انعکاس هنرمندانه یک نگاه پرصلابت

علی کاوه، عکاس خبری یکی از همین هنرمندان است که  تصاویر زیادی از امام را در خاطرات تصویری خود به یادگار دارد. تصویری که هم‌اکنون روی اسکناس‌های ایران نیز به چشم می‌خورد یکی از همین آثار است. او درباره ویژگی‌های بصری چهره امام خمینی می‌گوید: چهره امام، چهره‌ای منحصر به فرد بود که باعث می‌شد تا وظیفه هنرمند در مقابله با نقاشی  کردن و یا عکاسی از چهره ایشان را خطیرتر کند.

او می‌گوید: ویژگی‌های شخصیتی امام عاملی بود که باعث می‌شد  این مهم برای هنرمندان سخت تر به شمار آید. او ادامه می‌دهد: چندین بار که فرصت یافتم  از نزدیک به محضر حضرت امام برای عکاسی شرفیاب شوم این حس که بهترین موقعیت را بتوانم برای عکاسی انتخاب کنم دغدغه هر بار عکاسی من بود که باعث شد من با نگاهی سختگیرانه بخواهم از این موقعیت استفاده کنم. امام عمق نگاهی متفاوت داشتند که این نشان دهنده ژرفای شخصیت روحانی ایشان بود.

غلامعلی طاهری یکی از استادان بنام نقاشی معاصر ایران نیز یکی از هنرمندانی است که تصاویر بسیاری را از چهره حضرت امام نقاشی کرده است. این موضوع تا جایی پیش رفته است که در این راستا در محافل هنری وی را نقاشی قلمداد می‌کنند که می‌تواند حتی با چشمان بسته چهره حضرت را به تصویر بکشد.

این هنرمند که تصویر به یاد ماندنی شمایل حضرت امام  در راهپیمایی‌های عاشورا و تاسوعای تهران در سال 57 از آثار ماندگار وی است،  درباره ویژگی‌های تصویرگری چهره حضرت امام می‌گوید: نقاشی چهره امام از دو وجه برای هنرمندان قابل توجه است  و اولین نکته آن این است که تمامی نقاشان از سویی به دنبال تصویر کردن شخصیت عرفانی، روحانی، مذهبی  و اخلاقی حضرت امام بودند و از سویی دیگر نکته‌ای که قابل توجه نقاشان بوده است  تصویرگری چهره سیاسی مقتدر، با صلابت و پر قدرت حضرت امام بوده است که وی را به عنوان رهبری تاریخی و رهبری انقلابی بزرگ در ذهن مخاطبان جلوه دهد.

طاهری می‌گوید: ترکیب این دو عامل در کنار هم یکی از مواردی است که هنرمندان همواره در نقاشی پرتره امام (ره) به آن توجه داشته‌اند تا تصویری کامل از شخصیت ایشان را نقاشی کنند.

به گفته طاهری، جذابیت و شکوهی که چهره امام داشت نکته‌ای است که باعث می‌شود در آثار ماندگار چهره ایشان همیشه جمال و جلال را در کنار یکدیگر  ببینیم.

وی در عین حال می‌افزاید: البته نباید از یاد برد که به طور کلی خود عناصر تشکیل‌دهنده چهره امام مثل اعضای صورت همگی در نظم و هماهنگی بودند و این یکی از مواردی است که تمامی هنرمندانی که به تصویرگری چهره امام اشتغال داشتهاند به این نکته اذعان دارند.او در عین حال می‌افزاید: برخی از نقاشان از زاویه معصومیت و مظلومیت چهره امام را به تصویر کشیدند و باعث شدند تا تصویری همانند شمایل نگاری‌های مذهبی از این رهبر تاریخی ایران شکل گیرد. برخی دیگر از زاویه یک انسان عادی و حتی برخی دیگر تنها ویژگی بصری چهره ایشان را به عنوان یک رهبر مقتدر سیاسی دیدند اما تنها آثاری در این میان ماندگار شدند که تمامی این عناصر را در کنار یکدیگر به کار گرفته‌اند.

کیخسرو خروش یکی از هنرمندان برجسته پرتره کشور است که تصویر برگزیده چهره امام که هم‌اکنون در سرسرای موزه هنرهای معاصر تهران نصب شده است از آثار اوست در مورد ویژگی‌های تصویرگری چهره حضرت امام می‌گوید: سال‌های زیادی تنها به تصویرگری چهره امام پرداخته‌ام و همزمانی چند حس در به تصویر کشیدن جزییات شخصیت را دخیل دیدم که در این میان بیشترین دغدغه من در تصویرگری صلابت موجود در نگاه حضرت امام بوده است.

او می‌گوید: هنرمند نقاش در تصویر کردن چهره امام وظیفه‌ای سخت پیش رو داشته و دارد زیرا چهره امام (ره) عناصری داشت که مبین شخصیت ایشان به عنوان رهبر روحانی اما مقتدر بوده است.