خـاطرات دیروز سرزمین مردش در برابر همه نامردمیها در ذهنش میگذرد. وقتی آرم برنامه «آوای اقتدار» کاری مشترک از ارتش جمهوری اسلامی ایران و گروه حماسه رادیو ایران را میشنود انگار همان سرباز دیروز میشود که برای رفتن لحظهای درنگ نکرده است.
وقتی به استودیوی ضبط برنامه میرسم که آقای غفارزاده گزارشگر رادیو ارتش چند سیدی گزارش را به حسین فاطمیان میدهد و او سیدی را داخل دستگاه میگذارد تا برای پخش آماده شود. مرتضی حافظی با آرامش خاصی متنها را نگاه میکند. آرم برنامه پخش میشود و تو به یاد رژه مقتدرانه برادران نظامی کشورت میافتی که چطور با شهامت و شجاعت و جسارتی وصفنشدنی از مرزهای هوایی و دریایی و زمینی و آبهای همیشه خلیجفارس و دریای نیلگون خزر حفاظت میکنند. چطور در نقطه صفر مرزی دیدهبانی میکنند تا مبادا دشمن فکر حمله را در ذهنش تصور کند.
حافظی با طمانینه خاصی میگوید: «به نام یکتای هستیآفرین. سلام بر شما شنوندگان محترم ارجمند رادیو ایران. این هفته هم با یکی دیگر از برنامههای آوای اقتدار، ویژه ارتش جمهوری اسلامی ایران، میهمان لحظات گرم شما هستیم و مفتخریم یک بار دیگر در خدمت شما خوبان باشیم.» بعد از پخش یک موسیقی حماسی حافظی ادامه میدهد: «با نگاهی اجمالی به نقشه میهن عزیزمان و اندکی تامل به آسانی درمییابیم که سراسر ایران پهناور، زادگاه شیرمردانی است که در طول تاریخ این مرز و بوم برای حفظ و حراست از کیان و عزت ایرانزمین از هیچگونه جانفشانی و رشادتی دریغ نکردند و با گذشتن از جان خود سربلندی و اقتدار را برای این خاک پاک به ارمغان آوردند.»
در ادامه برنامه حافظی از خوزستان و شهامت و پایداری شیرزنان و مردان مردش میگوید که به مردانگی و شهامت آبرویی دوباره بخشیدهاند و از آقای علیاصغر نادرپور که در جمع لشکر 92 زرهی اهواز است میخواهد گزارش خود را شروع کند. نادرپور با علی محرابی فرمانده این لشکر گفتوگوی خود را آغاز میکند و از تاسیس این لشکر در سالهای 43 ــ 42 و فعالیتهای این نیرو در قبل از جنگ و درگیریهای پراکندهای که در مرزها وجود داشته همچنین حضور پرصلابت این نیرو در زمان جنگ میگوید.
صدای فرماندهای از پیجر شنیده میشود: «رزمایش رعد 6 با رمز یاحسین یاحسین یاحسین آغاز میشود» و پس از آن سرهنگ حسینی فرمانده گردان مستقر در این رزمایش در خصوص ماموریت گردانش که کنترل و مراقبت از مرزها را برعهده دارد صحبت میکند.
پس از آن صدای نفسزدن نادرپور شنیده میشود. از خصوصیات بارز این گزارشگر توانمند رادیو ایران توصیف قشنگ او از محل گزارش است به طوری که احساس میکنی با نادرپور هستی و هر آنچه را که او میبیند تو هم میبینی. نادرپور میگوید: پا به مناطق مرزی میگذاریم؛ جایی که دکلها و برجهایی دیده میشود و کسانی که دیدهبانی میکنند، آنهم دیدهبانی هوایی!
نادرپور از پلهها بالا میرود تا بتواند با دیدهبان میلاد برزگر صحبت کند: «سلام، خدا قوت. خسته نباشید» و دیدهبان میگوید: «خسته نمیشم این شغلم هست.» نادرپور میپرسد: «دیدهبانی یعنی چه؟» و او میگوید: «طرز پاییدن یک منطقه را دیدهبانی میگویند.» نادرپور از دیدهبان منطقه صفر مرزی میخواهد که از وسایل موجود در اتاقک دکل بگوید و او به تلفن و قطبنما اشاره میکند و میگوید: «تمامی دیدههایم را به فرماندهام گزارش میکنم.» گزارش بعدی نادرپور گفتگو با کاظم بیاتی گروهبان یکم یکی از گردانهای نمونه منطقه جفیر طلائیه میباشد. بیاتی از اینکه از مـرزها حفاظت میکند احساس افتخار میکند و میگوید: جوانهای همسن و سالم بدانند که در کورترین نقطه صفر مرزی هستند کسانی که برای حفاظت از خاک میهن سختیها را بر خود تحمل میکنند تا ایران آباد و سربلند بماند.
وقتی که گزارشهای نادرپور تمام میشود حافظی این برنامه 15 دقیقهای را به اتمام میرساند: «خب دوستان شنونده، به پایان برنامه این هفته آوای اقتدار رسیدیم. پیشنهادهای ارزشمندتان را از طریق شماره تلفن 81954425 با ما در میان بگذارید. تا هفته آینده و آوای اقتداری دیگر، خدا نگهدار.»
وقتی برنامه تمام میشود از حسین فاطمیان سردبیر و تهیهکننده برنامه «آوای اقتدار» در خصوص مـوسیقیهایی که در دل برنامه استفاده میکند میپرسم. او که از سال 75 به عنوان دستیار تهیه با گروه اقتصاد شبکه اول سیما همکاری خود را شروع کرده است، میگوید: «موسیقی متناسب با متن برنامه و بیشتر از موسیقیهای حماسی و آنچه که عرق ملی را در اذهان زنده میکند استفاده میکنم.» فاطمیان که از سال 79 وارد رادیو شده و کارش را با تهیهکنندگی در پخش رادیو ایران آغاز کرده و بعد از آن برنامه «یک گزارش» اولین کار تهیهکنندگیاش بوده، میگوید: من از تهیه برنامه «آوای اقتدار» لذت میبرم، چون نظامیان خصوصا برادران ارتشی ما منظم هستند و سر وقت سرضبط برنامه با گزارشهای متنوع و مطالب مفید حاضر میشوند. به یاد ندارم که برنامه با تاخیر ضبط شود.
میپرسم چه مطالبی در آوای اقتدار پخش میشود، مـیگـویـد: بـرنامه بیشتر جنبه اطلاعرسانی دارد. محورهایی که در برنامه به آن پرداخته میشود تشریح عملیاتهای بزرگ و پیروزمندانه ارتش، یادوارههای شهدا و گرامیداشت شهدای ارتش، تجلیل از ایثارگران ارتش، دستاوردهای مختلف ارتش در زمینههای علمی، نظامی، دریایی، زمینی مباحث آموزشی ویژه سربازان و یگانهای رزمی، پرداختن به مقولههای ورزشی در ارتش، هنر، فیلم، سینما و جشنوارههای مختلفی است که ارتشبانی آن میباشد. همچنین گفتگو با فرماندهان و خانوادههای موفق ارتش و بیان سختیهای کار در محیط نظامی از دیگر موضوعاتی است که بهآن پرداخته میشود. فاطمیان سردبیر موفق را کسی میداند که اشراف کامل به موضوعی که میخواهد به آن بپردازد داشته باشد، همچنین با تحقیق، برنامه را بسازد و در تیمش نویسندههای توانا و آگاه داشته باشد که به سیاستهای سازمان آگاهی داشته باشند.
فاطمیان درخصوص برنامه «آوای اقتدار» میگوید: برنامه میتواند از این که هست بهتر باشد. چنانچه بتوانیم فرم برنامه را تغییر بدهیم و از گزارشهای مستند استفاده کنیم احساس میکنم که از کسالت شنونده جلوگیری شود. ضمن این که جا دارد زمان برنامه هم بیشتر شود.
مرتضی حافظی گوینده ارشد صدای جمهوری اسلامی ایران که در سال 61 وارد رادیو شده و هماکنون در رادیو ایران گویندگی برنامههای راه شب جمعهشب، جهان سیاست، به افق آفتاب، پاسداران و ایستگاه اندیشه را برعهده دارد و همچنین روزهای یکشنبه در بخش عصرگاهی رادیو پیام به گویندگی مشغول است درخصوص لحن و اجرا در برنامه «آوای اقتدار» میگوید: آوای اقتدار مستند گزارشی و بیان فعالیتهای یگانهای مختلف ارتش است. معمولا زمانی که اتفاق مهمی در کشور روی میدهد مثل انتخابات و راهپیمایی مردم در روز 22 بهمن که نیاز به تهییج احساسات مردم است از لحن حماسی استفاده میشود، اما در این برنامه گوینده نقش یک راوی را اجرا میکند و مطالبی را که نویسنده عنوان کرده با بهترین شکل و هنر گویندگی آن را میخواند.
