دکتر بدیع الزمان فروزانفر

استاد فروزانفر مقدمات علوم اسلامی را نزد پدر و معلمان زادگاهش فرا گرفت و در سال 1297 به مشهد عزیمت و از محضر استاد ادیب نیشابوری در تلمذ علوم ادبی و منطق بهره فراوان برد. وی بواسطه سرودن قصیده ای در وصف بهار از قوام السلطنه والی خراسان لقب بدیع الزمان گرفت و پس از آن نام خانوادگی فروزانفر را برای خود انتخاب نمود .

دکتر فروزانفر پس از مهاجرت به تهران و طی مراحل و مدارج علمی و تدریس در اکثر مراکز آموزش عالی آن زمان و قبول مسئولیتهایی از قبیل معاونت و ریاست دانشکده معقول و منقول و ادبیات فارسی، نهایتا با درجه استادی ممتاز و پس از 40 سال تدریس، پژوهش و تالیف در سال 1346 بازنشسته و در سال 1349 بر اثر سکته قلبی دار فانی را وداع و پیکرش پس از تشییع باشکوه در صحن حضرت عبدالعظیم حسنی ( ع ) واقع در شهرری بخاک سپرده شد .

سالشمار زندگی استاد دکتر بدیع الزمان فروزانفر:

1276- تولد در بشرویه از توابع طبس .

1281- شروع به تحصیلات مقدماتی علوم قدیمه در بشرویه .

1296- نگارش کتاب خطی با عنوان صرف و نحو عربی، موجود در کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران .

1297- شهریور ماه، پایان تحصیل علوم مقدماتی .
- مهر ماه، عزیمت به مشهد و تلمذ علوم ادبی و منطق نزد استاد ادیب نیشابوری .
- تلمذ فقه و منطق نزد حاج شیخ مرتضی آشتیانی .

1298- کسب لقب بدیع الزمان از احمد قوام، والی خراسان به سبب سرودن قصیده ای در وصف بهار .

1299- نگارش و تالیف کتاب خطی با عنوان شعر و شاعری، موجود در کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران .

1302- عزیمت به تهران پس از 5 سال اقامت در مشهد .
- آموزش یک دوره شرح اشارات،  شفا، کلیات قانون و تمهید القواعد نزد میرزا طاهر تنکابنی .
- آموزش فقه و حقوق نزد حسین نجم آبادی .
- آموزش و تلمذ دروسی از قبیل تحریر اقلیدوس، الهیات و شفا نزد میرزا مهدی آشتیانی .
- عضویت در شورای معارف، تشکیل شده توسط سلیمان میرزا وزیر معارف وقت .

1305- بهمن ماه، شروع به تدریس فقه و عربی در مدرسه دارلفنون برای اولین بار .

1306- شروع به تدریس منطق در دانشکده حقوق .
- تالیف کتاب در قطع جیبی با عنوان منتخبات شاهنامه .

1307- تدریس زبان عربی و منطق در دارالمعلمین عالی .

1308- شروع به تدریس زبان و ادبیات فارسی در دارالمعلمین عالی .
- تالیف کتاب با موضوع شرح حال و منتخب اشعار شعرای خراسان و ماوراء النهر از ابتدای قرن سوم تا اواخر قرن ششم در دو جلد با عنوان " سخن و سخنوران " و تجدید چاپ در سال 1369 توسط انتشارات خوارزمی تهران در یک جلد .

1310- تدریس تفسیر قرآن و ادبیات عرب در مدرسه سپهسالار .

1312- کسب سمت استادی ادبیات فارسی و تاریخ ادبیات در دانشسرای عالی .
- شروع به تدریس ادبیات فارسی در مدرسه عالی سپهسالار .

1313- انتصاب بعنوان معاونت دانشکده معقول و منقول .
- شروع به تدریس درس تصوف اسلامی در دانشکده معقول و منقول .
- تدریس درس تاریخ ادبیات فارسی در دانشکده ادبیات .
- تالیف کتاب درسی ویژه سالهای پنجم و ششم دبستان با عنوان " آیات منتخبه از کلام الله مجید " .
- عضویت در مجلس موسسان دوم تا سال 1323 .

1314- خرداد ماه، دریافت گواهی نامه دکتری از هیات ممیزه دانشگاه تهران شامل آقایان سید نصراله تقوی، علی اکبر دهخدا و دکتر ولی الله نصر .
- شهریور ماه، کسب رتبه 9 استادی در دانشسرای عالی .
- کسب رتبه استادی در دانشکده ادبیات دانشگاه تهران .
- کسب رتبه 9 استادی در دانشکده معقول و منقول .
- عضویت پیوسته در فرهنگستان ایران .
- انتصاب بعنوان مخبر کمیسیون فرهنگ زبان فارسی .

1315- شهریور ماه، انتصاب بعنوان ریاست موسسه وعظ و خطابه از بدو تاسیس.
- تالیف رساله با موضوع تحقیق احوال زندگانی مولانا جلاالدین محمد مشهور به مولوی .
- از دست دادن مادرش .

1317- تالیف کتاب با عنوان " مباحثی از تاریخ ادبیات ایران، از سانانیان تا سلجوقیان" .
- ازدواج با خانم رخشنده گل گلاب ( تولد 3 دخترش بنام های نوشین، فرانک و شیرین که شیرین در سن 5 سالگی فوت کرد ) .

1318- تیرماه، کسب رتبه 10 استادی و تکمیل روش انتقادی در محضر استاد وحید قزوینی . 
- تالیف و تصویب کتاب با عنوان " واژه های نو فرهنگستان " با همکاری اعضاء فرهنگستان ایران .

1319- تالیف و تدوین جلد اول فرهنگ عربی به فارسی .

1321- انتشار خلاصه مثنوی به انضمام تعلیقات و حواشی .

1322- عضویت در شورای کتابخانه ملی در 21 آذر ماه .

1323- خرداد ماه، انتصاب بعنوان رییس دانشکده معقول و منقول بموجب آراء قاطع شورای استادان و ادامه تا مهرماه 1346 .

1325- عضویت در هیات رئیسه انجمن روابط فرهنگی ایران و شوروی سابق .

1327- نگارش و تالیف کتابی شامل 621 مورد از اشعار مثنوی متضمن آیات قرآنی به اشارات یا تضمین .

1328- تصحیح و اصلاح کتاب دیوان اشرفی غزنوی ملقب به اشرف با همکاری دهخدا .
- تالیف کتاب دستور زبان فارسی برای مدارس با همکاری چهار تن از دانشمندان با نام دستور پنج استاد .
- انتصاب بعنوان نماینده مجلس سنا و پس از آن مجلس موسسان تا سال 1331 .

1330- انتشار کتاب فیه مافیه، از گفتار مولانا جلال الدین محمد توسط انتشارات دانشگاه تهران .

1333- انتشار کتاب چهار جلدی شامل مجموعه مواعظ و سخنان سلطان العلماء بهاالدین محمد بن حسین خطیبی مشهور به بهاءولد با نام " معارف " تا سال 1338 .

1334- ترجمه کتاب حی بن یقظان با نام " زنده بیدار " .
- تالیف کتاب با عنوان " احادیث مثنوی " .

1335- تالیف کتاب درسی برای سال اول دبیرستان بنام " قرائت فارسی و دستور زبان " بهمراه 4 تن از اساتید.
- تالیف کتاب درسی برای سال سوم دبیرستان بنام " قرائت فارسی و دستور زبان " .
- فوت پدرش، آقا شیخ علی احمدی .

1336- تالیف کتاب درسی برای سال چهارم دبیرستان بنام " قرائت فارسی و دستور زبان "
- شروع به تصحیح و انتشار کتاب 10 جلدی کلیات شمس یا دیوان کبیر با مشارکت امیر حسین یزدگردی و حسین کریمیان تا سال 1348 .

1338- سرودن قصیده ای 23 بیتی در مدح امام رضا ( ع ) با عنوان " باغ رضوان " .

1339- انتشار کتاب با عنوان " معارف " شامل مجموعه مواعظ و کلمات سید برهان الدین محقق ترمذی بهمراه تفسیر سوره حمد و فتح .
- تالیف و انتشار کتاب شرح احوال و نقد و تحلیل آثار شیخ فریدالدین عطار نیشابوری .

1342- دریافت عالیترین نشان علمی دولت مراکش .

1343- ترجمه کامل قرآن مجید ( در اختیار اداره کل نگارش سابق بوده و به چاپ نرسید ) .

1345- انتشار ترجمه رساله قشیریه .

1346- شرح مثنوی شریف مشتمل بر شرح ابیات از 1 تا 3012 .
- بازنشستگی در 19 آبانماه پس از 40 سال خدمات فرهنگی و دانشگاهی .
- ارتقاء به مرتبه استادی ممتاز .
- انتصاب بعنوان رییس کتابخانه سلطنتی .
- شروع به تدریس در دوره های فوق لیسانس و دکترای زبان و ادبیات فارسی .

1349- فوت بر اثر سکته قلبی در 16 اردیبهشت ماه، بیمارستان مهر تهران .
- تشییع و تدفین پیکرش در شهرری، آستان مبارک و مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی ( ع ) .

1351- انتشار مجموعه مقالات و اشعار استاد بدیع الزمان فروزانفر با مقدمه عبدالحسین زرین کوب و به کوشش عنایت الله مجیدی .

1354- به کوشش عنایت الله مجیدی، انتشار جلد دوم کتاب " مباحثی از تاریخ ادبیات ایران، از طاهریان تا سلجوقیان" . و جلد سوم کتاب " مباحثی از تاریخ ادبیات ایران، از بعد از اسلام تا تیموریان" .

1368- انتشار مجموعه اشعار استاد بدیع الزمان فروزانفر با مقدمه دکتر محمدرضا شفیعی کدکنی و به کوشش عنایت الله مجیدی .

1374- انتشار فرهنگ فروزانفر به کوشش عنایت الله مجیدی و با گفتاری از دکتر حسینعلی هروی .

1382- انتشار مجموعه مقالات و اشعار استاد بدیع الزمان فروزانفر با افزودن 28 مقاله جدید و به کوشش عنایت الله مجیدی .

1384- انتشار تقریرات کلاسی استاد به کوشش عنایت الله مجیدی و با گفتاری از حسینعلی هروی با نام " از خاطر و خط استاد " .

تهیه و تنظیم: محمد شکراله زاده