بررسی اثرات خوابیدن بر حافظه خوابی که فراموشی می آورد

یک روز سخت را پشت سر گذاشته اید پس از یک رانندگی طولانی ، سرانجام به منزل دوست خود می رسید.

کد خبر: ۲۹۰۷۸

آرزوی یک خواب شیرین را دارید ، اما گرفتار دوستی پرحرف و وراج شده اید که دوست دارد شما را با جدیدترین اخبار و شایعات روز سرگرم کند و به مدت 4تا 5ساعت به خیال خود وقت شما را پر می کند. وقتی سرانجام به آرزوی خود می رسید و می خوابید و سپس بیدار می شوید، نمی دانید کجا هستید و یا این که محل آشپزخانه کجاست . اما می توانید بوضوح برخی از آن شایعاتی را که دوستتان برای شما تعریف کرده بود، به خاطر بیاورید. دلیل این اتفاق چیست و چرا برخی چیزها را بوضوح به یاد می آورید و برخی را نمی توانید؛ براساس تحقیق جدیدی که در دانشگاه پنسیلوانیا صورت گرفته ، مشخص شده است که چون برخی از انواع حافظه ها در مناطق مختلف مغز ذخیره می شوند و این مناطق مختلف نیز هرکدام بر اثر محرومیت از خواب و زمان بندی این محرومیت به طور مختلفی تحت تاثیر قرار می گیرند، این اتفاق بروز می کند. زمان بندی همه چیز است : این تحقیق نشان می دهد که اگر موشها بلافاصله پس از آموختن مطلبی مثلا یادگیری راههای خروج از محیطی که در آن قرار دارند؛ به مدت 5ساعت از خواب محروم شوند؛ پس از این که از خواب بیدار شوند، تمامی حافظه خود را در آن زمینه از یاد برده اند. اما درخصوص درک چیزهای دیگر دچار مشکل نمی شوند. و این به عقیده استادیار بیولوژی «تد آبل» نشان می دهد که فقدان و کمبود خواب بر روی حافظه های مختلفی که در سیستم های عصبی مختلفی ذخیره شده اند ، اثر می گذارد پس براساس این تحقیق ، زمان بندی خواب ، همه چیز است . آبل بیان می کند که این طور نیست که بر اثر کم خوابی توانایی انجام تمام کارها را از دست بدهیم و فقط حافظه هایی که آسیب پذیرند در اثر کم خوابی دچار این مشکل می شوند. در حالی که اکثر مردم فکر می کنند کم خوابی آنها را از انجام هر کاری ناتوان می کند و معتقدند که نمی توانند صداها را بشنوند و یا به محیط اطراف و رانندگی خود توجه داشته باشند و واکنش نشان دهند ؛ اما این پژوهش که بتازگی توسط تیم آبل صورت گرفته است ، این اعتقادات را تایید نمی کند. گرچه سیستم های حافظه در مغز انسان دقیقا مشابه موشها نیست ، اما آبل معتقد است که ما نیز به احتمال زیاد پس از کمبود خواب دچار چنین مشکلاتی خواهیم شد؛ زیرا ما نیز انواع مختلف حافظه ها را در مناطق مختلفی از مغز خود ذخیره می کنیم . آبل و همکارانش از موشها به عنوان سوژه آزمایش های خود استفاده کردند و هدف آنها این بود که دقیقا مشخص کنند هر نوع از حافظه در کدام قسمت از مغز ذخیره می شود و چگونه بر اثر کم خوابی تحت تاثیر قرار می گیرند. به این موشها هم محیطی را که به طور ناگهانی در آن قرار می گرفتند می شناساندند و هم علایمی که آنها را از وجود خطرات آگاه می کرد، آموزش می دادند. سپس بلافاصله پس از این آموزش ها یک گروه از آنها را با ضرباتی آهسته و آرام به مدت 5ساعت از خواب محروم می کردند و به بقیه اجازه می دادند که ساعتها بخوابند. آنها دریافتند که موشهایی که بلافاصله پس از آموزش بیدار نگه داشته می شوند، قادر نبودند حافظه مربوط به محیط اطراف خود را نگهداری کنند، ولی با شناسایی صداها و علایم راهنمایی مشکلی نداشتند. اما موشهایی که توانسته بودند بلافاصله بخوابند، هر دو نوع حافظه را به خاطر سپرده بودند. پس این محققان دریافتند که زمان بندی خواب ، نکته بسیار مهمی است . همچنین آنها دریافتند که توانایی یادگیری موتور سواری ، نواختن پیانو و یا ضربات پیچیده تنیس با کمک منطقه ای از مغز با نام سربلیوم (قشر مغز) صورت می گیرد. همچنین به یاد سپردن وقایع مختلف با پا درمیانی هیپوکامپوس رخ می دهد و آموختن واکنش نشان دادن به محرکها با کمک منطقه دیگری از مغز با نام آمیگدالا صورت می گیرد. پس کمبود خواب بلافاصله پس از یادگیری فقط حافظه ای را که در هیپوکامپوس قرار دارد، پاک می کند و به آمیگدالا کاری ندارد. همچنین این تحقیقات می تواند امید پیشرفت های ارزشمندی را در ساخت داروهای کمک کننده برای مبارزه با فراموشی به دانشمندان داروساز بدهد.