زائران خورشید

به همین دلیل، در گفت‌و‌گو با کارشناسان بهداشت و مسئولان حوزه حمل‌ونقل، تلاش کرده‌ایم، مهم‌ترین توصیه‌های پزشکی، تغذیه‌ای و ترافیکی برای ارتقای کیفیت و بهره‌مندی معنوی هرچه بیشتر در این سفر را مرور کنیم.

سپری در برابر بیماری 

پیشگیری از ابتلا به بیماری در جریان این سفر ارزشمند، پیش از سفر آغاز می‌شود؛ موضوعی که دکتر منوچهر کرمی، رئیس گروه تخصصی مراقبت از بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت و رئیس دانشکده بهداشت و ایمنی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی بر آن تاکید دارد. او به جام‌جم می‌گوید: «انتقال بیماری‌های تنفسی در فضا‌های مسقف و متراکم مثل استراحتگاه‌های موقت شایع است، بنابراین در صورت داشتن علائمی مثل تب، سرفه، آبریزش بینی یا قرمزی چشم، حتما ماسک بزنید و به پزشکان مستقر در مسیر مراجعه کنید.» 

‌رئیس گروه تخصصی مراقبت از بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت می‌افزاید: «افراد حاضر در مسیر پیاده‌روی نه صرفا به عنوان زائر بلکه به عنوان موکب‌دار هم باید توجه کافی به وضعیت سلامت و خدمت‌رسانی‌شان به مسافران داشته باشند؛ افرادی که علائم گوارشی مانند دل‌پیچه، اسهال، بیماری تنفسی مانند آنفلوآنزا، سرماخوردگی یا زخم باز روی دست دارند، نباید در طبخ و توزیع غذا مشارکت کنند.» 
دکتر کرمی، معتقد است که با بازگشت زائران به کشور، نباید چرخه انتقال بیماری را تمام شده بدانیم، او یادآور می‌شود: «زائران باید بدانند برخی بیماری‌ها، دوره کمون دارند. تا دو هفته پس از بازگشت، در صورت بروز هرگونه علائم بیماری، به پزشک مراجعه کنید تا از انتقال آن به اعضای خانواده و ادامه چرخه بیماری در جامعه، جلوگیری شود.»

سوخت‌رسانی به بدن‌

پیاده‌روی طولانی نیاز به مدیریت انرژی و تغذیه هوشمندانه دارد؛ آن‌قدر که انتخاب‌های نادرست غذایی می‌تواند در همان ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول این سفر ارزشمند، شما را از ادامه مسیر بازدارد. 
دکتر احمد اسماعیل‌زاده، مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت در گفت‌و‌گو با جام‌جم، از اساسی‌ترین توصیه‌های تغذیه‌ای برای سلامت زائران اباعبدالله می‌گوید: «در این روز‌های بسیار گرم، زائران اربعین حسینی، به دلیل تعریق زیاد در مسیر پیاده‌روی، آب زیادی از دست می‌دهند، اما برای جبران آب از دست‌رفته، نباید بیش از حد به سراغ چای، شربت، قهوه و نسکافه رفت، چون این نوشیدنی‌ها به دلیل قند بالا و خاصیت ادرارآوری، می‌توانند بدن را کم‌آب‌تر کنند.

او می‌افزاید: «مسأله سلامت آب هم اهمیت زیادی دارد؛ به‌ویژه این‌که نباید از بطری‌های آبی که ساعت‌ها زیر آفتاب مانده‌اند، استفاده کرد؛ چرا که گرما می‌تواند باعث آزاد شدن آلاینده‌های پلاستیکی در آب شود و سلامت فرد را به خطر بیندازد.». 

اما در بخش تغذیه، آنچه بیش از همه اهمیت دارد، انتخاب خوراکی‌هایی است که هم سبک باشند و هم انرژی لازم برای ادامه مسیر را فراهم کنند. برای همین است که از نظر دکتر اسماعیل‌زاده، زائران به جای تنقلات چرب و شور، از میوه‌های خشک مانند برگه آلو، برگه زردآلو، انجیر، توت خشک، کشمش و خرما استفاده کنند.

او خاطرنشان می‌کند: «خوراکی‌هایی که هم انرژی پایدار به بدن می‌رسانند و هم به دلیل داشتن فیبر، به عملکرد بهتر دستگاه گوارش کمک می‌کنند. در مقابل، بسیاری از غذا‌های نذری که در طول مسیر توزیع می‌شود، چه ایرانی و چه عراقی، معمولا پرچرب، پرنمک و پرشکر هستند و اگر بدون ملاحظه مصرف شوند، نه‌تنها باعث اضافه وزن می‌شوند بلکه کبد و دستگاه گوارش را هم خسته می‌کنند.»

در مورد میوه و سبزیجات هم باید دقت بیشتری داشت، چون سبزیجات فله‌ای به دلیل احتمال شست‌وشوی غیربهداشتی می‌توانند به یکی از منابع اصلی آلودگی‌های گوارشی تبدیل شوند. 

 مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت با اشاره به این‌که وعده صبحانه در مسیر پیاده‌روی، وعده تعیین‌کننده‌ای برای سلامت و تامین انرژی زائران است، می‌گوید: «صبحانه‌های عراقی به‌ویژه سرشیر و شیرینی‌های محلی، اغلب سنگین و پرچرب‌اند و ممکن است برای زائران در آغاز یک روز طولانی پیاده‌روی مناسب نباشند. به همین دلیل، پیشنهاد می‌شود زائران ایرانی تا حد امکان به سراغ گزینه‌های سبک‌تر و سالم‌تر مانند سوپ، آش، حلیم یا نیمرو بروند.»