جشنواره بین‌المللی ‌فیلم هندوستان‌

هر چند هندوستان در زمینه فیلم و سینما از قدیمی‌ترین کشورهای آسیایی صاحب این صنعت شناخته می‌شود، اما وزن و جایگاه فیلم‌های هندی عمدتا با کارهای 2 یا 3 فیلمساز جهانی این کشور در سال‌های دور سنجیده و شناخته می‌شود.

در 10 ساله اخیر البته تعدادی از کارگردان‌ها و بازیگران سینمای هند توانسته‌اند به سینمای اروپا، بویژه انگلستان و یکی دو نفر به سینمای هالیوودی راه پیدا کنند. این قدمت و تعداد زیاد فیلم‌های ساخته‌ شده در یک سال در این کشور همگی سبب شده‌اند جشنواره‌های سینمایی از رونق خاصی در هندوستان برخوردار باشند که البته عمده این جشنواره‌های سینمایی، محلی و منطقه‌ای می‌باشند؛ اما چند فستیوال بین‌المللی فیلم نیز در هند از سال‌های قدیم فعالیت داشته‌اند. «فستیوال بین‌المللی فیلم هند» یکی از همین‌هاست.

جشنواره‌ای که اولین دوره‌اش در سال 1952 برگزار گردید و سی‌وهشتمین دوره‌اش در دسامبر 2007 پایان یافت. اگر گاهی در طی دوران برگزاری این فستیوال در سال‌های دور وقفه‌ ایجاد نمی‌شد؛ شاید تعداد دوره‌های برگزاری این فستیوال به بالای 50 هم می‌رسید، به هر حال از سال 1975 بود که این جشنواره نظم واقعی‌اش را پیدا کرد و به طور سالیانه در شهر گوا به انجام می‌رسد.

در چند سال اخیر نیز نوع نگاه متولیان این فستیوال به فیلم‌های برگزیده کشورهای در حال توسعه و همچنین فیلم‌های مستقل بسیار مترقی بوده است. در سال‌های دور و در طی برگزاری این جشنواره، عمدتا فیلم‌های امریکایی و اروپایی و همچنین تولیدات خود کشور هندوستان در بخش‌های مختلف و شرکت فعال داشتند؛ اما حداقل از سال 2005 و در دوره سی‌وششم بخش‌های جشنواره؛ سازمانی دیگر یافتند؛ چنان‌که بخش‌های مربوط به کارگردانان و فیلم‌های آسیایی، آفریقایی و امریکای لاتین یکی از قسمت‌های بسیار شلوغ و پرجاذبه فستیوال به شمار می‌آید. بخش سینمای جهان و بخش ملی سینمای پانورامای هندوستان در کنار بازار جهانی فیلم؛ دیگر قسمت‌های «فستیوال بین‌المللی فیلم هندوستان» در ساختار جدید می‌باشد.

اما جوایز فستیوال بین‌المللی هندوستان شامل تندیس معروف و زیبای طاووس می‌باشد که به کارگردانان فیلم برنده اهدا می‌‌شود. ضمن این که جوایز نقدی نیز در سال‌های اخیر به جوایز این جشنواره اضافه شده است. به کارگردان بهترین فیلم؛ یک میلیون روپیه و تندیس طاووس طلایی اهدا می‌شود؛ به فیلم دوم نیم میلیون روپیه و تندیس طاووس نقره‌ای و همچنین برای جایزه ویژه هیات داوران و فیلم منتخب آنان هم یک طاووس نقره‌ای و نیم میلیون روپیه اهدا می‌شود.

ذکر این نکته مهم است که بالیوود مقر و نماد (صنعت فیلمسازی هندوستان) مدتی است در برپایی این جشنواره و همچنین تنوع در برگزاری بازار جهانی فیلم در حین برگزاری فستیوال بین‌المللی فیلم هندوستان نقش پررنگی ایفا کرده است.

نتیجه چنین مشارکت‌هایی؛ چنان تاثیرگذار بوده است که در سال‌های اخیر عمدتا فیلمی در افتتاحیه این فستیوال آسیایی به نمایش درمی‌آید که اثری قابل اعتنا و درخور توجه از کار درآمده است. برای مثال فیلم اسپانیایی «بازگشت»Volver  اثر تحسین شده و کاندیدای دریافت جایزه اسکار ساخته «پدرو آلمودووار» در افتتاحیه دوره سی و هفتم به نمایش درآمد.

مهدی تهرانی‌