رونق کسب و کار گدایان خارجی در زاهدان‌

این متکدیان به صورت دسته‌جمعی و خانوادگی وارد شهر زاهدان می‌شوند و مدت اقامت برخی 6 ماه، یک سال و حتی بیشتر است.

حرفه تکدی‌گری این افراد به صورت باندی است و هیچ فردی حق ندارد که خارج از باند و گروه به فعالیت بپردازد، زیرا هر فردی موظف است پول حاصله را به رئیس گروه تحویل دهد و حق‌الزحمه خود را دریافت کند.

متکدیان به بهانه تفریح و یا مسافرت‌های درمانی وارد استان شده و در کنار آن به تکدی‌گری می‌پردازند. این امر معضلاتی چون تهدید سلامت و بهداشت شهروندان، سد معبر در معابر عمومی، فروش تعرفه‌های مساجد برای جمع‌آوری کمک‌های مردم، ترویج خرافات در اذهان عمومی، ساخت صحنه‌های وحشتناک از وضعیت بیماری و مصدومیت‌های بدنشان برای عوام فریبی، زیر سوال بردن هویت شهروندان و سلب آسایش در ساعات استراحت و غیره شده است.

افرادی که در خیابان‌ها اقدام به گدایی می‌کنند، علاوه بر آن‌که باعث زشت شدن سیمای شهرستان زاهدان می‌شوند، با حضور در معابر عمومی و خیابان‌ها برای مردم ایجاد مزاحمت هم می‌کنند.

امید سروش یکی از کارگران ترمینال زاهدان است، او می‌گوید: «اغلب متکدیان را زنان و دختران نوجوان کم سن و سال تشکیل می‌دهند که این افراد باعث گسترش ناهنجاری‌های اجتماعی نیز در جامعه شده‌اند.»

برخی از متکدیان علاوه بر گدایی در ترمینال زاهدان، اقدام به پخش و توزیع مواد مخدر و حتی مشروبات الکلی و قرص‌های روان‌گردان می‌کنند.

فرماندار زاهدان درخصوص چگونگی ظهور متکدیان در سطح شهر می‌گوید: متکدیان شامل چندین دسته هستند، عده‌ای که تکدی‌گری را به عنوان حرفه‌ای سودآور می‌بینند و درآمد مشخصی را برای خود تعریف کرده‌اند و دسته دیگر افراد درمانده را شامل می‌شوند که در این میان اولویت با کودکان خیابانی است.

حسنعلی نوری افزود: دسته دیگر افراد معلول را شامل می‌شود که با استفاده از معلولیت‌های جسمی خود احساسات مردم را برمی‌انگیزند و اقدام به گدایی می‌کنند.

وی ادامه داد: تکدی‌گران پاکستانی و بنگلادشی نیز دسته دیگری از متکدیان در شهر زاهدان را تشکیل می‌دهند که معمولا در فصل تابستان به سراغ مردم می‌آیند.

فرماندار زاهدان درخصوص اقدامات انجام شده، برای مهار پدیده تکدی‌گری در شهر زاهدان گفت: تلاش‌هایی برای هماهنگ کردن نیروی انتظامی، بهزیستی و کمیته امداد برای راه‌اندازی مرکز نگهداری ویژه تکدی‌گران انجام شد که متاسفانه به صورت مقطعی بود، زیرا این امر نیاز به بودجه خاصی دارد.

وی درخصوص حضور متکدیان پاکستانی در سطح شهر زاهدان و راهکار‌های مبارزه با این معضل گفت: گدایان پاکستانی به صورت فصلی وارد شهر زاهدان می‌شوند، چون مردم شهر از اجاره مسکن به آنها امتناع کرده و آنها مجبورند در حاشیه شهر که دارای کمترین امکانات است، ساکن شوند.

معاون اجتماعی و فرماندهی انتظامی استان سیستان و بلوچستان در این‌خصوص به جام‌جم می‌گوید: مهمترین دلیل این امر فقر شدید در کشور‌های همسایه مانند افغانستان، بنگلادش، پاکستان و هند است که به علت دسترسی راحت به سیستان وبلوچستان هجوم آورده‌اند.

عسگرپور درخصوص اقدامات بازدارنده نیروی انتظامی برای برخورد با متکدیان می‌افزاید: با توجه به طرح ساماندهی متکدیان و بر اساس مصوبه شورای عالی اداری کشور از سال 1381 به تمامی استان‌های کشور ابلاغ شده و از سوی نهاد‌های ذی‌ربط شهرداری، نیروی انتظامی، استانداری، بهزیستی، کمیته امداد و اداره کل کار و امور اجتماعی نیز اجرا شده است.

به گفته وی: هر کدام از این نهاد‌ها وظایف مشخصی را بر عهده دارند مانند سازمان بهزیستی که متولی گرفتن، نگهداری، آموزش و حمایت از متکدیان است.

وی ادامه داد: کار جمع‌آوری متکدیان وظیفه نیروی انتظامی و کمیته امداد است، اما این فقط شامل متکدیان ایرانی می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: در شهرستان نیکشهر متکدی هندی زیادی وجود دارد که در اوایل تابستان که در کشور خودشان هوا بسیار گرم است به مدت 3 ماه به کشور ما هجوم می‌آورند.

وی درخصوص پخش شدن متکدیان در سطح شهر و اقدامات کنترلی برای جلوگیری از این امر گفت: متاسفانه این موضوع عادی است و در این مورد ناامنی‌های فراوانی را شاهد هستیم که از جمله آنها می‌توان به شهادت آقای ارجمندی، مسوول سازمان ثبت احوال اشاره کرد.

عسگر پور با بیان این‌که آمار متکدیان در سطح شهر زاهدان بالغ بر 300 هزار نفر است، افزود: اکثر متکدیان در سطح شهر نیستند و بیشتر در حواشی شهر زندگی می‌کنند و متاسفانه کنترل جدی بر قسمت‌های حاشیه شهر وجود ندارد.

سرهنگ عسگر پور بیان کرد: نیروی انتظامی متکدیان را جمع‌آوری می‌کند، اما اخراج آنها با وزارت کشور است که همیشه نیروی انتظامی در امر تحویل با مشکلاتی از جمله مریض بودن متکدیان مواجه بوده است.

وی درخصوص این‌که نیروی انتظامی برای برخورد با متکدیان از دستورالعمل خاصی پیروی می‌کند گفت: برحسب قانون، متکدیان باید روانه زندان شوند و همچنین بخشنامه‌هایی هم هست که در شهر از طرف فرمانداری و در استان از طرف شورای تامین صادر می‌شود.

مدیر کل دفتر امور اجتماعی و شوراهای استان سیستان و بلوچستان هم درباره اقدامات صورت گرفته برای مهار تکدیگری و متولی اصلی آن می‌گوید: دستگاه‌های مختلفی در زمینه ساماندهی تمامی متکدیان توسط سازمان‌های متولی در حال انجام است، اما وظیفه اصلی جمع‌آوری آنها بر اساس مصوبات بر عهده شهرداری است.

بدون شک یکی از دلایلی که باعث ازدیاد متکدیان بیگانه در سطح استان سیستان و بلوچستان شده است، عدم انسداد مرز است که زمینه بسیاری از معضلات اجتماعی از جمله حضور گدایان خارجی را در این منطقه بوجود آورده که پیامد‌های منفی آن نیز دامنگیر مردم استان شده است.