رویکرد اصلی دولت تمرکززدایی و تنوع در حوزه‌ سینماست

به گزارش جام جم آنلاین؛ در ابتدای این نشست، رائد فریدزاده، رئیس سازمان امور سینمایی و سمعی و بصری، در آغاز سخنان خود ضمن تسلیت ایام عزاداری پایان ماه صفر، یاد و خاطره شهدای جنگ‌های تحمیلی، از دفاع مقدس هشت‌ساله تا جنگ رمضان، همچنین کودکان بی‌گناه شهید مدرسه شجره طیبه میناب را گرامی داشت.

او در ادامه با اشاره به چهار کلان‌برنامه‌ای که از سوی سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ابلاغ شده بود، گفت: بر این اساس در نخستین گام، تیم مدیریتی سازمان با ترکیبی از نیرو‌های جوان و بهره‌گیری از تجارب مدیران باسابقه شکل گرفت. در کنار مدیران ارشد سازمان که افتخار همکاری با آنان را دارم، در جلسات مختلف بسیار آموختم و این مجموعه توانست در این مدت چراغ سینما را روشن نگه دارد.

او ادامه داد: اقداماتی که در سازمان سینمایی انجام شد، منظومه‌ای از مسائل را دربرمی‌گرفت که هر یک باید در ذیل کلان‌برنامه‌ها و افق‌های اصلی دولت مورد توجه قرار می‌گرفت.

اعتدال و رونق سینما؛ هدف مشترک سازمان و صنف
فریدزاده با اشاره به پیوست حکم وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی برای ریاست سازمان سینمایی گفت: در این حکم بر افزایش فرصت برای استعداد‌های جوان، به‌ویژه در استان‌ها و مناطق کمتر برخوردار و همچنین به‌روزرسانی برخی حوزه‌ها تأکید شده بود.

او با اشاره به نقش خانه سینما و دولت در حوزه سینما افزود: هر یک از این بخش‌ها وظایفی بر عهده دارند، اما مهم این است که یک افق مشترک وجود داشته باشد. اعتدال و رونق سینما از جمله اهداف مشترک است و مسائل جزئی نیز می‌تواند در فضای تعاملی و مبتنی بر گفت‌و‌گو مرتفع شود.

رئیس سازمان سینمایی تأکید کرد: این اتفاق محقق نمی‌شود مگر اینکه مبنا بر اعتمادسازی باشد. در فضای بی‌اعتمادی و تنش، ارتباط منقطع می‌شود و باید تلاش کنیم کنش‌ورزی درستی از هر دو طرف شکل بگیرد.

تحقق عدالت فرهنگی و گسترش زیرساخت‌های سینمایی در کشور
فریدزاده در بخش دیگری از صحبت‌های خود، عدالت فرهنگی را یکی دیگر از محور‌های مورد توجه سازمان سینمایی عنوان کرد و گفت: یکی از تکالیفی که بر عهده سازمان سینمایی قرار داشت، تأسیس حداقل یک سالن سینما در شهر‌های بالای ۱۰۰ هزار نفر جمعیت بود؛ این در حالی است که بودجه جداگانه‌ای برای این موضوع در نظر گرفته نشده بود.

رئیس سازمان سینمایی کشور در این نشست خبری، از برنامه‌های جدید این سازمان برای تحول در زیرساخت‌ها، تولید و اکران سینمای ایران سخن گفت و تأکید کرد که رویکرد اصلی دولت چهاردهم، خروج از وضعیت متمرکز و ایجاد تنوع در همه حوزه‌های سینمایی است.

تأسیس صندوق توسعه سینمایی در استان‌ها و تقویت انجمن سینمای جوانان
فریدزاده با اشاره به لزوم توجه به ظرفیت‌های بومی، از برنامه‌ریزی برای ایجاد «صندوق توسعه سینمایی در استان‌ها» خبر داد. وی تصریح کرد که این صندوق قرار است به مسائل زیرساختی هر استان بپردازد و یکی از بازو‌های اصلی آن، تقویت انجمن سینمای جوانان خواهد بود که به‌عنوان مرکز آموزش، استعدادیابی و تولید اثر در استان‌ها شناخته می‌شود.

او ادامه داد: با بهره‌گیری از ظرفیت‌های بومی و فرهنگی مناطق مختلف، تولیدات استانی می‌توانند پس از تکمیل، در چرخه اکران بومی نیز قرار گیرند و تنوع فرهنگی کشور را به نمایش بگذارند.

رئیس سازمان سینمایی با اشاره به وجود دفاتر متعدد انجمن سینمای جوانان در سراسر کشور، این ظرفیت را بسیار گسترده و کلان ارزیابی کرد و بر لزوم شکل‌گیری یک چرخه حمایتی کامل از استعدادیابی تا تولید و اکران تأکید نمود.

تنوع‌بخشی به سبد اکران و حضور خانواده‌ها در سینما
فریدزاده در ادامه با نقد وضعیت اکران در ادوار گذشته، گفت: «متأسفانه در حوزه اکران، شاهد غلبه یک نوع خاص از سینما بودیم و تلاش ما بر این است که حداقل یک توازن در این حوزه رقم بخورد.»

او با تأکید بر اینکه سینما در درجه اول یک سرگرمی و تفریح برای خانواده‌هاست، به طرح شناورسازی قیمت بلیت اشاره کرد و آن را راهکاری برای افزایش دسترسی مردم دانست. با این حال، رئیس سازمان سینمایی هشدار داد که محدود کردن سبد فرهنگی خانواده‌ها به یک گونه خاص، حق انتخاب را از مخاطب سلب می‌کند و به همین دلیل، تنوع‌بخشی به تولید و عرضه، در دستور کار قرار گرفته است.

فریدزاده در بخش دیگری از صحبت‌های خود، فروش صرف را ملاک رونق سینما ندانست و گفت: «تلاش ما این است که خانواده‌های ایرانی بتوانند به‌کرات در سینما حاضر شوند و این امر جز با تنوع در تولید و عرضه محقق نمی‌شود.»

تشکیل شورای بین‌المللی سازمان سینمایی و جایگاه جهانی سینمای ایران
رئیس سازمان سینمایی در بخش بین‌الملل نیز با اشاره به برگزاری مستقل جشنواره جهانی فیلم فجر، این رویداد را نماد جایگاه جهانی سینمای ایران دانست. او با یادآوری اینکه این جشنواره در شرایط بسیار سخت و بلافاصله پس از حوادث اخیر در شیراز برگزار شد، حضور ۲۲۰ فیلمساز و فعال سینمایی از سراسر جهان در آن شرایط بحرانی را نشانگر قدرت نرم و جایگاه بین‌المللی سینمای ایران ارزیابی کرد و ابراز امیدواری کرد که از این ظرفیت برای توسعه روابط فرهنگی به بهترین شکل بهره‌برداری شود.

فریدزاده در ادامه با اشاره به اقدامات صورت‌گرفته در حوزه بین‌الملل، از تشکیل شورای بین‌المللی سازمان سینمایی با بهره‌گیری از متخصصان وزارت فرهنگ و سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی خبر داد و گفت: این شورا پیش از جشنواره جهانی شکل گرفت و بسیاری از دوستان تصور می‌کردند که امکان برگزاری جشنواره وجود ندارد، اما با همت همکاران، این رویداد به‌خوبی رقم خورد.

او به برگزاری موفق جشنواره‌های دیگر در شرایط سخت پس از جنگ ۱۲ روزه نیز اشاره کرد و افزود: جشنواره فیلم کودک در اصفهان، جشنواره فیلم کوتاه با استقبال بیش از ۳۰ هزار مخاطب، جشنواره سینمایی حقیقت با نمایش آثار مرتبط با جنگ، و در نهایت جشنواره فیلم فجر با حمایت فیلمسازان، به‌ویژه فیلمسازان جوان، برگزار شد که علی‌رغم همه کاستی‌ها، به‌عنوان بزرگ‌ترین رویداد ملی سینمایی، نمادی از همدلی و همراهی بود.

آمار صدور پروانه‌های ساخت و نمایش: نگاه ویژه به فیلم‌اولی‌ها
رئیس سازمان سینمایی در بخش دیگری از سخنان خود به آمار صدور مجوز‌ها اشاره کرد و گفت: ۱۸۰ پروانه فیلمسازی صادر شده که ۸۰ مورد آن فیلم اولی و ۷۰ مورد تهیه‌کننده اولی بوده است. همچنین ۳۴۷ پروانه فیلمسازی غیرسینمایی، ۸۴ پروانه مستند، ۹۹ پروانه نمایش سینمایی و ۳۰۱ پروانه نمایش غیرسینمایی صادر شده است.

فریدزاده با تأکید بر لزوم توجه به ظرفیت اکران هنر و تجربه، خاطرنشان کرد: با توجه به تعداد بالای تولیدات غیرسینمایی، باید نگاه ویژه‌ای به چرخه اکران هنر و تجربه داشت تا این تولیدات روی زمین نمانند و برنامه‌ریزی‌هایی در این خصوص در دست اقدام است.

او همچنین از صدور ۷۰ مجوز مؤسسات سینمایی غیرسینمایی، ۸۱ جلسه شورای سینما با ریاست جمهوری و صدور ۴۵ مجوز آموزشگاه خبر داد و گفت: در حال حاضر ۲۶۸ آموزشگاه در تهران و شهرستان‌ها فعال است که نشان از استقبال مخاطبان برای آموزش‌های حرفه‌ای دارد.

مدیریت جشنواره‌ها و استفاده از ظرفیت‌های موجود سازمان
فریدزاده در خصوص تأسیس نهاد پشتیبان جشنواره‌ها گفت: با توجه به فقدان یک نهاد تخصصی برای پشتیبانی از جشنواره‌های ملی و جهانی، و همچنین اشتراکات زیرساختی و اجرایی این رویدادها، تصمیم بر این شد که به جای تأسیس مؤسسه‌ای جدید، از ظرفیت‌های موجود سازمان سینمایی برای شکل‌گیری این نهاد استفاده شود. جلسات کارشناسی برگزار شده و این طرح با وجود موافقان و مخالفانی، به‌ویژه برای جشنواره جهانی فجر که نیازمند دبیرخانه دائمی است، ضروری تشخیص داده شده است.

ضوابط معرفی فیلم به جشنواره‌های بین‌المللی
او درباره معرفی فیلم به جشنواره‌های بین‌المللی نیز تأکید کرد: فیلمی که به‌عنوان نماینده ایران در جشنواره حضور می‌یابد باید فرایند قانونی خود را طی کرده باشد و آثار خارج از این چارچوب، نماینده رسمی کشور محسوب نمی‌شوند. فیلمسازان ترجیح می‌دهند آثارشان را ابتدا مخاطبان هموطن ببینند و اگر فرایند شفاف و تسهیل شود، تولیدکنندگان مسیر آسان‌تری داشتند.

شفافیت مالی و افزایش بودجه سازمان سینمایی
در بخش دیگری از این نشست، یکی از خبرنگاران با اشاره به ابهامات عملکرد مالی سازمان سینمایی، از فریدزاده پرسید که برنامه مشخصی برای مدیریت این سازمان دارد یا خیر، زیرا در دو سال اخیر بیشتر با خبرسازی‌های غیرملموس مواجه بوده‌اند. فریدزاده در پاسخ با اشاره به افزایش بودجه ۷۴۲ میلیارد تومانی سازمان سینمایی که حدود ۸ تا ۹ درصد رشد داشته، یادآوری کرد: گرچه این رقم افزایشی بوده، اما سازمان سینمایی از افزایش بودجه‌ای که برای سایر دستگاه‌های فرهنگی در نظر گرفته شد، محروم ماند. او این شرایط را فرصتی دانست تا فعالیت بخش خصوصی پررنگ‌تر شود و از مشارکت نهاد‌های دیگر برای برگزاری رویداد‌هایی مانند جشنواره فیلم فجر استفاده شود.

نقش سینماسیار در شهر‌های فاقد سینما
فریدزاده در پاسخ به سؤالی درباره اکران فیلم‌ها در شهر‌های فاقد سینما با سینماسیار گفت: حضور سینماسیار با اکران‌های روز، بخشی از فقدان در شهر‌های فاقد سینما را جبران کرده و مؤثر بوده و همکاری انجمن سینمای جوانان در این زمینه می‌تواند کمک‌رسان و مقوّم باشد.

ارتقای شفافیت در تولیدات بنیاد سینمایی فارابی با طرح پیچینگ
او درباره شفافیت تولید در بنیاد سینمایی فارابی به طرح «پیچینگ» اشاره کرد و افزود: پیچینگ یا طرح ایده، فرایندی جهانی و شفاف دارد و خبرگان حوزه در آن فعالیت و همکاری دارند؛ اگر مؤسسات دیگر نیز در این حوزه وارد شوند، دغدغه شفافیت و مقابله با رانت‌خواری برطرف می‌شود.

این مدیر سینمایی همچنین درباره علل کمبود فیلم‌های تولیدی گفت: کمبود سالن‌های سینما در ایران نسبت به جمعیت در قیاس با کشور‌های دیگر، تولیدات را نیز محدود کرده و باید زیرساخت‌ها افزایش یابد تا هم سالن بیشتر شود و هم اکران گسترش پیدا کند.

فریدزاده درباره تاریخ برگزاری جشنواره جهانی فیلم فجر نیز عنوان کرد: تاریخ برگزاری جشنواره جهانی فیلم فجر احتمال دارد به زمان دیگری یا سال بعد منتقل شود، چون شاید در شرایط فعلی امکان برگزاری در این تاریخ میسر نباشد.

ضرورت تدوین قوانین مصوب برای اکران فیلم‌های خارجی
اکران فیلم‌های خارجی نیز از جمله موضوعاتی بود که فریدزاده به آن اشاره کرد و گفت: طرح‌هایی در این زمینه آماده و در حال بررسی است که باید قوانین آن مصوب شود تا با مجوز‌های لازم صورت بگیرد. جشنواره خزر به‌عنوان ایده و طرح بزرگی مطرح بود که متأسفانه برخی کشور‌ها از آن استقبال نکردند و تنها بین ایران و روسیه برگزار شد، به همین دلیل مسکوت ماند؛ اما قرار بر همکاری‌های سینمایی دیگری با کشور‌های همسایه شده است و قرار نیست هفته‌های فرهنگی صرفاً به نمایش فیلم محدود شود، بلکه باید تعامل و همکاری فرهنگی باشد تا زمینه اکران‌های مختلف فرهنگی ایجاد شود.

او در بخش دیگری درباره رویکرد جشنواره‌های خارجی نسبت به سینمای ایران گفت: مدیران بازار جشنواره فیلم کن از حضور ایران در این جشنواره ابراز خوشحالی کردند و باید از این ظرفیت به‌درستی بهره برد. وجوه انسانی و ملی باید درست بیان شود تا اکران ملی غرورآفرینی شکل بگیرد، وگرنه فیلم‌های با بودجه بالا ساخته شده‌اند که در گیشه نیز شکست خورده‌اند.