باستانشناسان پس از 33 سال بازگشتند
گمانهزنی دوباره در تپه پیش از ایلامی "زبرجد"
پس از 33 سال از آخرین مراجعه گروهی از باستانشناسان ایرانی به سرپرستی هنری رایت به محوطه باستانی زبرجد در ایذه، این تپه پیش از ایلامی دوباره مورد گمانهزنی قرار میگیرد. اکنون با گسترش شهر ایذه، تپه زبرجد میان ساخت و سازها محصور شده است.
وی در ادامه گفت: «از آن تاریخ دیگر این دو محوطه باستانی مورد کاوش قرار نگرفتند و هرکدام سرنوشت جداگانهای داشتند. محوطه سبزعلی که در انحصار سازمان آب و برق قرار گرفت و پشت فنسهای این سازمان پنهان شد و تپه زبرجد نیز اسیر ساخت و سازهای شهری شد.»
به گفته مهرکیان اکنون پس از 33 سال "عباس مقدم"، باستانشناس ایرانی به محوطه باستانی زبرجد میآید تا با انجام گمانهزنی و لایهنگاری فصل جدیدی از مطالعات خود را آغاز کند.
مهرکیان درباره شیوه تربیت باستانشناسان در پیش از انقلاب گفت: «در آن زمان بخشی از دوره آموزش باستانشناسی، سپری کردن یک فصل کامل باستانشناسی به مدت سه ماه و نیم در دشت قزوین بود. سه تپه سگزآباد، قبرستان و زاغه از سوی مرحوم دکتر نگهبان انتخاب شده بود و باستانشناسان جوان با اقامت در کاروانسرای محمدآباد خره این کاوشها را بدون حضور کارگر انجام میدادند.»
وی در ادامه گفت: «هرچند این کاوشها به سرپرستی دکتر نگهبان، باستانشناسان را آماده کار میدانی میکرد اما برای استخدام در مرکز باستانشناسی وقت کشور کافی نبود. به همین جهت رئیس وقت مرکز باستانشناسی تصمیم گرفت باستانشناسانی که قصد استخدام در این مرکز را دارند باید یک فصل کاری دیگر بدون حقوق و مزایا را در یکی از محوطههای باستانی کشور سپری کنند. وی از هنری رایت خواست تا این محوطه را انتخاب کند که رایت نیز ایذه را به این منظور انتخاب کرد.»
مهرکیان میگوید که خود وی این دوره آموزش عالی را با کاوش در گنبد سلطانیه به سرپرستی سعید گنجوی گذرانده و در آنجا تپه نور را مورد کاوش قرار داده است.
به این ترتیب نخستین گروه از باستانشناسان جوان آن زمان یعنی سید منصور سید سجادی (سرپرست کاوشهای باستانشناسی شهر سوخته)، اسماعیل یغمایی (از باستانشناسان پیشکسوت که تا کنون سرپرست چندین محوطه باستانی بوده است)، الهه شاهی، اسماعیل بنایی شهین عاطفی و حاتمی به همراه هنری رایت به ایذه سفر کرده و در محوطه باستانی زبرجد کاوش کردند.
مهرکیان تاکید کرد که اهمیت دو محوطه باستانی سبزعلی و زبرجد باعث شد تا هنری رایت این دو محوطه را برای پایان بخشیدن به دوره آموزش عالی باستانشناسان جوان انتخاب کند. این دو تپه هنوز هم از نظر باستانشناسی اهمیت زیادی دارند و باید مورد مطالعه دقیق قرار گیرند.
محوطه باستانی زبرجد متعلق به دوره پیش از ایلامی است که به آن «اروگ» گفته میشود.
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
