مهر تایید فیزیکدانان ایرانی بر نظریه «بیگ بنگ» و وجود «انرژی تاریک»

 دکتر سید محمد صادق موحد، دانش‌آموخته دکتری فیزیک (سیستم های پیچیده فیزیک) دانشگاه صنعتی شریف و محقق اصلی طرح در گفت‌وگو با خبرنگار «پژوهشی» خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) اظهار کرد: تابش زمینه‌یی کیهان (CMB) دورترین چشمه قابل مشاهده کیهانی بوده و یکی از مهمترین آزمایشگاه‌های بی‌بدیل در حوزه علوم فیزیکی به شمار می‌رود. این فوتون‌ها که از عالمی با سنی در حدود 300 هزار سال به ما می‌رسند، حاوی اطلاعات فیزیکی از عالم قبل از دوران جدا شدن فوتون از زمینه و چگونگی تحول کیهان در طول زمان هستند.

وی با بیان این که با کشف فوتون‌ها در سال 1964 و اندازه‌گیری‌های دقیق آن توسط ماهواره‌های متعددی چون WMAP و COBE، علوم مربوط به فیزیک انرژی‌های بالا و کیهان‌شناسی، وارد مرحله نوینی شد، اظهار کرد: در این طرح، داده‌های تابش زمینه‌یی کیهان که بین سال‌های 2003 تا 2006 توسط ماهواره WMAP اندازه‌گیری شده است، مورد بررسی قرار گرفتند. اثرات نامطلوبی مانند نمونه‌های دستگاهی به همراه اثراتی چون نور کهکشان‌ها و دیگر منابع تولید امواج زیرموج‌ کهکشانی و فراکهکشانی، باعث مخفی شدن اثرات واقعی افت و خیزها روی آخرین سطح پراکندگی می‌شوند که اگرچه به کمک پیشرفت در فن‌آوری، اندازه‌گیری این تابش با دقت قابل قبولی امکان‌پذیر شده است، اما از نقطه نظر مدل کردن و تحلیل داده‌ها، چالش‌هایی اساسی باقی مانده است.

عضو هیات علمی گروه فیزیک دانشگاه شهید بهشتی گفت: بر این اساس و با استفاده از روش‌های نوین آماری از یک سو، برای اولین بار افق علی را با استفاده از روش تحلیل داده‌ها تعیین کرده و از سوی دیگر با رهیافت سیستم‌های پیچیده، معادله‌ای تصادفی برای بازتولید نقشه تابش زمینه‌یی کیهان ارائه شده است.

وی خاطر نشان کرد: فرض همسان‌گردی آماری و گوسی بودن تابع توزیع دما با کمک آنالیزهای چندفراکتالی بررسی شده که این همسان‌گردی آماری به ایجاد طیف توان CMB (تابش زمینه‌یی کیهان) منجر می‌شود که نقشی اساسی در استخراج کمیت‌های مهم برای توصیف کیهان شناخت عالم ایفاء می‌کند.

دکتر موحد اظهار کرد: نتایج به دست آمده از این تحلیل به همراه آنچه که از ابرنواخترهای نوع Ia به دست می‌آید، وجود انرژی تاریک را نیز به عنوان مساله‌ای چالش‌برانگیز در کیهان‌شناسی پیشنهاد می‌کند.

وی تصریح کرد: تایید انفجار اولیه مبنی بر تشکیل عالم، ارائه اطلاعاتی از میزان ماده تشکیل دهنده عالم، ارائه اطلاعات دقیقی از هسته‌زایی، ارائه اطلاعاتی در خصوص کیهان اولیه و چگونگی ایجاد چگالی‌های مواد موجود که در طول زمان به دلیل ناپایداریهای گرانشی نزدیک هم قرار گرفته و ساختارهای بزرگ مقیاس امروزی چون کهکشانها و منظومه‌ها را ایجاد کرده‌اند، از دیگر نتایج این طرح است.

گفتنی است، طرح بررسی خواص آماری تابش زمینه‌یی کیهان که با راهنمایی دکتر سهراب راهوار و دکتر محمدرضا رحیمی تبار و با همکاری دکتر فاطمه قاسمی و دکتر علی‌رضا بهرامی‌نسب انجام شده، رتبه دوم پژوهش‌های بنیادی نهمین جشنواره جوان خوارزمی را کسب کرده است.