آموزه‌هایی برای سفری سالم به خانه خدا

در واقع آنچه باعث می‌شود افراد بیشترین بهره را از فرایض این سفر ببرند، داشتن جسمی سالم و بدون ناراحتی است. افرادی که به حج مشرف می‌شوند، خوب می‌دانند که بیش از 30 روز باید در حال انجام اعمال حج باشند و نباید در طول این مدت سلامتشان به خطر بیفتد.

جالب است بدانید مسوولان بهداشت حج ‌ آماری که در چند سال گذشته ارائه کرده‌اند، مشکلات تنفسی را بیشترین ناراحتی حجاج ایرانی اعلام کرده‌اند. همچنین طبق این آمار به طور متوسط بیماری‌های قلبی 5 درصد، فشار خون 18 رصد، دیابت 8 درصد، گاستریت (ورم معده)‌ 7 درصد، بیماری‌های روانی یک درصد، ایجاد حالت فراموشی در حجاج سالخورده 16 درصد و اختلالات اسکلتی عضلانی (کمردرد، درد زانو و...) 12 درصد سال گذشته بین زائران ایرانی وجود داشته است. سرماخوردگی 53 درصد، عود سینوزیت 8 درصد، مشکلات قطع دارو در معتادان 4 درصد، شکستگی استخوان 18 درصد، پیچ‌خوردگی پا 81 درصد، سر خوردن 45 درصد، تصادف 13 درصد، سقوط از پله برقی 17 درصد و سوختگی با آب داغ 6 درصد بین زائران دیده شده است.

هرچند مسوولان بهداشت و درمان حج همه ساله تلاش خود را در آموزش دادن به زائران و همچنین انجام معاینات قبل از اعزام، انجام آزمایش‌های تشخیصی و غربالگری، شناسایی و تشکیل پرونده برای افراد پرخطر نظیر مبتلایان پرفشاری خون، دیابت، بیماران دیالیزی، جانبازان یا افرادی با مشکلات جسمی انجام می‌دهند، اما به طور حتم زائران محترم در این راه بیشترین مسوولیت را دارند و لازم است به نکات بهداشتی قبل از تشرف به سرزمین وحی توجه کافی داشته باشند تا در این سفر پرخیر و برکت با تنی سالم بتوانند نهایت استفاده را از سفرشان ببرند.

قبل از این که به سفر حج مشرف شوید، نسبت به واکسینه کردن خود در برابر 3 بیماری مننژیت مننگوکوکی، بیماری‌های پنوموکوکی و آنفلوآنزا اقدام کنید. 20 درصد عفونت‌های ویروسی تنفسی به علت آنفلوآنزاست. به همین دلیل تزریق واکسن آنفلوآنزا به همه زائران بخصوص مبتلایان دیابت، اختلالات ایمنی، مشکلات قلبی، آسم و برونشیت توصیه می‌شود.

اگر با وجود بیماری، به شما اجازه اعزام داده شد، یادتان نرود که داروهایتان را همراه خودتان ببرید، آنها را در کیف یا ساک دستی‌تان بگذارید و مصرف بموقع آن را فراموش نکنید.

توجه داشته باشید که همراه داشتن برخی داروها، از نظر دولت و پلیس عربستان جرم محسوب می‌شود، جرمی معادل حمل مواد مخدر که در آن کشور مجازات سنگینی هم دارد؛ داروهایی مثل استامینوفن کدئین، شربت‌های سینه مانند اکسپکتورانت کدئین و همچنین داروهای آرامبخش و خواب‌آور مانند دیازپام، فنوباربیتال و... بنابراین حتما قبل از پر کردن کیسه دارویی‌تان با مسوولان کاروان‌ها درباره آنها مشورت کنید. اگر دیابت دارید و انسولین مصرف می‌کنید، باید بدانید که تزریق انسولین در موقع احرام مشکلی از نظر شرعی ایجاد نمی‌کند. مدارک، آزمایش‌ها، نوار قلب و... را حتما با خودتان همراه داشته باشید. شاید خدای ناکرده مشکلی برایتان پیش آید و این مدارک از صرف هزینه و وقت اضافی جلوگیری کنند.

بیمارانی که مشکل قلبی دارند، احتمالا از آنها نوار قلب و تست ورزش گرفته شده و وضعیت خوبی داشته‌اند، اما بهتر است هنگام انجام اعمال حج، قرص‌های با اثر فوری‌ مانند نیتروگلیسیرین یا قرص زیرزبانی را همراه خود ببرند و اگر هنگام اعمال سنگین‌تر مانند سعی یا طواف یا پیاده‌روی‌های طولانی دچار درد قفسه سینه شدند، فوری از آن استفاده کنند و پزشک کاروان را از مشکل‌شان مطلع کنند.

یکی از مشکلات زائران تهوع در خودرو یا هواپیماست که با مجموعه علائم تهوع، سرگیجه، استفراغ و بی‌قراری همراه است به افرادی که دچار این بیماری می‌شوند قبل از مسافرت از مصرف غذای زیاد بپرهیزند و با توصیه پزشک داروی مورد نیاز را تهیه و قبل از سوارشدن در خودرو یا هواپیما مصرف کنند.

یکی از بیماری‌های شایع زائران، اسهال است که می‌تواند صرفاً به دلیل مسافرت باشد. این اسهال حدود 4 روز طول می‌کشد که در بعضی موارد در افراد مسن باعث از دست دادن آب و املاح می‌شود. مصرف آب و مواد غذایی آبکی بویژه محلول «او.آر.اس» توصیه می‌شود.

هنگام خرید و رفت و آمدها ‌در فرودگاه از حمل ساک‌های سنگین بپرهیزید. حمل وسایل سنگین ممکن است به کمرتان آسیب جدی وارد کند.

بهترین خوراک برای زائران میوه است. خوردن میوه با تامین آب و املاح و ویتامین مورد نیاز بدن، موجب هوشیاری و سرحالی شما شده و کمک می‌کند بهتر به عبادت بپردازید، در صورتی که مصرف غذاهای چرب و سنگین، باعث بی‌حالی و خواب آلودگی در این سفر معنوی می‌شود.

پرخوری نکنید و اگر تحت پرهیز غذایی خاصی هستید، آن را نشکنید.

از تهیه و مصرف مواد غذایی پخته شده بیرون از محل کاروان خودداری کنید.

در مصرف مواد غذایی بویژه مواد غذایی خام نظیر میوه و سبزی دقت کنید و از سالم بودن و شستشوی آن اطمینان یابید و میوه را قبل از مصرف پوست بکنید.

نوشیدن آب هم خستگی شما را می‌گیرد و هم از احتمال بروز یبوست جلوگیری می‌کند. یبوست به دلیل خوردن بعضی میوه‌ها، مانند موزهای کمی کال یا خوردن بیش از حد خوراکی‌های پروتئینی و همچنین تعریق بالا، ممکن است به وجود آید.

از مصرف نوشابه‌های گازدار پرهیز کنید، چون معده شما را ناراحت می‌کند و ممکن است مشکلات دیگری هم برایتان ایجاد کند.

چای با همه فایده‌هایش، ادرارآور است و به همان نسبت که مایع وارد بدنتان می‌کند، باعث دفع آن می‌شود.

شاید انتظارات شما درخصوص بهداشت عمومی در سفر حج کاملا برآورده نشود، اما بدانید که رعایت بهداشت فردی تنها نیازمند توجه خود شماست و در پیشگیری از بیماری‌ها بسیار موثر است. بهداشت فردی مواردی را شامل می‌شود که هرچند ساده به نظر می‌رسند، اما باید مورد توجه قرار گیرند.

تا جای ممکن روزی یک‌ بار باید استحمام کرد و مواظب بود هنگام استحمام، داخل وان یا حمام لیز نخورید.

در طول روز لازم است چند ساعتی را به خواب و استراحت پرداخت.

با بدن گرم و عرق کرده در مقابل هوای سرد کولرهای گازی نباید قرار گرفت، چراکه سبب سرماخوردگی می‌شود.

لباس‌‌های زیر خود را بموقع عوض کنید و بشویید.بهتر است لباس‌ها سفید رنگ و از جنس نخی باشند.

بوی نامطبوع پای شما، دیگران را می‌آزارد، بنابراین دست‌کم روزی یک بار پاها را با آب و صابون بشویید تا از بیماری‌های قارچی در امان بمانید.

در عربستان استعمال دخانیات در مکان‌های عمومی ممنوع است.استفاده از نوشیدنی‌های گازدار توصیه نمی‌شود. بکوشید از آب یا دوغ کم‌نمک استفاده کنید، به هیچ وجه از آبخوری‌ها استفاده نکنید و بدون لیوان اختصاصی آب ننوشید، از نوشیدن آب و مایعات بسیار سرد هم بپرهیزید.