انجام چنین محاسباتی در گذشته به دستگاههایی نیاز داشت که وزن آنها بیش از 30 تن بود و فضایی به اندازه یک اتاق را اشغال میکردند، اما امروزه این محاسبات از طریق رایانههایی انجام میشود که تنها 140 گرم وزن داشته و میتوان به آسانی آن را در جیب لباس یا کیف دستی کوچک جای داد. در سال 1953 تنها از 100 رایانه در سراسر دنیا استفاده میشد، در حالی که امروزه میلیاردها رایانه از قسمت مرکزی تجهیزات الکترونیکی تا رایانههای قابل برنامهنویسی در خانهها، مدارس، سازمانها، ادارات دولتی و دانشگاهها برای انجام کارهای مختلف مورد استفاده قرار میگیرند.
رایانههای شخصی پیشرفته از تواناییهای بیشتری در مقایسه با رایانههای بسیار بزرگ و چندین میلیون دلاری که در دهه 1960 و 1970 میلادی مورد استفاده قرار میگرفت، برخوردار هستند. نخستین رایانه الکترونیکی که از قابلیت انجام مجموعهای از محاسبات کلی برخوردار بود در سال 1946 میلادی و با همکاری مشترک جان ویلیام ماچلی و جان اکرت طراحی و ساخته شد. ماچلی پس از پایان تحصیلات خود در رشته مهندسی الکترونیک دانشگاه پنسیلوانیا در فیلادلفیا به تدریس پرداخت. در جریان جنگ جهانی دوم از ماچلی و اکرت که از مهندسان به نام این رشته بودند خواسته شد راهکار مناسبی را برای تسریع انجام محاسبات لازم برای شلیک به توپخانههای صحرایی ارتش آمریکا ارائه کنند. پس از انجام بررسیهای لازم این دو محقق، ساخت یک رایانه دیجیتالی چند منظوره که میتواند از دادههای وارد شده به صورت اطلاعات رمزی برای انجام محاسبات استفاده کند، پیشنهاد کردند. اواخر سال 1946 آنها دستگاه بسیار بزرگی که متشکل از بیش از 18 هزار لوله خلاء بود طراحی کردند که برای نخستین بار توسط آمریکا و برای انجام آزمایشات پرتاب گلوله در سال 1947 میلادی مورد استفاده قرار گرفت. یک سال بعد ماچلی و اکرت کارخانهای را برای ساخت رایانه در حجم انبوه راهاندازی کردند. در سال 1949 نخستین رایانههای خودکار که در آنها به جای کارت منگنه از نوارهای مغناطیسی استفاده شده بود، طراحی و ساخته شد.
سومین رایانه، یونیواک نام داشت که بویژه برای کاربردهای تجاری و بازرگانی طراحی شده بود. این محققان به فعالیت خود در زمینه طراحی و ساخت رایانههای مختلف ادامه دادند و جوایز و افتخارات بیشماری را از آن خود ساختند. امروزه همچنان تحقیقات در زمینه طراحی و ساخت نرمافزارها و سختافزارهای رایانهای به موازات هم انجام میشود که تلاشهای انجام شده در هر یک از این زمینهها میتواند دیگری را تحتتاثیر قرار دهد.
افسانه الوندی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم