در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
در نگاه اول به این تحقیق جدید یک نکته بیش از سایر موارد به چشم میآید و آن اینکه در گذشته از این دست تحقیقات به وفور انجام شده است و مردم نیز اطلاعات نسبی نیز در این زمینه به دست آوردهاند. با این حال به نظر میرسد این مطالعه جدید حاوی اطلاعات جدیدتری باشد؟
بله. به دلیل افزایش شمار تلویزیون، نمایشگر، رایانه و نظایر آنها در سراسر جهان ساعات قابل توجهی از عمر مردم در پای این دستگاهها صرف میشود. تحقیقاتی که در گذشته در این خصوص انجام شدهاند عمدتا به بررسی اثرات چنین استفادههایی بر سیستم عصبی و بینایی افراد مربوط میشد و در کمتر مواردی دیده شده بود که به بررسی ارتباط استفاده بیش از حد از تلویزیون و ناراحتیهای قلبی و گذشته از آن، مرگ زودهنگام پرداخته شود. از این نظر میتوان مدعی شد که این مطالعه حاوی پیامهای جدیدی برای میلیونها انسان در سراسر جهان است که در استفاده از تلویزیون و رایانه زیادهروی میکنند.
آیا میتوانید اطلاعات آماری درباره ارتباط استفاده طولانی مدت از تلویزیون و رایانه با ناراحتیهای مختلف بیان کنید؟
اطلاعاتی که ما به دست آوردهایم نشان میدهند در مقایسه با آن دسته از افرادی که روزانه کمتر از دو ساعت از زمان خود را صرف تماشای برنامههای تلویزیونی، رایانهای و نظایر آنها میکنند یا آنهایی که همین زمان را صرف انجام بازیهای ویدئویی میکنند، افرادی که بیش از 4 ساعت در روز خود را سرگرم این برنامهها میکنند تا دو برابر بیشتر در معرض ابتلا به ناراحتیهای قلبی قرار دارند. این نگرانی تا آنجاست که تحقیقات ما نشان میدهند چنین روندی میتواند به بستری شدن فرد در بیمارستان و حتی مرگ وی نیز منجر شود.
یعنی شما فکر میکنید استفاده طولانی مدت از تلویزیون و رایانه میتواند به مرگ افراد منجر شود؟
البته مرگ زودهنگام به محقق شدن بسیاری از فاکتورها بستگی دارد و در آخرین مرحله قرار دارد. نکته مهم این است که صرف زمان زیاد و بیوقفه برای تماشای برنامههای تلویزیونی و همچنین استفاده مداوم از رایانه مقدمات ابتلا به بسیاری از ناراحتیها و از جمله ناراحتیهای قلبی و عروقی را فراهم میکند. اگر نگاهی به آمار مرگ و میر افراد در سراسر جهان داشته باشیم متوجه میشویم که ناراحتیهای قلبی و عروقی سهم قابل توجهی در مرگ و میر افراد در کشورهای مختلف جهان دارند. از اینرو میتوان تماشای بیوقفه تلویزیون و استفاده طولانی مدت از رایانه را زمینهساز مرگ زودهنگام در نظر گرفت.
چه راهحلهای اساسی برای کاستن از این عوارض پیشنهاد میکنید؟
بهترین راهحل برای رهایی از این عوارض نگرانکننده کاستن از زمانی است که افراد بیوقفه صرف استفاده از رایانه و تلویزیون میکنند؛ اما در بسیاری از کشورهای جهان کاربران رایانه و حتی افرادی که به تماشای برنامههای تلویزیونی علاقهمند هستند کار سختی برای کاستن از این زمان دارند. از این رو یک پیشنهاد ساده برای این دسته از افراد این است که هر از گاهی شیوه نشستن روی صندلی پشت رایانه را تغییر داده و در حین تماشای تلویزیون نیز تغییراتی در زاویه دید خود با صفحه آن ایجاد کنند.
البته به نظر میرسد برای کاستن از این عوارض باید تغییراتی در فرهنگ استفاده افراد از تلویزیون و رایانه ایجاد شود؟
متأسفانه در بسیاری از فرهنگها دیده میشود که افراد پس از واردشدن به خانه و برای رفع خستگی پای تلویزیون و برنامههای آن مینشینند. این یک اشتباه بزرگ است. در حقیقت استفاده از تلویزیون و برنامههای آن کار بسیار سادهای است و به همین دلیل افراد بیتوجه به خطراتی که استفاده طولانی مدت از آن برای سلامتی به همراه دارد زمان زیادی را صرف گذراندن با آن میکنند؛ اما آنها فراموش کردهاند که عملکرد قلبی آنها در معرض خطرات جدی قرار میگیرد.
آیا انجام حرکات ورزشی میتواند در کاهش از این تبعات تأثیرگذار باشد؟
بسیاری از افراد فکر میکنند گرچه ساعات زیادی از روز خود را پای استفاده از رایانه یا تماشای تلویزیون صرف میکنند؛ اما میتوانند با ورزش کردن تا حد زیادی از تبعات بعدی آن بکاهند با این حال خبر نه چندان خوشحالکنندهای برای این افراد دارم و آن اینکه تحقیقات ما نشان میدهد حتی ورزش کردن هم نمیتواند کمکی به بهبود این وضعیت کند. از این رو تنها راه رهایی از این وضعیت، تغییر فرهنگ مردم در استفاده از تلویزیون و رایانه است. البته باید اعتراف کرد که انجام حرکات ورزشی تأثیر خوبی بر عملکرد کلی بدن دارد؛ اما در حالی که بدن زمان زیادی را صرف استفاده طولانی مدت و بیوقفه از رایانه و تلویزیون و حتی بازیهای ویدئویی کرده است نمیتوان انتظار داشت انجام حرکات ورزشی بهبودی در ناراحتیهای قلبی ناشی از این کارها حاصل کند. ما فکر میکنیم این تحقیق و نتایج آن حاوی پیامهای زیادی برای مردم است و از آنجاکه افراد زیادی در سراسر جهان بخش قابل توجهی از عمر خود را صرف تماشای تلویزیون و استفاده از رایانه میکنند توصیه میکنیم اقداماتی در راستای تغییر فرهنگ استفاده از تلویزیون و رایانه صورت گیرد.
دکتر امانودل استاماتاکیس در یک نگاه
این محقق جوان که همکاری نزدیکی نیز با انستیتوی ملی تحقیقات سلامت انگلیس دارد، عمده تحقیقات خود در چند سال اخیر را معطوف به ناراحتیها و عوارضی کرده است که بهواسطه انفعال بیش از حد حرکتی به وجود میآید. بخش قابل توجهی از این تحقیقات مربوط به ناراحتیهایی است که افراد ممکن است به دلیل قرارگرفتن در پشت رایانه یا استفاده طولانی مدت از برنامههای تلویزیونی به آن مبتلا شوند. کشف ارتباط دقیق آن ناراحتیها با مشکل بزرگی به نام چاقی یکی دیگر از علائق تحقیقاتی این محقق به شمار میآید.
در 2 سال گذشته این محقق یکسری برنامههای تمرینی و غذایی را که بیشتر جنبه درمانی دارد برای کاستن از عوارض استفاده طولانی مدت از رایانه و تلویزیون ارائه کرده است. با این حال او به این نتیجه رسیده است که استفاده بیش از حد رایانه و تلویزیون میتواند مرگ زود هنگام را همراه داشته باشد.
مترجم: مهدی پیرگزی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: