راز طول عمر در خانواده؛ آیا ژن‌ها بیشتر از سبک زندگی نقش دارند؟

جام جم آنلاین – daily mail نوشت: یافته‌های یک  پژوهش جدید بار دیگر نقش عوامل ارثی در طول عمر و سالمندی سالم را مورد توجه قرار داده است.
راز یک زندگی طولانی و سالم ممکن است تا حدی در خانواده نهفته باشد. نتایج یک پژوهش جدید نشان می‌دهد فرزندان افرادی که تا ۱۰۰ سالگی یا بیشتر زندگی کرده‌اند، نه تنها شانس بیشتری برای طول عمر دارند بلکه ممکن است از سلامت قلب و عروق بهتری نیز برخوردار باشند.
پژوهشگران برای بررسی این موضوع، اطلاعات سلامت بیش از پنج هزار نفر را در چند مطالعه بلندمدت مورد بررسی قرار دادند. گروهی از شرکت‌کنندگان دست‌کم یک والد داشتند که به ۱۰۰ سالگی رسیده بود و گروه دیگر والدینی داشتند که طول عمر بسیار کمتری داشتند.
نتایج نشان داد فرزندان افراد صدساله نسبت به گروه دیگر ۴۲ درصد کمتر در معرض خطر مرگ، ۳۳ درصد کمتر در معرض بیماری‌های قلبی عروقی و ۳۲ درصد کمتر در معرض فشار خون بالا قرار داشتند.
نکته قابل توجه این بود که این تفاوت‌ها حتی پس از در نظر گرفتن برخی عوامل مربوط به سبک زندگی نیز مشاهده شد. پژوهشگران عواملی مانند سیگار کشیدن، مصرف الکل، میزان فعالیت بدنی و رژیم غذایی را در تحلیل‌های خود لحاظ کردند.

نقش ژنتیک در طول عمر
سال‌هاست دانشمندان تلاش می‌کنند مشخص کنند چرا بعضی افراد می‌توانند تا سنین بسیار بالا زندگی کنند و در عین حال سلامت خود را نیز حفظ کنند. سبک زندگی سالم بدون تردید نقش مهمی در افزایش طول عمر دارد، اما یافته‌های جدید احتمال وجود یک مزیت زیستی ارثی را نیز تقویت می‌کند.
افرادی که در خانواده‌های دارای طول عمر بالا متولد می‌شوند ممکن است برخی ویژگی‌های ژنتیکی را به ارث برده باشند که به بدن آنها در مقابله بهتر با بیماری‌های مرتبط با افزایش سن کمک می‌کند.
این ویژگی‌ها می‌تواند با سلامت قلب و عروق، کنترل فشار خون، عملکرد بهتر سیستم ایمنی و توانایی بدن برای مقابله با آسیب‌های ناشی از افزایش سن ارتباط داشته باشد.
 
سبک زندگی همچنان مهم است
البته نتایج این پژوهش به معنای بی‌اهمیت بودن سبک زندگی نیست. داشتن سابقه خانوادگی طول عمر بالا به این معنا نیست که فرد بدون توجه به تغذیه، فعالیت بدنی یا سایر عوامل سلامتی حتماً عمر طولانی خواهد داشت.
ورزش منظم، تغذیه متعادل، خواب کافی، پرهیز از سیگار و کنترل عوامل خطر بیماری‌های قلبی همچنان از مهم‌ترین عوامل مرتبط با سالمندی سالم هستند.
آنچه پژوهش جدید مطرح می‌کند این است که در کنار این عوامل، ژنتیک نیز ممکن است سهم قابل توجهی در تعیین طول عمر و کیفیت سالمندی داشته باشد.
به همین دلیل بررسی خانواده‌هایی که اعضای آنها به سنین بسیار بالا می‌رسند می‌تواند اطلاعات ارزشمندی درباره سازوکار‌های سالم ماندن بدن در دوران سالمندی در اختیار دانشمندان قرار دهد.
یافته‌های این پژوهش در مجموع به شواهدی اضافه می‌شود که نشان می‌دهند طول عمر استثنایی می‌تواند تا حدی در خانواده‌ها تکرار شود. با این حال هنوز نمی‌توان یک «ژن طول عمر» مشخص را مسئول این ویژگی دانست و احتمالاً مجموعه‌ای از ژن‌ها در کنار محیط و سبک زندگی در تعیین طول عمر نقش دارند.