به‌بهانه‌شفافیت‌نبایداخلاق‌راکنار گذاشت

به گزارش جام جم آنلاین علیرضا پناهیان شب گذشته در برنامه «دیروز، امروز و فردا» شبکه سه سیما با موضوع «فرهنگ سیاسی و وضعیت سیاسی» در پاسخ به این سوال که اتفاقی که پس از انتخابات 88 افتاد نشانه چیست؟ آیا حاکی از یک بیماری در نظام است یا نشانه رشد و پیشرفت؟ گفت: اتفاقاتی که افتاده به دلیل هزینه هایی که داشت، هر چند ناخوشایند بود اما هم علامت سلامت نظام و جامعه اسلامی و هم علامت صلابت است. بوجود آمدن این مشکلات علیرغم اینکه نشان داد برخی افراد لیاقت حضور در عرصه سیاسی را ندارند ولی آمادگی جامعه برای برخورد با چنین مشکلات بزرگی را به زیبایی نشان داد.

وی گفت: از نظر جهانی و کسانی که منصفانه نگاه می کنند ایران بعد از انتخابات سال 88 بسیار قوی تر جلوه گر شده تا ایران قبل از 88.

استاد حوزه و دانشگاه تصریح کرد: نتیجه این اتفاقات خوب بود و این ها نشانه رشد جامعه است و ما باید از هر اتفاقی برای رشد جامعه بهره برداری کنیم.

پناهیان تاکید کرد: اتفاقات بعد از انتخابات اگر چه یک تهدید بود اما از آن می توان به سهولت بعنوان یک فرصت استفاده کرد.

وی افزود: اگر از این اتفاقات استفاده کنیم و نهادهای فرهنگ ساز برای رشد فرهنگ سیاسی جامعه از آن استفاده کنند ؛ ما در آینده دوران شکوفایی سیاسی بهتر از امروز را خواهیم داشت.

استاد حوزه و دانشگاه در پاسخ به این موضوع که شما مدعی هستید که اتفاقات پس از انتخابات باعث رشد فرهنگ سیاسی شده، گفت: از اول انقلاب تاکنون فرهنگ سیاسی جامعه ما رشد کرده است. بعنوان مثال در انتخابات ریاست جمهوری قبل برخی از شعارهای کاندیداها لائیک و مطابق با دمکراسی غرب بود اما در انتخابات اخیر همه کاندیداها اخلاقی صحبت می کردند و از امام مایه می گذاشتند که همین نشانه رشد در جامعه است. چرا که سیاستمداران متوجه شدند که اگر کسی از انقلاب دور باشد ، جایگاهی در بین مردم ندارد.

پناهیان افزود:‌ مردم در انتخابات قبل به کسانی رای دادند که زیاد به جناحشان نگاه نکردند. زمانی عده ای تلاش می کردند تا جامعه از نظر سیاسی 2 قطبی باشد و سران 2 قطب تقریبا شناخته بودند اما در انتخابات کسی رای می آورد که به این 2 قطب سیاسی وابستگی ندارد و این بدان معناست که مردم در قطب بندی که نخبگان سیاسی تعیین کردند باقی نماندند.

پناهیان در پاسخ به سوالی در خصوص عوامل مختل کننده رشد سیاسی در جامعه و اینکه افراد موثر در رشد سیاسی چه کسانی هستند؟ گفت: مخاطب رشد و اصلاح فرهنگ سیاسی چند گروه شامل نخبگان سیاسی ، آموزش های سیاسی در جامعه ، آموزش و پرورش ، دانش سیاسی ، رسانه ها و روزنامه ها و عموم مردم هستند که هر کدام برای فرهنگ سیاسی باید فکر و برنامه ریزی کنند و مواظبت کنند تا رفتارشان به فرهنگ سیاسی آسیب نزند.

وی در ادامه با بیان اینکه نگرش جامعه در عرصه سیاست باید حداکثری باشد، تصریح کرد: این بدان معناست که ما می خواهیم دین اسلام را حاکم کنیم که نجات دهنده بشریت است. مامسئولیت بین المللی داریم و ما مسئول نجات جهان هستیم.

استاد حوزه و دانشگاه تاکید کرد: ما باید به نسل ها بگوییم که هدف امام از انقلاب اسلامی، جهانی بود و این به رشد نگرش سیاسی می انجامد.

به گفته پناهیان ما در آستانه یک قیام حداکثری هستیم.

وی با تاکید بر اینکه ما باید حداکثر اندیش باشیم ، گفت: اگر حداکثر اندیش باشیم اوضاع سیاسی جامعه ما درست می شود. اگر یک مسئول سیاسی انقلابی نباشد،نمی‌شود او را به سختی محاکمه کرد که چرا رانت خواری کرد.

استاد حوزه و دانشگاه گفت:‌زدودن انقلاب و به حداقل کشاندن،گاهی اوقات به بهانه معنویت صورت می گیرد. بعضی وقت ها به بهانه بحث های عرفانی و معنوی سیاست زدایی می‌شود.

پناهیان افزود: سیاست اسلام یعنی انقلابی بودن و حداکثری اندیشیدن و نجات جهان بشریت.

وی در پاسخ به این سوال که کسانی که حداکثری بودن را می خواهند به حداقلی تبدیل کنند، غالبا خودشان زمانی حداکثری بودند، گفت: این افراد در مقطع زمانی خاص جوگیر شده بودند. در اوایل انقلاب خیلی ها جوگیر شدند و این کاره نبودند.

استاد حوزه و دانشگاه در پاسخ به این سوال  چرا عده‌ای حداکثری بودن را برنمی تابند، گفت: این افراد باید به شخصیت دورنی خود نگاه کنند. یک انقلابی باید خیلی ازخودگذشتگی داشته باشد. هیجان شورش و انقلاب، ممکن است خیلی ها را در بربگیرد اما آنانی که با مبانی عمیق انقلابی باقی ماندند، خیلی کم هستند.

پناهیان با اشاره به فرمایش امام راحل مبنی بر اینکه هدف انقلاب ایران این است که پرچم را به صاحب اصلی اش بسپاریم، تصریح کرد: مقام معظم رهبری چندی پیش فرمودند که ما در بین کشورهای اسلامی باید الگو باشیم. این یک آرمان بزرگ و یک نگاه حداکثری است.

وی تاکید کرد: فرهنگ سیاسی ما در صورتی درست می شود که در آرمان های سیاسی حداکثری باشیم و به این سمت حرکت کنیم.

استاد حوزه و دانشگاه با بیان اینکه انقلابی بودن خیلی زیبا است، گفت: متاسفانه ما هنوز انقلابی بودن را ترجمه و معنا نکردیم و مصداق آنرا نشان ندادیم.

پناهیان افزود: در دوران دفاع مقدس فرصتی پیدا شد تا انقلابیون را نشان دهیم. الان هم افرادی هستند که بصورت انقلابی در حال کارکردن هستند.

وی در پاسخ به این سوال که آیا امروز که در مبارزه با مفاسد اجتماعی همچون موضوع عفاف و حجاب بحث می شود، باعث انحراف اذهان از مبارزه با مفاسد اقتصادی نمی شود، تصریح کرد: فرهنگ سیاسی جامعه آنقدر رشد یافته و مردم ما تیزبین هستند. هر چه ما این فرهنگ را بیشتر رشد دهیم جلوی مفاسد اجتماعی و اقتصادی را با هم خواهیم گرفت. اگر سیاست را درست کنیم و انقلابی واقعی باشیم، این دغدغه ها همه یک جا درست خواهد شد.

استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به ضرورت شفافیت در عرصه سیاست گفت: یکی از محورهایی که باید در این زمینه رشد یابد، شفافیت در عرصه سیاست است. بعنی سیاستمداران نباید مبهم صحبت کنند ، طرفداری ها و جانبداری ها مصلحت اندیشانه نباشد و باید هزینه های شفافیت پرداخته شود و دو پهلو صبحت نشود.

پناهیان با بیان اینکه خوب است تا رفتار نخبگان در عرصه سیاسی را شفاف کنیم ، خاطرنشان کرد: شاید وظیفه رسانه ها و صداوسیما همین شفاف سازی هاست شفاف سازی کاری است که باید انجام شود تا حق از باطل جدا شود.

وی افزود: در حال حاضر که در آستانه انتخابات قرار نداریم و یک آرامش بعد از طوفان است، در چنین فضایی باید شفاف سازی کنیم.

استاد حوزه و دانشگاه در پاسخ به این سوال که گفته می شود شفافیت حرمت ها را هتک می کنند و اشخاص را عصبی و باعث ایجاد تشنج می شود، گفت: این یک نگرانی بجاست. ما در فرهنگ سیاسی خود، علاوه بر اضافه کردن آداب باید ویژگی های دیگری همچون اخلاق را اضافه کنیم و به سراغ شفافیت هم برویم و به خاطر نگرانی از هتک حرمت ها و آداب نباید از شفافیت پرهیز کنیم و به بهانه شفافیت نباید اخلاق سیاسی را کنار بگذاریم.

پناهایان در پاسخ به این سوال که یک شفافیت اخلاقی صادقانه توام با آداب، افراد دوپهلو را عصبانی می کند، گفت: این مشکل خودشان است.

وی در پاسخ به این سوال که این افراد فضای جامعه را بهم می زنند، گفت: آیا هر کسی که عصبانی شود می تواند فضای سیاسی جامعه را بهم بزند؟ اگر جامعه از رشد سیاسی برخوردار باشد فضای سیاسی جامعه بهم نمی خورد بلکه یک فرد خودش عصبانی می شود.

استاد حوزه و دانشگاه گفت: ما نمی خواهیم طوفان شود اما باید گفتگوی نرم، صمیمانه و شفاف صورت گیرد و رسانه ها باید هوشمندی داشته باشند و طرف را تخریب و متهم نکنند و چیزی هم اضافه نکنند.

پناهیان در پاسخ به این سوال که شما وضعیت شفافیت در جامعه رو به آینده را چگونه ارزیابی می کنید؟ گفت: ما تا الان رو به شفافیت حرکت کردیم که حوادث انتخابات و هر کسی که در این زمینه قدم خیری برداشته، باعث شفافیت شده که در این زمینه هم دوستان و هم دشمنان نقش داشتند و دشمنان هم گاهی موجب شفاف تر شدن اوضاع شدند.

وی افزود: ما در زمینه شفاف شدن باید بحث کنیم که مفهوم شفاف شدن و دو پهلو حرف زدن چیست؟

مدرس حوزه و دانشگاه یکی از محورهایی که در فرهنگ سیاسی نیاز به اصلاح دارد را خود سیاست و نگاه ما به سیاست دانست و گفت: سیاست باید نزد ما قداست و ارزش داسته باشد.

پناهیان تولید علم و اندیشه سیاسی را یکی دیگر از محورهای مورد توجه در فرهنگ سیاسی ذکر کرد و گفت: رشد حافظه سیاسی مردم و حفظ این حافظه محور دیگر است. نباید گذشته خوب یا بد سیاستمداران که در جامعه هستند، فراموش شود. مردم باید در جریان گذشته آنها باشند.

وی فایده پاک نکردن حافظه سیاسی را تصمیم گیری بهتر مردم ذکر و تصریح کرد: متاسفانه عده ای فکر می کنند گذشته سیاسی افراد مباحث اخلاقی فردی است و آنرا پنهان می کنند. یک مسئول مملکتی استعفا داده و 3 روز پنهان شده و امام راحل در جواب استعفای ایشان فرموده که انسان موقع عصبانیت تصمیم نمی گیرد، این موضوع را مردم باید بدانند. هدف ما درشت نمایی به قصد تخریب نیست بلکه هدف اینست که حافظه پاک نشود.

استاد حوزه و دانشگاه گفت:یک سیاستمدار ایرانی در آمریکا در جمع خبرنگاران گفته که جامعه ما کم کم دارد به سمت دموکراسی حرکت می کند و انشاالله ما  به شما می رسیم. این جملات عزت هر ایرانی را لکه دار می کند. یا اینکه کدام مسئول سیاسی به امام راحل نوشت مردم دیگر به جنگ نمی روند. این مسایل دیدگاههای آدمهاست و نباید حافظه مردم را از آنها پاک کرد.

پناهیان افزود: وقتی صدام به کویت حمله کرد چه جریان و چه کسانی در مجلس شورای اسلامی اعلام کردند که صدام خالد بن ولید است و ایران باید از وی حمایت کند؟ در آن موقع مقام معظم رهبری محکم ایستاد و تاکید داشت که صدام دشمنان ماست و ما از وی حمایت نمی کنیم. کدام جریان سیاسی بود که چنین مطالبی را بیان می کرد؟

وی افزود: کدام جریان سیاسی اصرار داشت که ایران باید با طالبان مراوده سیاسی داشته باشد؟ آیا روزنامه های با گرایش ملی – مذهبی دنبال این موضوع نبودند؟ شما روزنامه های جامعه و طوس را نگاه کنید. می خواستند پروژه آمریکا را در منطقه تکمیل کنند. ایران با طالبان دست به یکی شود و وقتی آمریکا به طالبان حمله کرد، به ایران هم حمله کند. می خواستند ایران را با صدام گره بزنند و وقتی به صدام حمله شد به ایران هم حمله شود.

استاد حوزه و دانشگاه گفت: آمریکا چقدر سعی کرد که ایران ، صدام و طالبان را در جهان یکی نشان دهد؟ اما فقط و فقط تدبیر مقام معظم رهبری بود که ما را نجات داد.

پناهیان گفت: در کدام انتخابات بود که شعار تغییر و تحول داده شد اما وقتی 2 رئیس جمهور با همین شعار عوض شدند ، دولت دست یک گروه باقی ماند؟

وی با بیان اینکه ما نباید حافظه  سیاسی مردم را از این مسایل پاک کنیم، تصریح کرد: آیا می دانید صهیونیست ها از پاک کردن حافظه سیاسی مردم چه حسن و سواستفاده ای به عمل می آورند؟

پنهاهیان افزود: بعضی ها وقتی از نجابت نظام اسلامی سواستفاده می کنند ، این شفاف سازی ها در این مواقع فایده دارد.

مدرس حوزه و دانشگاه اخلاق ، صداقت ، ظلم نکردن، رواج شیوه گفتگوی منطقی، تنش زدایی ، سیاه و سفید نکردن و... را از محورهای دیگر مورد توجه در فرهنگ سیاسی ذکر کرد.

پناهیان با بیان اینکه بعضی افراد از نجابت و اخلاق اسلامی که الان در فضای سیاسی جامعه است، سوء استفاده می کنند ، گفت:  نجابت و اخلاق را باید کماکان حفظ کرد و در عین حال باید سراغ شفافیت رفت.

وی گفت: مقام معظم رهبری فرمودند مناظره های تلویزیونی باید ادامه پیدا کند و باید شفاف شود و خودشان یکی دو قدم برای شفافیت برداشتند.

مدرس حوزه و دانشگاه در پاسخ به این سوال که اینکه شما می گویید مقام معظم رهبری یکی دو قدم برای شفافیت برداشتند، منظور چیست؟ گفت: مثلا ایشان با توجه به دیدگاه های دیگران که با ایشان مخالفت داشتند، فرمودند دیدگاه های اقتصادی و منش اداره جامعه توسط رئیس جمهور کنونی به دیدگاه های من نزدیکتر است. رهبری این را صریحا بیان فرمودند و الان صداوسیما باید چندین مناظره در زمینه تفاوت این دو دیدگاه برگزار کند و از بحث فتنه باید بیرون بیایید.

یوسف اسدی-خبرنگار جام جم آنلاین