فوتبال زنان را به جایگاه اصلی‌اش می‌رسانم

 هر چه زمان می‌گذرد ، با حواشی و مشکلات بیشتری مواجه می‌شوم ولی، خوب می‌توان گفت که مزه زندگی به همین سخت‌ گذشتن‌هاست.

این، مقدمه‌ای از صحبت‌های «فریده شجاعی» ، نایب رییس فوتبال و فوتسال بانوان در فدراسیون فوتبال است. گفتگوی وی با ایسنا در پی می‌آید:

ورود به فوتبال و رسیدن به یک آرزو

حدود 10 سال پیش به طاهریان، رییس ورزش بانوان پیشنهاد دادم به فوتبال بها دهند که در این راستا با هاشمی‌طبا صحبت شد. او معتقد بود که فوتبال برای زنان عوارض دارد، جذابیت ندارد و رشته‌ای نیست که زنان راحت به آن بپردازند. ما تحقیقات فیزیولوژیکی و روانی را انجام دادیم و ثابت کردیم که فوتبال هیچ آسیبی برای زنان نخواهد داشت و بسیار مفید است.

گوی و میدان را بدست ما دادند. من به کمک فدراسیون و مربیان فعالیت را شروع و نخستین دوره کلاس‌های آموزش مربی‌گری را در ایران دایر کردم. طاهریان معتقد بود که من در گلف موفق‌تر بودم، ولی از بدو ورودم به فدراسیون فوتبال مشکلات را بررسی و حل کردم. بیش از سه ماه نخست فعالیتم، به شناسایی حواشی و نیازهای فوتبال زنان پرداختم و با تدوین سند راهبردی چهارساله اهداف کوتاه مدت، میان مدت و دراز مدت را دست یافتنی‌تر کردم.

لژیونر شدن بانوان ایرانی

می‌خواهم فوتبال زنان را به جایگاه اصلی‌اش برسانم. فوتبال ایران باید حداقل در آسیا مطرح شود. ما باید حضور قدرتمند در میادین بین‌المللی داشته باشیم. بحث اصی برای ما تقویت بعد پرورشی، قهرمانی، همگانی و حرفه‌یی است. سال گذشته در مسابقات باشگاه‌های غرب آسیا، چندین با زیکن مورد توجه تیم‌های خارجی قرار گرفتند؛ ولی این بحث ادامه پیدا نکرد. بازیکنان ما با استعداد و با تکنیک هستند. با گذراندن تمرینات خوب قطعا زنان نیز می‌توانند مانند مردان لژیونر داشته باشند. کشورهای عربی طبق نامه‌های AFC و فیفا باید در فوتبال زنان نیز شرکت کنند و چون پتانسیل کمی در زمینه مد یریت، مربی‌گری، داوری و بازیکنان دارند، ممکن است از نیروهای ایرانی کمک بگیرند. البته، تاکنون بحث جدی در این باره صورت نگرفته؛ ولی زمزمه‌هایی شنیده می‌شود.

لباس زنان و صدور فرهنگ و ارزش‌های دینی

لباس و پوشش زنان در میادین ورزشی بسیار حساس است. وقتی لباس قهرمان المپیک شنا را مهندسان ناسا می‌سازند این، یعنی لباس در رکورد و موفقیت یک شناگر موثر است. ما مساله پوشش را پذیرفتیم و حتی فرهنگ و ارزش دینی را نیز با کمک این مقوله صادر می‌کنیم. بنابراین، باید برای طراحی لباس‌ها برنامه داشته باشیم تا مشکلات بازیکنان کمتر شود. در مسابقات ویتنام، به دلیل هوای شرجی و دمای زیاد هوا دو یا سه کیلو به وزن بازیکنان اضافه می‌شد و فیفا و AFC نیزمی‌دانستند که نسبت به سایر تیم‌ها مشکلات بیشتری داریم. آن ها خوشحال هستند که ایران با این شرایط در مسابقات حاضر می‌شود و حرفی برای گفتن دارد. کسی در ویتنام تصور نمی‌کرد چین تایپه را با در اختیار داشتن تاریخچه طولانی و بهره‌گیری از سبک بازی مردانه شکست دهیم. سایر تیم‌ها مربیان مرد داشتند و با پسران تمرین می‌کردند؛ ولی ما با وجود امکانات کم، تلاش کردیم حرفی برای گفتن داشته باشیم و در مسابقات جهانی، آسیایی و بین‌المللی خوب ظاهر شویم.

