ایران ششمین کشور حادثه‌خیز دنیا است

بهرام صناعی در گفت‌‌وگو با فارس با اشاره به برگزاری دومین اجلاس رؤسای سازمان‌های هواشناسی اکو، گفت: با هدف توجه بیشتر مسوولان، برنامه‌ریزان و عموم مردم در اقصی نقاط جهان به موضوع بلایای طبیعی، سازمان ملل متحد و سازمان هواشناسی جهانی دهه 90 میلادی را دهه کاهش بلایای طبیعی اعلام شده است.

رئیس سازمان هواشناسی در ادامه افزود: این فراخوان بین‌المللی اولین اقدام متمرکز و جامع نهادهای بین‌المللی در معرفی و آموزش انسانی در تمام ابعاد پژوهشی، برنامه‌ریزی و اجرایی در راستای کاهش اثرات بلیه‌های طبیعی بود.

وی بیان کرد: بر اساس آمارهای بین‌المللی در 27 سال گذشته 3.6 میلیون نفر بر اثر بلایای طبیعی جان باخته‌اند و بیش از 3 میلیارد نفر آسیب دیده‌اند و بیش از 240 میلیارد دلار خسارت مالی وارد شده است.

صناعی بیان کرد: آمار نشان می‌دهد که بلایای طبیعی رو به افزایش هستند. بر پایه یافته‌های آماری بین سالهای 1990 تا 2002 شدت بلایا 4.1 برابر شده است نسبت جان باختگان 6.9 و آسیب دیدگان 5.2 و خسارت مالی 38 برابر شده است و به طور متوسط در هر سال از هر 31 نفر یک نفر از بلایا آسیب دیده و از هر 31هزار نفر یک نفر بر اثر بلیه طبیعی جان خود را از دست داده است.

وی تصریح کرد: از کل حوادث رخ داده در جهان بیش از 80درصد خسارات جانی و مالی در 6 کشور چین، ایران، ترکیه، روسیه، پرو،گواتمالا و 20درصد آن در 64 کشور دیگر بوده است.

صناعی افزود: مطالعات نشان می‌دهند که بر اثر پدیده تغییر اقلیم جریان‌های مداری به تدریج تضعیف شده و جریان‌های نصف النهاری اجازه رشد و توسعه می‌یابند که پیامد آن وقوع امواج گرمایی و سرمایی شدید و بارش‌های سنگین و سیل آسا باشد.

وی متذکر شد: در این میان ایران با توجه به وسعت جغرافیایی، تنوع اقلیمی و... با ابتلا به 31 نوع بلیه از 42 بلیه شناخته شده در دنیا، رتبه ششم حادثه خیزی را در جهـان به خود اختصاص داده است.

به گفته صناعی سالانه یک هزار حادثه مهم در ایران رخ می‌دهد که بین 3تا5 هزار میلیارد تومان خسارت مالی و یک‌ هزار نفر تلفات جانی برجای می‌گذارد که این آمار به غیر از زلزله‌ها و خشکسالی‌ها است.

رئیس سازمان هواشناسی تصریح کرد:‌ در سال 2008 خسارت خشکسالی در ایران 19هزارمیلیارد تومان برآورد شد، این در حالی است که با بررسی‌های کارشناسان در خصوص خسارت جانی مشخص شد، می‌توان 40درصد تلفات جانی را با آموزش و اطلاع رسانی کاهش داد.

وی تأکید کرد: برای مقابله و کاهش اثرات بلایای طبیعی نیاز به ارتقاء همکاری‌های منطقه‌ای داریم. ضمن این‌که آن موجب همگرایی بیشتر، کاهش هزینه‌ها و ارتقاء علمی کشورهای منطقه می‌گردد.

صناعی با اشاره به پدیده ریزگردها و پیگیری این معظل از سوی کشورهای منطقه گفت:جمهوری اسلامی ایران به منظور مقابله با فرسایش خاک و کاهش پدیده گرد و غبار طرح‌هایی در زمینه مدیریت مراتع و مقابله با فرسایش بادی در استان‌های جنوب و غرب کشور تهیه کرده است که همکاران ما در سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور، وزارت جهاد کشاورزی، وزارت نیرو، سازمان حفاظت از محیط زیست و سازمان هواشناسی آنها را پیگیری می‌کنند.

وی افزود: در همین رابطه تجهیز ایستگاه‌های هواشناسی به سامانه‌های سنجش میزان ذرات ناشی از پدیده گرد و غبار و نیز سامانه هشدار سیل در کشور نصب و راه‌اندازی می‌شود.

صناعی اظهار کرد: راه‌اندازی بانک اطلاعات و سامانه مدل سازی با هدف ارائه پیش آگاهی در رابطه با بلایای طبیعی از دیگر راه‌های مقابله و کاهش خطرات احتمالی ناشی از آن است. شناسایی کانون‌های اصلی خطرات ناشی از آن در منطقه باعث می‌شود با اقدام به موقع از بروز خطرات جانی و مالی و ضررهای اقتصادی جلوگیری شود.

رئیس سازمان هواشنای گفت: مقابله با آثار زیانبار پدیده تغییر اقلیم و به تبع آن مهار بلایای طبیعی امری است که نیاز به همکاری و مشارکت کشورهای همسایه و اعضای پیمان دارد و بایستی در سطح منطقه‌ای و جهانی نیز مطرح شده و از دانش و تجربه کسب شده توسط دیگر کشورها در رابطه با بلایای طبیعی مرتبط با هوا و اقلیم استفاده شود؛ نتایج آن ابتداً در اختیار کشورهای عضو پیمان قرار گیرد و برای سایر کشورهای عضو سازمان جهانی هواشناسی نیز ارسال شود.

صناعی بیان کرد: پدیده‌ها و بلایای جوی اقلیمی فراتر از سطح ملی است و اطلاعات هواشناسی و اقلیمی مهم‌ترین رکن مدیریت این پدیده است.

وی گفت: سازمان هواشناسی جمهوری اسلامی ایران علاوه بر مرکز منطقه‌ای مدیریت ریسک بلایای طبیعی، از 3 سال پیش پیگیر ایجاد مرکز منطقه‌ای اقلیم در هواشناسی منطقه 2 آسیا است که تاکنون بخش مهمی از زیرساخت‌های آن آماده شده است که محل این مرکز نیز در محل مرکز منطقه‌ای مدیریت ریسک بلایای طبیعی بوده که این موضوع می‌تواند توانمندی‌های آن را افزایش دهد.

صناعی افزود: در همین رابطه مرکز مدیریت ریسک بلایای طبیعی (ECO ــ RCRM)مکاتباتی را با کشورهای عضو برای ارسال داده‌های هواشناسی و اقلیمی ارسال کرده است که تا کنون تعدادی از کشورها به آن پاسخ داده‌اند. ولی ما انتظار داریم که فرآیند ارسال داده‌های درخواستی توسط اعضاء تسریع شود.

وی با اشاره به برگزاری چهارمین کنفرانس منطقه‌ای تغییر اقلیم که از 20 تا 22 دسامبر 2010 با شرکت سازمان‌ها و دانشمندان کشورهای مختلف در تهران، گفت: مایل هستیم کارشناسان کشورهای عضور را در محل مرکز مدیریت ریسک بلایای طبیعی برای انجام پروژه‌های مشترک میزبان باشیم.