حافظی به نقش متن در اجرای گوینده اشاره میکند و میگوید: یک متن شکل لحن و نحوه اجرا و میزان ارتفاع صدا را تعیین میکند، زیرا که گوینده میخواهد کارش را به نحو مطلوب انجام دهد. حافظی بین اجرای برنامههای روتین گروه حماسه رادیو ایران و ویژهبرنامه حماسی فرق قائل شد و گفت: گاهی میخواهی از اقتدار نیروهای مسلح صحبت کنی بنابراین با اقتدار و احساس غرور از صنایع نظامی میگویی و از این که مسائل را به سمع و نظر مردم میرسانی لذت میبری. همین طور که در دوران جنگ اطلاعیههای نظامی را با شور و حال خاصی میخواندیم و خودمان را شریک پیروزیها میدانستیم و تحت تاثیر قرار میگرفتیم، اما لحن اجرا در دادن اطلاعات از یک پایگاه نظامی متفاوت است. در برنامههای معمولی گوینده احساس مسوولیتش بیشتر است و با مسوولیت بیشتری متن را اجرا میکند تا مخاطب و شنونده بهترین بهره را ببرند.
فرصت را غنیمت میشمارم و با علیاصغر نادرپور یکی از گزارشگران خوب رادیو ایران همکلام میشوم. او که بین مردم بودن را برای خودش افتخار میداند درخصوص تهیه گزارش از برنامه «آوای اقتدار» میگوید: برای تهیه گزارش از قوای ارتش قبلا هماهنگیهای لازم با فرماندهان مراکز نظامی صورت میگیرد و زمانی تعیین و سپس با حضور خود در آن مکان گفتگو و برنامهریزی و نحوه تهیه گزارش با فرماندهی انجام میشود. یکایک به نقاط مختلف رفته و کار آغاز میشود. شرایط تهیه گزارش از قوای ارتش همچون دیگر نهادها و ارگانها متفاوت است چه در داخل پادگانها باشد و چه در یگانها و مقرها و سنگرها. اولین نگاه یگانگی، اتحاد، نظم و دیسیپلین حاکم نظرها را به خود جلب میکند. سلسلهمراتب حکم اصلی را نقش میبندد که این نشان از افتخار برای هر ایرانی دارد. نادرپور ادامه میدهد: برای بنده این بس که به عنوان گزارشگر رادیو ایران اولین اطلاعات راجع به دستاوردهای نظامی را میبینم و میشنوم و همین شنیدهها و دیدارها دستمایهای میشود برای نحوه چگونگی تهیه گزارش و گفتگو با سربازان و درجهداران و افسران و امیران در ارتش جمهوری اسلامی ایران. وقتی از احساس نادرپور برای تهیه گزارش برنامه «آوای اقتدار» میپرسم، میگوید: از سربازان بگویم که در حین آموزش و خدمت احترام به پیشکسوت بزرگتر و درجات نظامی را میآموزند. درجهداران، این افراد از جان گذشته و ایثارگر که پا به پای سربازان جان بر کف در هر نقطه و گوشهای از سرزمین کشورمان خدمت میکنند. از افسران بگویم که با هدایت و مدیریت بین زیردستان هماهنگیهای لازم را صورت میدهند. امیران و فرماندهان هم که جایگاه خوبی در برنامهریزی دارند.
به همین جمله بسنده کنم که احترام خاصی به نفرات هر نیروی ارتش به خاطر خدماتی که برای کشور انجام میدهند دارم.
در گفتگوی تلفنی با سرگرد داوود عبدی مدیر قبلی رادیو ارتش برایم میگوید: رادیو ارتش سابقه 25 سال فعالیت دارد و برنامه «آوای اقتدار» درست 2 هفته قبل از شروع جنگ تحمیلی به همت «ارتش» از شبکه سراسری صدا بهمدت نیم ساعت در 2 روز در هفته پخش میشده که جا دارد از چهرههای نامآشنای عرصه فرهنگ و هنر که منشاء خدمات ارزندهای در دوران خدمت خود بودهاند همچون استاد مرحوم سیدحسن حسینی شاعر متعهد معاصر، پرویز بیگی حبیبآبادی شاعر، استاد نورشاهی گوینده صداوسیما، استاد ساعد باقری شاعر معاصر، آقایان؛ فریدون ارکانی، طاری، جوادی، شادیپور، تهیهکنندگان هنرمند رادیو آقایان حسن آزادی، محمدتقی مختار ملکی، رسولی، خانم شادیپور، بختیاری گویندگان رادیو امیر سرتیپ بالار مدیر رادیو و تلویزیون در دوران دفاع مقدس، ناخدا داوود رحیمی سردبیر رادیو ارتش و در این اواخر سروان شهید امیر صحرایی نویسنده و گزارشگر برنامه رادیو ارتش و فرهاد مجلسی یاد کرد.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم