مسوولان متروی تهران دولتیها را تهدید میکنند که تا دولت سهم خود را از حمل و نقل عمومی نپردازد، مسافران مترو درون واگنها مانند کنسرو به هم فشرده خواهند شد، قطارها در ایستگاهها تاخیر و توقفهای طولانی خواهند داشت و قطارهای جدید مترو از گمرک ترخیص نخواهد شد.مسوولان شورایعالی ترافیک وزارت کشور نیز به نمایندگی از دولت با تاکید بر این که دولت سهم متروی تهران از حمل و نقل عمومی را پرداخت کرده است، این درخواست مسوولان شهرداری را توقعی غیرمنطقی و حتی زیادهخواهی میدانند و حاضر نیستند کاری بیش از آنچه کردهاند، انجام دهند.در چنین شرایطی آتش این اختلافنظرها دامان شهروندان متروسوار را گرفته به طوری که این روزها افزایش تاخیرها و توقفهای طولانی قطارها در ایستگاههای مترو به اوج خود رسیده است.
داستان بلیت 975 تومانی
قضیه بلیتهای 975 تومانی مترو برای سال آینده این روزها به کلاف سردرگمی تبدیل شده است.
داستان از آنجا آغاز شد که مسوولان مترو عنوان کردند در صورتی که دولت سهم خود از یارانه بلیت مترو را نپردازد، سال آینده قیمت واقعی بلیت مترو را از مسافران دریافت خواهند کرد.
این اظهارنظر زمانی جدیتر شد که برخی اعضای شورای شهر تهران نیز با تایید این موضوع تاکید کردند اگر دولت حمایت لازم در زمینه پرداخت یارانه بلیت را از متروی تهران نداشته باشد مسوولان مترو نیز چارهای نخواهند داشت جز این که این کسری را بهطور مستقیم از جیب مسافران مترو جبران کنند!
حمزهشکیب، رئیس کمیسیون توسعه و عمران شورای شهر تهران در اظهارنظری صریح با اشاره به موضوع هدفمندی یارانهها و تاثیر آن بر هزینههای حمل و نقل عمومی گفت: اگر قرار است قیمتها به شکل واقعی خود برسد، دولت باید مابهالتفاوت افزایش قیمت را بپردازد، اگر این امر رخ ندهد ناگزیریم آن را از مردم یا شهرداری بگیریم که دریافت از شهرداری، دریافت وجه به صورت غیرمستقیم از مردم است.
اندکی بعد در جلسه روز 24 بهمن که به بررسی لایحه تعیین قیمت بلیت خطوط مترو در سال 90 اختصاص داشت اعضای شورای شهر تصمیم گرفتند قیمت بلیت مترو از آغاز اردیبهشت سال 1390 معادل قیمت تمام شده محاسبه شود و بر این اساس نرخ بلیتهای تکسفره 975 تومان، دوسفره 1725 تومان، بلیتهای اعتباری مدتدار 180 روزه 81 هزار تومان و یکساله 123 هزار تومان تعیین شد.براساس این مصوبه قیمت تمام شده برای بلیت مترو بدون لحاظ استهلاک برای سال آینده، 5544 ریال برآورد شده بود.در ادامه این مصوبه به اجرای قانون هدفمندسازی یارانهها و لزوم پرداخت یارانه از سوی دولت به شهرداری اشاره و تاکید شد اعتبار مصوب بودجه شرکت بهرهبرداری راهآهن شهری تهران و حومه در سال 1390 به میزان 2 هزار و 430 میلیارد ریال است که سهم هر یک (دولت و شهرداری) معادل یک سوم از قیمت تمامشده بلیت مترو به مبلغ 810 میلیارد ریال میشود.این موضوع آغاز دوباره نگرانی 2 میلیون مسافری بود که روزانه از خطوط مختلف متروی تهران برای انجام سفرهای درونشهری استفاده میکنند.
پافشاری شهرداری
اما این پایان ماجرا نیست زیرا در حالی که مسوولان استانداری و شورای عالی ترافیک و وزیر کشور افزایش تصاعدی قیمت بلیت مترو را غیرمنطقی دانسته و تاکید میکنند که دولت در مقابل این افزایش قیمت خواهد ایستاد، در مقابل مسوولان شهری تهران همچنان بر موضع خود مبنی بر دریافت کسر بودجه خود بهطور مستقیم از جیب شهروندان مترو سوار پافشاری میکنند.
شهردار تهران روز گذشته در حاشیه مراسم افتتاح پروژههای شهری منطقه 17 و در جمع خبرنگاران بار دیگر تاکید کرد: شهرداری مانند گذشته سهم خود را پرداخت میکند و چنانچه دولت سهم خود را پرداخت نکند، مردم باید این هزینهها را تقبل کنند چرا که شهرداری در توانش نیست سهم دولت را هم بپردازد و درنتیجه چارهای جز افزایش قیمت نداریم.
شهردار تهران در حالی بر این موضوع پافشاری میکند که در برابر غیرقانونی خواندن این اقدام از نظر مسوولان دولت، اظهارنظری نکرده است.
احتمال افزایش 28 درصدی
از سوی دیگر رئیس کمیسیون توسعه و عمران شورای شهر تهران نیز روز گذشته در اظهارنظری با تاکید بر این که دولت باید تعهدات خود در مورد بلیت مترو را به صورت ماهانه پرداخت کند تصریح کرد: دولت تاکنون 16 میلیارد تومان از تعهد 60 میلیارد تومانی یارانه بلیت مترو را پرداخت کرده است و ما تلاش میکنیم، بقیه این پول نیز پرداخت شود.حمزه شکیب در گفتوگو با ایسنا با اشاره به این که قیمت بلیت مترو در سال آینده 28 درصد افزایش یافته است، عنوان کرد: این افزایش شامل افزایش مربوط به اجرای قانون هدفمندسازی یارانهها و نیز تورم سال 90 میشود و این رقم به هیچ وجه خارج از انتظار نیست.وی تاکید کرد: در واقع به جای این که دولت در سال آینده پول مترو را پرداخت نکند و شهرداری مجبور به تراکم فروشی شود، از همین حالا شرایطی را برای تامین هزینههای مترو پیشبینی کردهایم.
هر چند رئیس کمیسیون عمران شورای شهر تهران بهطور مستقیم دولت را متهم به کوتاهی در پرداخت یارانه بلیت مترو نمیکند، اما با یک حساب سرانگشتی میتوان دریافت که پرداخت 16 میلیارد از کل 60 میلیارد تومان تعهد دولت رقم چندان قابل ملاحظهای نیست و مسوولان دولت باید در روند پرداخت این بودجه، سرعت عمل بیشتری به خرج میدادند.
قطارهای متوقفی در گمرک
موضوع قطارهای متوقفی متروی تهران در گمرک بندرعباس نیز دیگر موضوع اختلاف مسوولان دولت و شهرداری است. همان قطارهایی که میگویند ماههاست به دلیل عدم تخصیص اعتبار از سوی دولت به متروی تهران در گمرک خاک میخورند.
مسوولان متروی تهران معتقدند یکی از دلایل تاخیرها و توقفهای طولانی قطارها در ایستگاههای مترو کمبود واگن است. البته آنها تاکید میکنند تمام اقدامات لازم برای خرید قطارهای جدید مترو و تزریق آنها به خطوط انجام شده است و حتی قطارهای جدید تا گمرک نیز رسیدهاند، اما بودجهای برای ترخیص آنها وجود ندارد.این موضوعی بود که محمدباقر قالیباف شهردار تهران روز گذشته با پیش کشیدن آن گفت: دولت باید اعتبارات را پرداخت میکرد که متاسفانه تاکنون تاخیر داشته و درست نیست این واگنها شب عید در گمرک بمانند.
در مقابل این اظهارنظر دبیر شورای عالی ترافیک معتقد است مشکل ترخیص قطارهای مترو کمبود بودجه نیست بلکه عدم هماهنگی و مدیریت صحیح مترو است.شفیعی با تاکید بر این که هماهنگی بین خرید تجهیزات و توسعه شبکه مترو وجود ندارد میگوید: مسوولان مترو از یکسو تونل میسازند و افتخار میکنند مترو را توسعه دادهاند و از سوی دیگر واگنهای مورد نیاز را تامین نمیکنند و همین بیانگر عدم هماهنگی اجرایی است.شفیعی این را هم میگوید که دولت آماده است مدیریت مترو را در دست بگیرد و هزینههای آن را خود پرداخت کند.پیشنهاد واگذاری مدیریت مترو از شهرداری به دولت پیشنهادی است که اوایل امسال نیز رئیسجمهور آن را مطرح کرده بود.
شهروندان را قربانی نکنید
انگار قرار نیست داستان تکراری اختلافنظر دولت و شهرداری بر سر موضوعات حمل و نقل عمومی به این زودیها تمام شود و معلوم نیست شبکه حمل و نقل عمومی شهرمان که این روزها بیش از هر زمان دیگری درگیر سیاستزدگی است چه زمانی از این معضل رهایی خواهد یافت اما در این میان، شهروندان تهرانی باز هم نگرانند که مبادا تنها قربانی این کشمکشها آنها باشند و مجبور شوند به راستی تاوان اختلاف مسوولان شهری و دولت بر سر بودجههای مترو را از جیب بپردازند.
2 میلیون مسافری که روزانه خطوط مترو را برای سفرهای شهری خود انتخاب میکنند امیدوارند حاصل این اختلافنظرها و کشمکشها میان مسوولان شهری و دولت هر چه هست در نهایت تصمیمی به ضرر شهروندانی که حمل و نقل عمومی گزینه اصلی و شاید تنها گزینه انتخابی آنها برای سفرهای شهری است، نباشد.
پوران محمدی / گروه جامعه
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم