«وقت طلاست» نه برای بیماران

تقریبا جز برای خودتان ، یعنی شمای مریض برای هیچ کسی اهمیت ندارد که ممکن است ساعت ها وقتتان را در مطب پزشکی بگذرانید. نه قانونی ، نه نظارتی و نه سوگندنامه سقراط و اخلاق پزشکی و...

کد خبر: ۱۵۷۲۰۲

پزشکی تخصص و تجربه خوبی دارد، شما هم مثل چند ده بیمار دیگر می خواهید و البته اصرار دارید در اسرع وقت از سوی همین پزشک ویزیت شوید. پس اگر چند ساعت در مطب پزشک معطل شدید یا حتی ساعت یک بعد از نیمه شب هم به شما وقت داده شد، اصلا عجیب نیست.

این پزشک سرش شلوغ است. شما هم لابد اگر پا به مطبش بگذارید و حتی 2 دقیقه هم شده ، ویزیت شوید، شفای عاجل می یابید.

نه! سوژه این گزارش را دست کم نگیرید وقتی که رئیس جامعه پزشکان متخصص داخلی ، روی این سوژه 4 سال کار کرده است.

دکتر ایرج خسرونیا می گوید: ریشه مشکل در دو مساله خلاصه می شود؛ اول این که برخی پزشکان به خاطر عضو هیات علمی بودن ، جراحی ها، حضور در بخش خصوصی و بیمارستان ها، 3 روز در هفته بیمار می بینند و البته سعی می کنند در همین زمان حداکثر تعداد بیمار را ویزیت کنند که این مساله در کنار شلوغی مطب ها، دیر کردن پزشک و... باعث معطلی بیماران می شود.

خسرونیا به اشتباه و انتخاب بیماران هم اشاره و اظهار می کند: متاسفانه مردم عقلشان به چشمشان است و فکر می کنند شلوغی یک مطب نشاندهنده حاذق بودن پزشک آن است و یا اگر پزشکی در تلویزیون و رسانه ها صحبت کند، فکر می کنند پزشک مورد نظر بهترین پزشک برای بیماری آنهاست و اصرار دارند که حتما به همان پزشک مراجعه کنند، در نتیجه مطب شلوغ می شود و خود بیماران هم معطل می شوند. آنچه از سوی رئیس جامعه پزشکان متخصص داخلی عنوان می شود، از سوی مدیر روابط عمومی سازمان نظام پزشکی ، به مشکل فرهنگی تعبیر می شود.

علی سجادی معتقد است : شاید در شهرهای کوچک یا مناطق محروم کمبود پزشک متخصص باعث شلوغی و معطلی بیماران در مطب شود؛ اما در کلانشهرهایی مثل تهران ، مساله کمبود پزشک متخصص نیست ؛ بلکه ضعف فرهنگی باعث می شود بیماران برای مراجعه به پزشکی اصرار داشته باشند.

سجادی بر این مساله که همه پزشکان طی گذراندن مراحل و آزمون های تخصصی و علمی از دانشگاه های علوم پزشکی فارغ التحصیل شده و در واقع از نظر علمی صاحب نظر و باسواد هستند، می گوید: برخی پزشکان به شکل رسانه ای مطرح می شوند و متاسفانه با استقبال رسانه ها از این پزشکان ، مردم هم اصرار می کنند که حتما به همان پزشک مراجعه کنند.

قانون وارد شود

یک استاندارد جهانی وجود دارد که براساس آن ، هر پزشک عمومی به طور متوسط باید هر ساعت 6 بیمار و هر پزشک متخصص در همین زمان باید 4 بیمار را ویزیت کند. رئیس جامعه پزشکان متخصص داخلی با اشاره به این استاندارد، راه حلی برای مشکل معطلی مردم در مطب ها پیشنهاد می کند: «ببینید! اگر قانونمند شود که هر پزشک با همین استاندارد و ساعات مشخصی در روز بیمار ببیند، این مشکل قابل حل است.»

خسرونیا ادامه می دهد: اگر پزشک متخصص مجبور شود هر ساعت 4 بیمار ویزیت کند و بیمارانش را در ساعات مشخصی مثلا 4 تا 8 عصر ببیند، نه پزشک روزی 40 - 50 بیمار می بیند و نه بیمار در مطب پزشک معطل می شود.

خسرونیا به سرگردانی بیماران شهرستانی در تهران اشاره می کند و می گوید: پزشک می خواهد هم به دانشگاهش برسد، هم به ویزیت بیمارستان خصوصی ، هم مطب و... همه اینها دست به دست هم می دهد تا بیمار در مطب پزشکی ساعت ها معطل شود.

پزشک مسوول ، مسوول پزشک

مساله دیگری نیز که در همین خصوص مطرح می شود، پزشکان مسوول یا مسوولان پزشک است ؛ پزشکانی که در دانشگاه ها، وزارت بهداشت ، دولت یا مجلس مسوولیت دارند و در عین حال مطب هم می روند. هیچ قانونی وجود ندارد که مانع طبابت پزشکی با مسوولیتی در وزارتخانه یا سازمان و اداره ای شود؛ اما دور از انصاف به نظر می رسد اگر بیماری برای مشغله بیش از حد پزشکی ، ساعت ها در نوبت ویزیت بماند.

دکتر حسین علی شهریاری ، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس به رغم این که تاکید می کند، یکی از بیشترین معطلی های مردم در مراکز درمانی و مطب ها اتفاق می افتد، معتقد است: البته این مساله که پزشک ، بیماران خود را معطل می کند، بیشتر یک خصیصه ذاتی و ناشی از بی نظمی برخی پزشکان است.

شهریاری که در کلینیک و بعد از معاینه بیماری با ما صحبت می کند، ادامه می دهد: این که برخی مسوولان و حتی نماینده مجلس در عین حال که چند مسوولیت دارد، باز هم مطب می رود و خصوصا بیمارانش را معطل می کند، اتفاق می افتد و غیرقابل پذیرش است.

شهریاری تاکید می کند که خودش به رغم این که 12 سال مسوولیت های دانشگاهی و... داشته ، اما همیشه سر وقت تعیین شده بیمارانش را ویزیت کرده و معتقد است: مطمئن باشید اگر پزشکی به وظیفه خود واقف باشد، حتما برای وقت بیماران هم ارزش قائل می شود و هیچ وقت بیمارانش را معطل نخواهد کرد.

به هر صورت این نماینده مجلس ، بی توجهی برخی از پزشکانی را که در سطوح مختلف مدیریتی هستند و با تاخیر حضورشان در مطب ها و مراکز پزشکی بیماران را معطل می کنند، می پذیرد.

قانون ، زیرپای قانونگذار

رئیس روابط عمومی سازمان نظام پزشکی محدودیت زمانی و ساعت کاری پزشکان در مطب ها را راه حل قابل قبولی برای حل این مشکل نمی داند.

سجادی این مشکل را پیچیده می داند و معتقد است: اگر پزشکی حاذق باشد، مراجعه مردم به آن پزشک هم زیاد می شود و نتیجه با هر شکل از ساعت کاری باز همین خواهد بود.

سجادی راه حل دیگری برای این مساله پیشنهاد نمی کند، اما این مساله را می پذیرد که در خصوص ساعت کاری پزشکان در مطب ها و یا سیستم وقت دادن به مریض که ممکن است حتی در نیمه های شب هم انجام شود، باید نظارت باشد و نیست.

به گفته وی ، نبود نظارت ناشی از نبود قانونی حمایت کننده در همین خصوص است: «هیچگاه انگیزه جدی برای قانونگذاری وجود نداشته ، چرا که نگاه ما به مساله سلامت همیشه به این شکل بوده که با حداقل هزینه ، بیشترین خدمات در کمترین زمان ارائه شود.»

سجادی در خصوص مشکلات قانونی به بی توجهی دستگاه های دولتی می گوید: در حال حاضر وزارت رفاه در درمانگاه های معین خود با پزشکان عمومی قرارداد می بندد که در قبال ویزیت 12 بیمار در هر ساعت ، حقوق مکفی به آنها داده شود.

وی ادامه می دهد: در این شرایط و با حضور 6 نماینده این وزارتخانه در شورای عالی بیمه ، چطور باید انتظار داشته باشیم قانونی وضع شود تا پزشک را موظف به ویزیت 4 یا 6 بیمار در ساعت کند.

آنچه از سوی سجادی مطرح می شود، همان ضعف مدیریت و تصمیم گیری برای حل مشکلات سلامت و درمان مردم است که سال هاست در قالب کمبود بودجه و اعتبار مورد سهل انگاری واقع شده است. به هر حال رنج بیماری بیشتر از آن است که رنج های دیگر هم به آن اضافه شود.