سفر کلینتون به خاورمیانه که در اولین روزهای سال جدید میلادی صورت گرفته تاییدی بر گزارش چندی قبل روزنامه دیلی تلگراف است که در آن برخی از اولویتهای سیاست خارجی آمریکا را در سال 2011 میلادی برشمرده بود.
در این گزارش ایران و برنامه هستهای آن و همچنین موضوع فلسطین از جمله مسائلی هستند که به عنوان اولویتهای سیاست خارجی دولت اوباما در سال جدید ذکر شدهاند و در شرایطی که هر روز اخبار جدیدی از فشارهای آمریکا بر کشورهای منطقه برای قطع ارتباط تجاری با جمهوری اسلامی ایران منتشر میشود دور از ذهن نیست که بخشی از وظایف کلینتون در این سفر، رایزنیهای سیاسی برای اجرای شدیدتر تحریمهای اقتصادی علیه تهران باشد. به خصوص اینکه ایران و گروه 1+5 در آخر همین ماه قرار است در نشستی در استانبول، دومین دور مذاکرات جدیدشان را برگزار کنند و معمولا پیش از هر دور مذاکرات، هر دو طرف تلاشهایی را برای داشتن برگ برنده در زمان نشست انجام میدهند.سفر رابرت گیتس، وزیر دفاع آمریکا به چین را هم که از امروز آغاز میشود میتوان بخشی از تلاشهای آمریکا در همین زمینه ارزیابی کرد.
چین یکی از کشورهایی است که معمولا با اما و اگرهای زیاد، سیاستهای ضدایرانی آمریکا را قبول میکند و شرکتهای این کشور با دور زدن تحریمهای آمریکا علیه ایران، جای شرکتهای خارجی را که تابع سیاستهای تحریمی آمریکا هستند پر میکنند. رابرت گیتس ابراز امیدواری کرده است که بتواند با سفر به چین باعث تقویت همکاری واشنگتن ـ پکن درباره مسائلی نظیر ایران شود.
یک مقام ارشد وزارت خارجه آمریکا نیز اعلام کرده است که موضوع تحریم ایران یکی از موضوعهای محوری گفتوگوی کلینتون با رهبران سه کشور عربی است.
این مقام دولتی آمریکا که نخواست نامش فاش شود، گفت: ما حاضریم هر آنچه از توانمان برآید برای این کشورها انجام دهیم تا به آنها در اجرای تحریمها علیه ایران کمک کنیم. روزنامه القبس چاپ کویت نیز در گزارشی اعلام کرده است که کلینتون برای مذاکره درباره برنامه هستهای ایران به خلیج فارس سفر میکند.به نوشته این روزنامه همچنین قرار است در کنفرانسی که با حضور 19 کشور منطقه در قطر برگزار میشود، کلینتون به مذاکره و مشورت با تعدادی از سران منطقه در باره برنامه هستهای ایران بپردازد.
بخش عربی خبرگزاری رویترز نیز در گزارش خود با عنوان «کلینتون با نزدیک شدن زمان مذاکرات با ایران به منطقه سفر میکند» نوشت: وزیر خارجه آمریکا قصد دارد در این سفر ضمن بحث درباره برنامه هستهای ایران، از امارات متحده عربی به خاطر امضای توافق نامه همکاری صلحآمیز هستهای با واشنگتن تقدیر کند و امارات را الگویی برای سایر کشورهای مشتاق به استفاده از انرژی صلحآمیز هستهای معرفی کند. همچنین با توجه به میانجیگریهای مقامات کشور عمان درخصوص 3 تبعه دستگیر شده آمریکایی در ایران و نزدیک بودن تاریخ برگزاری دادگاه این 3 نفر که 17 بهمن ماه خواهد بود انتظار میرود یکی از موضوعات گفتوگوی کلینتون در عمان به این بحث اختصاص داشته باشد.
ایران هراسی برای ایجاد بازار تسلیحاتی
یکی از اهداف بارز آمریکا از پیگیری سیاستهای ایرانهراسی در منطقه، حفظ بازار تسلیحاتی خود در خاورمیانه است که تاکنون موفق نیز بوده است.
سیاست تسلیحاتی قدرتهای بزرگ به دلیل درآمیختن عمیق با سیاست خارجی، عملا تفکیک این دو از هم را با مشکل مواجه میکند. ایالات متحده آمریکا یکی از کشورهایی است که در دهههای گذشته تلاش کرده با ارائه سند سیاست تسلیحاتی و ترجمه آن به ابزار سیاست خارجی، اهداف و منافع ملی خود را دنبال کند. بویژه این سیاست از سوی آمریکا در مناطقی دنبال شده که به نوعی مناطق ژئواستراتژیک یا حیاتی تلقی میشوند و منطقه خلیج فارس از مهمترین این مناطق است.
اطلاعاتی که موسسه صلح استکهلم بتازگی منتشر کرده، نشان میدهد آمریکا توانسته در فاصله سالهای 2009 ـ 2005 (1388ـ 1385) تامین بیش از 54 درصد سخت افزار نظامی خاورمیانه را به خود اختصاص بدهد. نتیجه تحقیقات این موسسه همچنین حاکی است شرکتهای تسلیحاتی آمریکا 60 درصد قراردادهای نظامی کشورهای حوزه خلیج فارس شامل امارات، عربستان سعودی، کویت، عمان، قطر و بحرین را بدست آوردهاند. بزرگترین مشتری آمریکا در این مدت امارات عربی متحده بوده، اما بزرگترین معاملهای که انجام شده است به عربستان مربوط میشود. آمریکا قصد دارد طی 10 سال آینده، 67 میلیارد دلار تسلیحات به عربستان سعودی بفروشد. این بزرگترین معامله تسلیحاتی تاریخ آمریکا و بخشی از خریدهای تسلیحاتی پیشبینی شده 123 میلیارد دلاری کشورهای عربی حوزه خلیج فارس است. سلاحهایی که تا امروز شرکتهای آمریکایی به کشورهای عربی خلیج فارس فروختهاند عبارت است از سامانههای ضد هوایی ام 1، ام 104ساخت شرکت ریتون، بمبهای ضد پناهگاههای زیر زمینی جی بی یو 20 ساخت شرکت لاکهید مارتین که به امارات عربی متحده فروخته شده، بالگردهای جنگی اپاچی ای اچ 64 بویینگ که به عربستان سعودی فروخته شده، هواپیماهای جنگنده اف 16 ساخت شرکت لاکهید مارتین، بویینگ ایجیام 84 هارپون و موشکهای ایجی 114 ساخت شرکت لاکهید که به مصر فروخته شده است.
زمینهسازی برای حکم دادگاه رفیق حریری
یکی دیگر از محورهای سفر وزیر خارجه آمریکا به خلیج فارس، زمینهسازی برای حکم دادگاهی است که شاید بزودی اعلام شود.
شبکه خبری الحره مصر، در گزارشی از تاکید مجدد هیلاری کلینتون بر روند دادرسی دادگاه ترور حریری در دیدار اخیر وی با سعد حریری نخستوزیر لبنان در نیویورک خبر داد.
خبرگزاری فرانسه نیز در گزارشی تصریح کرد که کلینتون کاملا آشکار از دادگاه بینالمللی ترور حریری حمایت کرده است.
لبنان الان، نیز نوشت که هیلاری کلینتون آب پاکی را بر دست همه طرفها ریخته و اعلام کرده است که از روند دادرسی و حکم دادگاه بینالمللی حمایت خواهد کرد، اما ظاهرا این حمایت قرار نیست تنها به موضع آمریکا در قبال تحولات لبنان و دادگاه حریری خلاصه شود.
روزنامه السفیر لبنان در گزارشی مینویسد که یک مسوول ارشد وزارت خارجه آمریکا که نخواسته نامش فاش شود در گفتوگویی با این روزنامه با اشاره به دیدار حریری با کلینتون و حمایت آمریکا از روند دادگاه گفته است: ما اوضاع لبنان را به دقت زیر نظر داریم و به ویژه تحولات مربوط به دادگاه بینالمللی را رصد میکنیم.
وی افزود: قطعا موضوع لبنان در سفر هیلاری کلینتون به خلیج فارس بویژه در دوحه قطر فراموش نخواهد شد.
از سوی دیگر روزنامه لبنانی النهار به نقل از یک مسوول بلندپایه آمریکایی دیگر که نامی از وی نبرده نوشته است: واشنگتن بشدت نگران موضعگیری حزبالله درخصوص دادگاه بینالمللی است و کلینتون این نگرانی را به حریری ابلاغ کرده است.
ادعای احیای روابط عراق با همسایگان
در همین حال بخش عربی رادیو سوا آمریکا در خبری از سفر هیلاری کلینتون با اشاره به دیدار هیلاری و بیل کلینتون با پادشاه عربستان سعودی در نیویورک و تاکید مقامات آمریکایی بر ادامه روند دادگاه حریری، مهمترین محور سفر وزیر خارجه آمریکا را بازگرداندن عراق به ترکیب کشورهای منطقه و احیای روابط آن با این کشورها میداند.
تاکید بر بهبود روابط عراق با همسایگان به این دلیل انجام میشود تا به افکار عمومی القا شود روابط این کشور که حکومتی مردمی دارد دارای مشکل بوده و نیازمند بازسازی است.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم