کشاورزی مدرن دریاچه ارومیه را نجات می‌دهد

وی باروری ابرها، انتقال آب از حوزه‌های دیگر، تبدیل کشاورزی سنتی و مصرفی استان به شیوه‌های مدرن، افزایش راندمان آبیاری و بهبود الگوی کشت را از جمله راهکارها و برنامه‌های پیشنهادی برای پیشگیری از خشکی دریاچه ارومیه در سال‌های آتی عنوان کرد.

وی با بیان این‌که ارتفاع مصوب دریاچه ارومیه 10‌/‌77 متر است، افزود: ارتفاع این دریاچه در حال حاضر به 6‌/‌71 متر رسیده است. کارشناس مسوول زیستگاه‌های اداره کل محیط زیست استان با اشاره به این‌که خشک شدن این دریاچه از داخل به سمت بیرون شکل گرفته است، تصریح کرد: طی سال های اخیر آب این دریاچه 20 میلیارد متر مکعب کاهش داشته است.

وی با اشاره به این‌که حجم آب دریاچه ارومیه باید 31 میلیارد متر مکعب باشد، حجم فعلی آب این دریاچه را 10 میلیارد مترمکعب عنوان و اظهار کرد: امکان بازگشت این حجم آب به دریاچه در کوتاه مدت وجود ندارد.

جباری با اعلام این‌که دریاچه ارومیه به هیچ وجه بطور کامل خشک نمی‌شود اعلام کرد: امکان تقسیم این دریاچه به دریاچه های کوچکتر وجود دارد.

در همین حال قائم مقام سازمان حفاظت محیط زیست کشور نیز چندی پیش اعلام کرده بود که در آینده نزدیک با همکاری دیگر دستگاه‌ها حقآبه مناسب برای این دریاچه مشخص و از حفر چاه‌های غیرمجاز در حوزه آبریز این دریاچه جلوگیری خواهد شد.

2500 سال پیش آب دریاچه ارومیه شیرین و وسیع‌تر از امروز بوده به طوری که وسعت آن تا کوه‌های اشنویه رسیده بود و مردم دهکده‌های ساحلی به کار ماهیگیری مشغول بودند که وجود دهکده‌ای به نام بالیق‌چه (ماهیگیر) در نزدیکی نقده و تراس‌های دریایی موجود در آن روستا می‌تواند به عنوان تایید این نظریه باشد.

دریاچه ارومیه در آن دوران متصل به دریاچه خزر بوده و قره داغ و سبلان به صورت شبه جزیره داخل این دریاچه قرار داشتند که از طریق کوه‌های البرز به صورت باریکه‌ای به خشکی راه داشت.

محققان معتقدند در طول تاریخ دو اتفاق مهم برای این دریاچه رخ داده است؛ یکی این که کوه ما بین دریاچه ارومیه و رودخانه ارس در اثر فعالیت کوه‌زایی و حرکت‌های قشر زمین می‌شکند و موجب می‌شود قسمت اعظم آب دریاچه به دریاچه خزر بریزد.

دوم این‌که آجی‌چای (تلخ رود) در مسیر خود در جلگه سراب بر اثر سایش زمین به معدن نمک می‌رسد و نمک عظیمی را وارد دریاچه می‌کند و آب دریاچه به حدی تلخ و شور می‌شود که امکان حیات هرگونه آبزی جز آرتیمیا را در آن غیرممکن می‌سازد.

امروزه کاهش شدید آب دریاچه ارومیه، آرتیمیا؛ تنها موجود زنده این دریاچه را نیز در شرایط بحرانی قرار داده است. اطلاعات نشان می‌دهد بر اثر شوری بیش از حد آب، تعداد تخم آرتیمیا از 5 تا 30 عدد در هر لیتر آب دریاچه ارومیه، به یک تخم کاهش یافته است.

با توجه به این که دریاچه ارومیه یکی از زیستگاه‌های اصلی آرتیمیا در جهان است، باید برای حفظ ذخایر آرتیمیا شرایط را به گونه‌ای فراهم سازیم تا شاهد احیای این دریاچه با منبع سرشار آرتیمیا باشیم.