«کلید»ی اختصاصی برای قفل‌های اقتصاد

کلید در گروه اقتصاد شبکه یک تهیه می‌شود، در طول هفته از سوی گروه‌های برنامه‌سازی مختلف و با 2 قالب مجزا روی آنتن می‌رود.

قالب مجله محور این برنامه با آیتم‌های متنوع گزارشی و بیشتر در زمینه اقتصاد خرد جهت‌دهی می‌شود و در سوی دیگر، مباحث گفت‌وگو محور این برنامه است که با دعوت از مسوولان فضای سنگین‌تری را برای اجرا طلب می‌کند.

کلید، روزهای دوشنبه را به تهیه‌کنندگی علیرضا اسکندری روی آنتن می‌رود، با ساختاری گفت‌وگومحور و بیشتر به سوی طرح مباحث کلان اقتصادی متمایل است. در پشت صحنه این برنامه حاضر شدیم و با عوامل آن به گفت‌وگو نشستیم.

قبل از شروع برنامه معصومه رفعتی و محمد پیش‌روچی، مجریان برنامه همراه دیگر عوامل دور یک میز نشسته‌اند و متن‌ها را مرور و درخصوص چینش آیتم‌ها و نحوه اجرا بحث می‌کنند.

تقریبا یک ساعت به شروع برنامه مانده است. گروه صحنه نیز در حال چیدن دکور و ... هستند. 2 مهمان امروز برنامه که از بانک صنعت و معدن دعوت شده‌اند از راه می‌رسند و توسط زهرا آبشاری (دستیار تهیه‌کننده)‌ به اتاق گریم هدایت می‌شوند.

همه چیز برای روی آنتن فرستادن برنامه به آرامی و با نظم خاصی پیش می‌رود. از این حیث برنامه کلید یکی از معدود برنامه‌هایی است که هر آنچه قرار است روی آنتن دیده شود از قبل پیش‌بینی می‌شود.

کلید در حقیقت برنامه‌ای اقتصادی است که در ایام هفته تلاش می‌کند مفاهیم مرتبط با علم اقتصاد را با دید جامعه‌شناختی به مخاطب عرضه کند. این برنامه در کنار چینشی که بیشتر بر پایه بحث‌های گفت‌وگومحور استوار است، ریتم تندی دارد. به طوری که پس از پلاتوی ابتدایی برنامه و طرح موضوع توسط مجری بسرعت روی گزارش‌هایی تاکید می‌کند که در جهت بسط و مفهومی کردن محور اصلی برنامه تهیه شده‌اند.

آیتم‌های گزارشی «کلید» در حقیقت گفت‌وگو با کارشناسان و مسوولانی است که با دیدی همه‌جانبه به توضیح درخصوص موضوع انتخابی برنامه می‌پردازند.

تیرداد اسکندری مدتی است که به عنوان گزارشگر با برنامه کلید همکاری می‌کند.

تحصیلاتش را در رشته مهندسی برق به پایان رسانده و کلاس‌های فن بیان را زیر نظر مرتضی حافظی گذرانده است. وی درباره گزارش‌های تخصصی کلید می‌گوید: آیتم‌های گزارشی برنامه در حقیقت پیش‌درآمدی است بر صحبت‌های کارشناسان برنامه. از این‌رو باید بیان بسیار ساده‌ای داشته باشد که هم بیننده‌ها متوجه موضوع شوند و هم تا جای ممکن با مطالبی که در بخش‌های کارشناسی ارائه می‌شود، مرتبط باشد.

وی ادامه می‌دهد: آقای توحید آبشاری که نویسنده و محقق برنامه است، متن‌های گزارش را نیز می‌نویسد. نحوه اجرا و افرادی که با آنها گفت‌وگو می‌شود، کاملا به تم هر روزه برنامه بستگی دارد. یعنی موضوع برنامه است که ماهیت گزارش‌های ما را تعیین می‌کند. قبل از اجرا نیز برخی هماهنگی‌ها انجام می‌گیرد و من نیز یک روز قبل آماده‌سازی اولیه گزارش‌ها را انجام می‌دهم.

«کلید» با وجود محور اصلی‌اش که بر پایه مباحث اقتصادی کلان کشور استوار است، برنامه‌ای با مبحث کاملا خاص و جدی به حساب می‌آید ولی با ساختاری نرم و عام‌گونه، نیم‌نگاهی را نیز به مخاطبان عام شبکه یک دارد.

علیرضا اسکندری، تهیه‌کننده در این‌باره می‌گوید: مخاطبان هدف ما برحسب موضوعات برنامه تغییر می‌کنند. گاهی مسائل اقتصادی که در برنامه با می‌شود، با عامه مردم سر و کار دارد، مثل مسکن یا مصرف سوخت که مسلما مخاطبان بیشتری پای صحبت کارشناسان ما می‌نشینند و گاهی نیز موضوعات خاصی چون رابطه اقتصاد با صنعت و تولیدکنندگان مطرح است که ضمن این که می‌بایست از ادبیاتی بهره ببریم که همه نوع بیننده‌ای را درگیر بحث می‌کند، توجهی خاص نیز به گروه‌های عمده اقتصادی داشته باشیم.

اسکندری همچنین درخصوص برنامه‌های گفت‌وگو‌محور با تم اقتصادی توضیح می‌دهد: «این برنامه‌ها در هر تلویزیونی بخصوص با محتوای اقتصادی می‌بایست دارای ریتم تند و مناسب باشد و به نحوی پیش بروند که برای بیننده خسته‌کننده نباشد.

همه تلاش‌ما در برنامه کلید این است که از فرصت‌ها بهترین استفاده را ببریم و اطلاعات کافی را در کوتاه‌ترین زمان (50 دقیقه)‌ در اختیار بیننده قرار دهیم.»

وی ادامه می‌دهد: گاهی ضرورت دارد برنامه به‌صورت چالشی اجرا شود که برنامه بر مبنای نظرات مختلف برنامه طرح می‌شود. گاهی نیز موضوعات تبیینی و تشریحی هستند و ممکن است برای بیننده ناشناخته باشد. در چنین مواقعی از مسوولان و دست‌اندرکاران استفاده می‌کنیم و با طرح سوالاتی بحث را برای بیننده باز و توضیح می‌دهیم.

از دیگر رویکردهای عام‌محور برنامه کلید می‌توان به جنبه‌های بصری آن اشاره کرد. یکی از این ویژگی‌ها دکور برنامه است که با بهره‌گیری از رنگ غالب آبی ـ فیروزه‌ای بک‌گراندی جذاب و چشم‌نواز را با وجوه صنعت و اقتصاد پیش‌روی بیننده ترسیم می‌کند.

نکته دیگر کارگردانی برنامه است که تحرک و پویایی را در سوئیچ کردن نماهای سیال، بسته و باز به نمایش درمی‌آورد؛ در حالی که اغلب برنامه‌های گفت‌وگومحور سیما نماهایی بسته از چهره مهمان و کارشناس خود به تصویر می‌کشند، کلید جنبه‌های دیداری پرحرکتی را با بهره‌گیری از حداکثر فضا و نمای دکور و گاهی تصاویری زوج، جنبه‌های متفاوتی از تصویربرداری یک گفت‌وگوی استودیویی را در یک نما مورد استفاده قرار داده است.

پیش‌روچی که حدود 4 سال است کارش را با رادیو صدای آشنا آغاز کرده، مدت‌ها به عنوان کارشناس اقتصادی در برنامه «ایران در مسیر توسعه» حضور داشته است و در تلویزیون نیز برنامه‌هایی چون اندیشه جهانی، گام‌های خودکفایی، اقتصاد افق روشن، روزنگار، پیمانه، بدون حاشیه و ... را به اجرا درآورده است.

وی درباره اجرای برنامه‌هایی با مباحث سنگین معتقد است: «احساس می‌کنم که اقتصاد و بحث‌های علمی مرتبط با آن سنگینی خاص خود را دارد و مجری ضمن این که باید سنگینی و وقار چنین برنامه‌هایی را حفظ کند در عین حال باید انعطاف و لطافتی را برای جلب نظر بیننده‌ها به کار برد تا برای مخاطب چشم‌پذیرتر باشد.»

او می‌گوید: «طراحی برنامه کلید به گونه‌ای است که کارگردان و تهیه‌کننده، شروع و خاتمه بحث‌ها را از پیش تعیین می‌کنند و نتیجه‌گیری بحث‌های کارشناسی تا حد امکان روی آنتن اتفاق می‌افتد ولی با توجه به این که برنامه زنده است، گاهی به صورت فی‌البداهه سوالاتی پیش می‌آید یا چیزهای دیگری بحث را به مسیری می‌کشاند که مجری می‌بایست با تسلط و احاطه بر موضوع بحث را جمع‌بندی و در مسیر اصلی برنامه هدایت کند.»

گفتنی است، برنامه کلید از شنبه تا پنجشنبه ساعت 50‌/‌17 تا 40‌/‌18 به صورت زنده روی آنتن شبکه یک می‌رود و در روزهای دوشنبه مهران گیتی‌پور (کارگردان)‌، امیر آبروانی (طراح دکور)‌، جعفر خسروانی‌منش (تصویربردار قسمت گزارش)‌ و آقایان میرزایی، صفری و زارع‌پور (تصویربرداران استودیو)‌ علیرضا اسکندری را در تهیه برنامه یاری می‌دهند.