسعه استان و حفاظت از مناطق محیط زیست و مانع تخریب این مناطق است.

 در عین حال به تاکید کارشناسان، جاده آسیایی که از داخل پارک ملی گلستان می‌گذرد همانند دیوار چین موجب تکه تکه شدن نخستین پارک ملی ایران شده و تهدیدی علیه ذخایر طبیعی و گنجینه‌های کمیاب جانوری آن شده است.

 به باور کارشناسان، ساخت و تعریض این جاده تیری بر ریشه ذخایر طبیعی و جانوری و گیاهی پارک ملی گلستان شده و حیات وحوش نادر و کمیاب در این ذخیره گاه را به مخاطره انداخته است.

 ساخت این جاده به مصوبه‌ای در سال 82 از سوی دولت وقت برمی گردد که مقرر شد برای افزایش دسترسی به پارک و امدادرسانی به برخی روستاهای حاشیه در معرض خطر سیل، این جاده احداث شود.

 این پارک طبیعی و ملی با وسعت بیش از 91 هزار و 890 هکتار در شرق جنگلهای خزری شمال در استان گلستان واقع شده است و نخستین پارک ملی در ایران بوده که عنوان پارک ملی را به خود اختصاص داده است.

 افزایش شکار غیرمجاز، بالار رفتن تلفات و کشته شدن پستانداران و وحوش، کشف و ورود حشرات جدید به داخل پارک از دیگر پیامدهاست.

 یک هشتم گونه‌های گیاهی، یک سوم گونه‌های پرندگان، بیش از نیمی از گونه‌های پستانداران و شمار زیادی از گونه‌های جانوری و وحوش کشور در این پارک ملی و بین‌المللی زیست و زادآوری می‌کنند.

 این پارک ملی در 19 مرداد 1336 به نام منطقه حفاظت شده آلمه وایشکی تحت حفاظت کانون شکار قرار گرفت و در 22 فروردین 1343 به پارک وحش نامگذاری شد.

 همچنین در سال 1353 پس از اصلاح قانون شکار و صید، عنوان پارک وحش به پارک ملی تغییر داده شد و به دلیل موقعیت ممتاز این پارک و جاذبه‌های فراوان زیستی، پارک ملی گلستان در سال 1977 از سوی سازمان یونسکو عنوان ذخیره گاه کره مسکون را به خود گرفت.