از این بازار دست خالی بیرون نمی‌روید

پاسخ این پرسش یکی از بازارهای بزرگ و کم‌نظیر خاورمیانه است که نمونه‌ای است از پیوند خوردن هنر و ذوق ایرانی با تجارت، در این بازار حدود 40 صنف و شغل گوناگون از فرش فروش تا عطار فعالیت می‌کنند. تاریخ ساخت آن دقیقا مشخص نیست اما حوالی سال 1193ه .ق زلزله‌ای مهیب آن را ویران کرد و سال‌ها بعد تبریزی‌ها بازسازی‌اش کردند.

خیلی از جهانگردان و تاریخ‌نویسان به نام از زیر سقف بلند و سوراخ سوراخ این بازار گذشته‌اند و آن را در سفرنامه‌های‌شان ثبت کرده‌اند که از آن جمله می‌توان به توان مقدسی، یاقوت، مارکوپولو، ابن بطوطه، حمدالله مستوفی و شاردن اشاره کرد که در سفرنامه‌اش نوشته است این بازار 15000 باب مغازه دارد و بزرگترین بازار آسیا است. شاید یکی از عللی که پای خیلی از جهانگردان معروف را به این بازار باز کرده، این است که در گذشته‌های دور بسیاری از کاروان‌های گذری در مسیر جاده ابریشم از شهر تبریز و این بازار می‌گذشتند. بازاری که از آن حرف می‌زنیم سال 1354 جزو آثار ملی ثبت شده است و قرار است بزودی در فهرست آثار جهانی یونسکو قرار گیرد.

این بازار آنقدر جذاب است که ممکن نیست بتوانید دست خالی از آن بیرون بروید یا بتوانید آن را در یکی دو ساعت تماشا کنید. حتما در بازار امیر، بازار کفاشان، بازار حرمخانه، راسته بازار، یمن دوز بازار، بازار حلاجان، قیزبستی بازار، بازار سراجان، راسته کهنه، بازار کلاهدوزان، دلاله زن بازار، بازار صادقیه، بازار مسگران و... سرگردان می‌شوید، حتما وقتی به تیمچه مظفریه که بزرگترین گنبد بازار را دارد برسید از گوشه و کنارش چند عکس هنری می‌گیرید، حتما در تیمچه زیبای امیر برای سازنده‌اش، صمد معمار، که می‌گویند اواخر عمر در تنگدستی از دنیا رفت، فاتحه می‌خوانید، حتما... .

پاسخ 14 حرفی جدول را پیدا کردید؟ حدس‌تان درست است، پاسخ، بازار سنتی تبریزاست! پس تا دیر نشده سری به تبریز بزنید و از این بازار دیدن کنید چون اوضاع کنونی نشان می‌دهد معماری مدرن به این مجموعه عظیم هجوم آورده و مثل موریانه مشغول جویدن زیبایی و اصالت آن است و اگر دیر بجنبید شاید پیش از آن که این اثر ثبت جهانی شود، چیزی از آن باقی نماند.

علی یوشی‌زاده