افق چهارساله و دستاوردها

تلاش می‌کنیم در پایان برنامه چهارساله یک تیم قدرتمند بسازیم و بتوانیم جایگاه اصلی خودمان را پیدا کنیم. هدف ما قرار گرفتن در جمع سه تیم برتر آسیاست که دستیابی به این هدف بسیار سخت است. استرالیا، کره‌شمالی و جنوبی، چین و ژاپن جزو 10 تیم برتر جهان هستند و حضورشان در آسیا کار را برای ایران سخت‌تر می‌کند. اگر بیشتر وقت بگذاریم و سرمایه‌گذاری کنیم قطعا به این هدف می‌رسیم. تیم فوتسال زنان نیز قهرمان غرب آسیا شد. اردن با وجود داشتن شرایط میزبانی تصور نمی‌کرد در فینال به ما ببازد. همه بازیکنان و کادرفنی تلاش کردند اردن را شکست دهند و قهرمان غرب آسیا شوند. اکنون حد انتظارات ا ز این تیم بیشتر شده و باید تمرینات را جدی‌تر دنبال کنند. مسابقات غرب آسیا با حضور هفت تیم در شرایطی برگزار شد که حتی فلسطین نیز نمایش قابل قبولی از خود ارایه کرد و از وجود مربیان مرد بهره برد. از طرفی تمرینات و اردوهای خارج کشور می‌تواند موجبات رشد را فراهم کند.

بهره‌گیری از تجربیات مردان

فوتبال زنان کودکی یک ساله است که تجربه حضور در مسابقات برون مرزی را ندارد. مربیان ما خوب هستند ولی به لحاظ علمی عقب هستیم. ما در سطح B داور نداریم. در این راستا قرار است مهرماه کلاس داوری درجه B در تهران تشکیل شود تا این مشکل رفع گردد. تجربه مردان کمک کننده است و می‌توان از آنها در قالب آنالیزور و مشاور استفاده کرد. زنان نیز در کارهای علمی توانمند هستند. با همکاری مردان و بهره‌گیری از نقطه نظرات آنها می‌توان برنامه‌ریزی درستی داشت.

مربی حرفه‌ای زن، انگشت شمار است

سطح مربی‌گری ما قطعا در قیاس با مربی‌گری جهان عقب است. آلمان قهرمان جهان در رده زنان است که مربی مرد دارد. با وجود قهرمانی، دلیل نمی‌شود آلمان مربیان زن کارآمدی داشته باشد. حتی قهرمانی ملاک مشخصی برای ارزیابی کیفیت مربیان نیست. تعداد مربیان خوب در دنیا انگشت‌شمار است. از طرفی این امکان وجود دارد که آنها شرایط مالی و پوششی ما را نپذیرند. البته، مربیانی نیز درخواست فعالیت در ایران را داشتند که هم سطح با مربیان داخلی هستند. بنابراین، ترجیح دادیم مربیان داخلی را تقویت کنیم و مشکلات فنی آنها را با کمک مردان حل کنیم. البته، ما مدام در حال رایزنی و لابی هستیم تا در صورت امکان مربیان خوب خارجی را برای فوتبال و فوتسال به خدمت بگیریم.

40 سال است که با ورزش زندگی می‌کنم و همه جوره ورزش را تجربه کردم. به جرات می‌گویم نقطه اوج ورزش زنان در این دوره است. بسیار خوشحالم که پرچم‌دار المپیک پکن، یک زن بود. این مساله بیانگر نگرش مثبت مسوولان به ورزش زنان است. خوشبختانه، اعضای هیات رییسه، رییس فدراسیون و علی‌آبادی و معاونان سازمان نگرش مثبتی به فوتبال زنان دارند. توجه و اهمیت دادن به ورزش زنان می‌تواند در رشد و پویایی ورزش کشور موثر باشد. تجربه نشان می‌دهد هر جا که زنان در کنار مردان فعالیت می‌کنند نتیجه رضایت‌بخش است. باید به زنان بها دهیم و آنها را تقویت کنیم تا نه در سطح مردان بلکه در سطح قابل قبولی وارد عرصه بین‌المللی و مدال‌آوری شوند. زنان انگیزه و پتانسیل بسیاری دارند و اگر روی ا ین قشر سرمایه‌گذاری شود، می‌توانند در سطح مردان رشد کنند.

نقش اسپانسر و تبلیغات در توسعه

درست است که نگرش مسوولان ورزش و فوتبال به ورزش زنان مثبت است؛ ولی در مقابل نیز دیدگاه‌هایی وجود دارد. اسپانسرها نیز می‌گویند که حمایت‌ مالی می‌کنیم ولی به ما چه می‌رسد؟ وقتی نمی‌توانیم به آن ها سرویس دهیم، حمایت مالی نیز نمی‌شویم. برای تبلیغات نیاز به پخش تلویزیونی داریم. بسیاری از باشگاه‌ها نیز تمایل دارند از درآمدزایی در بخش مردان برای فوتبال زنان هزینه کنند. در این صورت حداقل با بازیکنان قرارداد مالی بسته می‌شود و امکانات رفاهی و هزینه ایاب و ذهاب آنها پرداخت می‌شود. این اتفاق می‌تواند نویدی برای آینده بهتر باشد تا زمانی که حرفه‌یی‌تر شویم و حقوق مکفی پرداخت کنیم در سطح تیم‌های ملی نیز برنامه‌ریزی شده تا مبلغی به عنوان کمک هزینه به بازیکنان پرداخت شوند.

گله از رسانه‌های ورزشی

روزنامه‌ای همیشه یک ستون را به ورزش زنان اختصاص می‌داد که متاسفانه، آن هم به هفته‌ای یک بار کاهش یافته است. آنها به جای این که به ورزش زنان بپردازند، میزان توجه‌شان را کاهش دادند. سیاست‌ها را نمی‌دانم. ما در مسابقات فوتبال غرب آسیا قهرمان شدیم.

تیم فوتبال مردان نیز با آن همه امکانات، اسپانسر و هوادار اول شد. ببینید میزان توجه، آن ها را تا کجا پیش می‌برد؟! در شبکه‌های مختلف عملکرد آنها مدام آنالیز می‌شود، در حالی که هنوز تعداد زیادی نمی‌دانند زنان قهرمان غرب آسیا شدند. در سخت‌ترین شرایط در کشوری عربی به خاطر بازی‌های خوب مورد تمجید قرار گرفتیم و بازی‌هایمان از سه شبکه تلویزیونی اردن به صورت مستقیم پخش شد؛ ولی در داخل ایران حتی یک برنامه کوچک به ما اختصاص ندادند.

عدم استقبال از یک تیم قهرمان باعث می‌شود بازیکنان دل سرد شوند و جلوی پیشرفت آنها گرفته شود. وقتی زحمات یک تیم بازتاب ندارد، انگیزه‌ها کمتر می‌شود. برای توجه به ورزش زنان با مسوولان ورزش و فوتبال صحبت می‌کنم؛ ولی آنها هیچ حرفی نمی‌زنند. یک بار حتی به "فردوسی‌پور" گفتم از 90 دقیقه برنامه، چند دقیقه را به اخبار زنان اختصاص دهد. مسئولان کم لطفی می‌کنند.

اگر بیشتر بها دهیم، حداقل رشته جذابی مثل فوتبال با علاقه‌مندان بسیاری که دارد، می‌تواند با قدم‌های محکم گام بردارد. تاکنون با مسوولان رسانه‌ها وارد مذاکره نشدم؛ در حالی که با مجریان برنامه های مختلف سیما صحبت کردم. آن ها قول همکاری دادند؛ ولی هیچ کاری نکردند.

وعده‌ رییس جمهور

رییس جمهور در مراسم بازدید از کمپ تیم‌های ملی به تمرینات فوتبال زنان سر زد و قول داد در صورت کسب قهرمانی، پاداش ویژه‌ای به آنها پرداخت شود. رییس سازمان نیز قرار است با دعوت از بازیکنان از آن ها تقدیر کند. این هفته قرار است کمیته تیم‌های ملی فدراسیون پاداش بانوان را مشخص کنند. کمیته ملی المپیک نیز مبلغ 300 هزار تومان به بازیکنان پرداخت کرد.

به هر حال قهرمانی در مسابقات غرب آسیا جایزه ویژه‌ای را می طلبد و هرچه که برای مردان در نظر گرفته می‌شود باید به زنان نیز پرداخت شود.

لزوم وجود دیدارهای تدارکاتی

بازی تدارکاتی در ورزش زنان سرنوشت‌ساز است. اگر در مسابقات ویتنام یک بازی تدارکاتی داشتیم، بازی مقابل میانمار را مساوی و به مرحله بعد صعود می‌کردیم. تیم فوتبال بازی به بازی بهتر می‌شد. این بیانگر نداشتن دیدارهای تدارکاتی است. در بازی‌های نخست بازیکنان با شرایط زمین آشنا می‌شدند.

ما در رده‌های سنی مختلف تیم داریم و برگزاری دیدار تدارکاتی به دلیل کمبود منابع مالی برای ما محدود است. اگر برنامه سازنده می‌خواهیم، باید هزینه‌های بسیاری صرف کنیم که این برای فدراسیون متصور نیست و ما باید این مساله را جا بیندازیم. در حال حاضر فیفا برای روز 31 شهریور که روز صلح جهانی است از ما خواسته که مسابقاتی را با عنوان صلح و دوستی برگزار کنیم. برای برگزاری دیدار تدارکاتی در رده جوانان نیز با مسوولان ترکیه نامه‌نگاری کردیم.

در دیدار دوستانه مقابل زامبیا و بازی استقلال – پرسپولیس، سرپرست زن زامبیا و خانم قطبی را با کسب مجوز برای تماشای بازی همراهی کردم. در دیدار مقابل زامبیا از شدت هیجان اشکم درآمد. جو استادیوم آدم را می‌گیرد. دیدن مسابقات از نزدیک در مقایسه با تماشای بازی از تلویزیون بسیار متفاوت است. جوانان تفریح کمتری دارند، اجازه ورود به ورزشگاه‌ها و یا آزاد بودن تماشای مسابقات برای زنان می‌تواند تفریح سالم قلمداد شود و باعث تخلیه، ایجاد انگیزه و نوعی برنامه تفریحی – ورزشی تلقی شود.

ورود زنان به ورزشگاه‌ها و...

نگرش مسوولان به ورود زنان به ورزشگاه‌ها منفی نیست، فقط حساسیت‌هایی وجود دارد که می‌توان با نظارت و کنترل آنها را مرتفع کرد. دو هفته گذشته مجوز تماشای دیدار ایران- اسپانیا را برای دختران فوتسال گرفتیم. متاسفانه، از بازی دوم دوباره اجازه حضور در سالن را ندادند. می‌خواهیم این مساله باب شود. بنابراین، باید زمینه های فرهنگی ایجاد کنیم. فیفا و AFC برای حضور زنان در ورزشگاه امتیاز می‌دهند. ورود زنان به استادیوم به نفع فوتبال ایران نیز هست. از طرفی حضور زنان در استادیوم باعث می‌شود مردها شعارهای زشت ندهند و حرمت نگه دارند. در این صورت، آرام آرام محیط سالم‌تری در ورزشگاه ها ایجاد می‌شود.

AFC به دلیل نداشتن لیگ در رده جوانان نمی‌خواست به ما مجوز حضور در مسابقات آسیایی مالزی را دهد. ما طی نامه‌ای به آنها اعلام کردیم که در رده‌ی جوانان لیگ نداریم؛ ولی مسابقات جوانان را به صورت متمرکز برگزار می‌کنیم. بلافاصله، برای حضوردراین مسابقات به استان‌ها فراخوان دادیم و با حضور 18 تیم در مازندران مسابقاتی را تحت این عنوان برگزار و گزارشی از آن به AFC فرستادیم.آن ها نیز ما را پذیرفتند و در قرعه ‌کشی مسابقات شرکت کردیم. البته، تیم ما بسیار جوان و نوپاست و نمی‌تواند حرفی برای گفتن داشته باشد.

با وجود قرعه سخت و بازی‌های سنگین برای کسب تجربه می‌رویم. برای مسابقات 2010 گوانگ‌جوی چین، اردوهای تمرینی را از مهر آغاز می‌کنیم و حضور قدرتمندانه را در برنامه داریم. در مسابقات فوتسال داخل سالن ویتنام نیز، تیم ما جزء سه تیم برتر مسابقات خواهد بود. در بحث مسابقات کشورهای اسلامی که 17 تا 23 مهر در تهران بر گزار می‌شود، دو تیم لیگ برتری بال گستر و ملوان انزلی به نمایندگی از ایران در کنار سایر تیم‌ها به رقابت خواهند پرداخت.

 لیگ بانوان

از امسال، لیگ را زیرنظر سازمان لیگ برگزار می‌کنیم تا به لیگ زنان بها داده شود و دچار مشکلات مالی نشویم. محمدی ازعضویت لیگ بانوان در سازمان لیگ استقبال کرد و از همه مدیران باشگاه‌های لیگ برترودسته اول، درخواست تیم‌داری در لیگ زنان را کرد. شش تیم از لیگ گذشته در کنار تیم‌هایی که برای حضور در لیگ برترزنان مشتاق باشند، در لیگ امسال رقابت می‌کنند. البته، برای کاهش هزینه‌ها و سرویس‌دهی بهتر، مسابقات را به صورت منطقه‌ای برگزار می‌کنیم. مسابقات فوتسال نیز به همراه لیگ فوتبال از نیمه دوم آبان ماه آغاز خواهند شد.